પટના:  બિહારની નીતિશ કુમાર સરકારે રાજ્યના આરોગ્ય માળખાને ધરખમ રીતે બદલવા માટે એક સાહસિક અને ક્રાંતિકારી નિર્ણય લીધો છે. હવેથી બિહારના સરકારી ડોક્ટરો ખાનગી રીતે પ્રેક્ટિસ કરી શકશે નહીં કે પોતાના અંગત ક્લિનિક ચલાવી શકશે નહીં. સરકારના '૭ નિશ્ચય-૩' કાર્યક્રમ હેઠળ લેવાયેલા આ નિર્ણયનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય સરકારી હોસ્પિટલોમાં ડોક્ટરોની ૨૪ કલાક હાજરી સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા જારી કરાયેલા ઠરાવ મુજબ, આ નિયમ બિહાર આરોગ્ય સેવા કેડર, તબીબી શિક્ષણ સેવા અને પ્રતિષ્ઠિત ઇન્દિરા ગાંધી હાર્ટ ઇન્સ્ટિટ્યૂટના તમામ ડોક્ટરો અને પ્રોફેસરોને સમાન રીતે લાગુ પડશે. જો કોઈ ડોક્ટર આ આદેશનું ઉલ્લંઘન કરતા ઝડપાશે, તો તેમની સામે શિસ્તબદ્ધ અને કાયદાકીય કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.

આ નિર્ણય પાછળનું મુખ્ય કારણ હોસ્પિટલોમાં ડોક્ટરોની ગેરહાજરી અંગેની સતત મળતી ફરિયાદો છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં જોવા મળ્યું હતું કે સરકારી ડોક્ટરો પોતાની ફરજના કલાકો દરમિયાન પણ ખાનગી પ્રેક્ટિસને વધુ મહત્વ આપતા હતા, જેના કારણે દૂર-દૂરથી આવતા ગરીબ દર્દીઓને ભારે હાલાકી ભોગવવી પડતી હતી. ઘણીવાર ગંભીર દર્દીઓ ડોક્ટરની રાહ જોતા જીવ ગુમાવતા હતા. આ સમસ્યાના કાયમી ઉકેલ તરીકે હવે ડોક્ટરોએ પોતાનો સંપૂર્ણ સમય અને ધ્યાન માત્ર સરકારી હોસ્પિટલના દર્દીઓ પર જ કેન્દ્રિત કરવાનું રહેશે. વહીવટીતંત્રનું માનવું છે કે આનાથી હોસ્પિટલોની કાર્યક્ષમતા વધશે અને છેવાડાના માણસને પણ ગુણવત્તાયુક્ત સ્વાસ્થ્ય સેવાઓ મળી રહેશે.

જોકે, સરકાર ડોક્ટરોની આર્થિક સ્થિતિ પ્રત્યે પણ સંવેદનશીલ રહી છે. ખાનગી પ્રેક્ટિસ બંધ થવાથી ડોક્ટરોને થનારા નાણાકીય નુકસાનની ભરપાઈ કરવા માટે સરકાર તેમને 'નોન-પ્રેક્ટિસ ભથ્થું' (NPA) અને અન્ય વિશેષ પ્રોત્સાહનો આપશે. આ પગલાથી ડોક્ટરો આર્થિક રીતે સંતુષ્ટ રહીને સેવામાં મન પરોવી શકે તેવો સરકારનો ઉદ્દેશ્ય છે. આરોગ્ય વિભાગ ટૂંક સમયમાં આ ભથ્થાની રકમ અને દેખરેખ પ્રક્રિયા અંગે વિગતવાર માર્ગદર્શિકા જાહેર કરશે. આ નિર્ણય બિહારની આરોગ્ય પ્રણાલીમાં પારદર્શિતા લાવવા અને સામાન્ય જનતાનો સરકારી હોસ્પિટલો પર વિશ્વાસ પુનઃસ્થાપિત કરવા માટે સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થઈ શકે છે.