[નવી દિલ્હી] : ભારત સરકાર સંરક્ષણ નીતિમાં મોટો ફેરફાર કરીને પ્રથમ વખત ખાનગી ક્ષેત્રને મિસાઇલ બનાવવા અને વિકસાવવાની મંજૂરી આપવા જઈ રહી છે. દેશની વધતી જતી આંતરિક જરૂરિયાતો અને ઇન્ડોનેશિયા જેવા મૈત્રીપૂર્ણ રાષ્ટ્રો તરફથી સ્વદેશી મિસાઇલ સિસ્ટમની વધતી માંગને પહોંચી વળવા માટે આ વ્યૂહાત્મક નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. અત્યાર સુધી મિસાઇલ ઉત્પાદન માત્ર રાજ્ય સંચાલિત સંસ્થાઓ સુધી મર્યાદિત હતું, પરંતુ હવે 'એસ્ટ્રા માર્ક 2' મિસાઇલથી આ ખાનગી ભાગીદારીનો નવો અધ્યાય શરૂ થશે.

સંરક્ષણ મંત્રાલય ટૂંક સમયમાં 'રિક્વેસ્ટ ફોર પ્રપોઝલ' (RFP) જારી કરશે, જેમાં ટાટા, મહિન્દ્રા, ભારત ફોર્જ અને ICOMM જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓ સ્પર્ધામાં જોડાશે. એસ્ટ્રા માર્ક 2, જે 180-200 કિમીની રેન્જ ધરાવે છે, તે ચીનની PL-15E મિસાઇલનો જડબાતોડ જવાબ આપવા માટે તૈયાર કરવામાં આવી છે અને તેને તેજસ, સુ-30 એમકેઆઈ અને રાફેલ જેવા ફાઇટર જેટ સાથે જોડવામાં આવશે. ભારત ડાયનેમિક્સ લિમિટેડની ઉત્પાદન મર્યાદાઓને કારણે સરકાર આ મહત્વપૂર્ણ પગલું ભરી રહી છે.

આગામી સમયમાં 500 કિમીની રેન્જ ધરાવતી 'પ્રલય' બેલિસ્ટિક મિસાઇલને પણ ખાનગી ક્ષેત્ર માટે ખોલવામાં આવશે. ઓપરેશન સિંદૂરમાંથી મળેલી શીખ બાદ ભારત પોતાની રોકેટ ફોર્સ અને એન્ટિ-બેલિસ્ટિક મિસાઇલ કવચને વધુ આધુનિક બનાવી રહ્યું છે. આ સાથે ઈઝરાયેલના સહયોગથી લાંબા અંતરની સપાટીથી હવામાં પ્રહાર કરતી મિસાઇલનું ઉત્પાદન અને રશિયા પાસેથી પાંચ વધારાની S-400 એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ ખરીદવાની યોજનાઓ પણ આ સુરક્ષા માળખાનો ભાગ છે.

આ નવી નીતિ દ્વારા ભારત માત્ર રક્ષણાત્મક તૈયારીઓ જ નથી કરી રહ્યું, પરંતુ વૈશ્વિક સંરક્ષણ નિકાસમાં એક મોટી શક્તિ તરીકે ઉભરવા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. આગામી સમયમાં, ખાનગી કંપનીઓની કાર્યક્ષમતા અને ટેક્નોલોજીના ઉપયોગથી ભારતની સંરક્ષણ ઇન્વેન્ટરીમાં અનેકગણો વધારો થશે, જે દેશની ડિટરન્સ ક્ષમતાને વધુ મજબૂત અને સુરક્ષિત બનાવશે.