નવી દિલ્હી : ભારત અને જર્મની વચ્ચેના સંબંધો હવે માત્ર રાજદ્વારી સ્તર પૂરતા મર્યાદિત નથી રહ્યા, પરંતુ તે હવે વિજ્ઞાન અને અદ્યતન ટેકનોલોજીના પાયા પર વધુ મજબૂત બની રહ્યા છે. વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી મંત્રી ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહ અને જર્મનીના થુરિંગિયા પ્રાંતના મંત્રી-પ્રમુખ મારિયો વોઇગ્ટ વચ્ચે નવી દિલ્હીમાં મળેલી ઉચ્ચ-સ્તરીય બેઠકે ભવિષ્યના ટેકનોલોજીકલ સહયોગની નવી દિશાઓ સ્પષ્ટ કરી છે. આ બેઠકમાં ક્વોન્ટમ કોમ્યુનિકેશન, ફોટોનિક્સ અને ઉદ્યોગ-આધારિત ડીપ-ટેક ભાગીદારી જેવા અત્યાધુનિક વિષયો પર વિશેષ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.
ભારત: વિશ્વની ત્રીજી સૌથી મોટી સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમ
આ પ્રસંગે ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહે ગર્વ સાથે જણાવ્યું કે, ભારત આજે વિશ્વની ત્રીજી સૌથી મોટી સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમ ધરાવે છે. તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે, ભારત હવે બાયોટેકનોલોજી, આરોગ્યસંભાળ, પાણીની અદ્યતન તકનીકો, કૃત્રિમ બુદ્ધિમત્તા (AI) અને અવકાશ સંશોધન (Space Tech) ક્ષેત્રે વિશ્વભરના દેશો માટે સંશોધન અને સહયોગનું મહત્વનું કેન્દ્ર બન્યું છે. ભારતની આ વિકાસગાથામાં જર્મની જેવી અર્થવ્યવસ્થાઓનો સહયોગ બંને દેશોને નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ જશે.
વૈજ્ઞાનિક સહયોગ: દ્વિપક્ષીય સંબંધોનો મજબૂત સ્તંભ
બંને નેતાઓએ સહમત વ્યક્ત કરી હતી કે ભારત અને જર્મની વચ્ચેનો વૈજ્ઞાનિક સહયોગ એ તેમના દ્વિપક્ષીય સંબંધોનો સૌથી મજબૂત સ્તંભ છે. ડૉ. સિંહે જણાવ્યું કે, નવીનતા અને ઔદ્યોગિક વિકાસમાં બંને રાષ્ટ્રો સતત સંશોધનના સીમાવર્તી ક્ષેત્રોમાં નવી તકોનું સર્જન કરી રહ્યા છે. લોકો-થી-લોકોના સંબંધો (People-to-people ties) અને વિજ્ઞાન ક્ષેત્રે આ ભાગીદારી માત્ર સંશોધન પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે બંને દેશોના આર્થિક અને સામાજિક વિકાસ માટે પણ પૂરક બની રહી છે.
ભવિષ્યની ટેકનોલોજી પર ધ્યાન
આ મુલાકાત દરમિયાન ક્વોન્ટમ કોમ્યુનિકેશન અને ફોટોનિક્સ જેવી ટેકનોલોજી પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે, જે આવનારા દાયકાઓમાં સુરક્ષિત સંચાર અને ઇન્ટરનેટ ટેકનોલોજીમાં ક્રાંતિ લાવશે. જર્મનીની ટેકનિકલ કુશળતા અને ભારતનું વિશાળ યુવા પ્રતિભાશાળી માનવબળ જ્યારે એકસાથે મળે છે, ત્યારે તે વૈશ્વિક ટેકનોલોજીકલ લેન્ડસ્કેપને બદલી નાખવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
આ બેઠક દર્શાવે છે કે આવનારા સમયમાં ભારત અને જર્મની વચ્ચે જ્ઞાન-આધારિત અર્થતંત્રને વેગ આપવા માટે નવા સંયુક્ત સાહસો અને સંશોધન કાર્યક્રમો શરૂ થશે, જે બંને દેશોને ટેકનોલોજીના ક્ષેત્રમાં અગ્રણી બનાવશે.