તા. ૧૦ સપ્ટેમ્બર ર૦ર૬ વિક્રમ સંવત ર૦૮૨ શ્રાવણ વદ – ૧૪ ગુરૂવાર
News of Monday, 13th July 2026
દેશમાં ૧,૦૦,૦૦૦ થી વધુ શાળાઓમાં ફક્ત એક જ શિક્ષક
શિક્ષણ વ્યવસ્થા કેવી રીતે સુધરશે?

નવી દિલ્હી તા.૧૩: શિક્ષણ એ ફક્ત વિષય જ્ઞાનનું સંપાદન નથી, પરંતુ બૌદ્ધિક કૌશલ્ય, વિશ્લેષણાત્મક વિચારસરણી અને વ્યવહારુ, સામાજિક અને ભાવનાત્મક ક્ષમતાઓનો વિકાસ પણ છે. આ જવાબદારી શિક્ષકના ખભા પર રહે છે, જે વિદ્યાર્થીના ભવિષ્યને આકાર આપે છે. આ માટે, શાળાઓમાં વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષકોની સંખ્યા વચ્ચે યોગ્ય ગુણોત્તર હોવો ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે આ શિક્ષણની ગુણવત્તા નક્કી કરે છે.
જોકે, તાજેતરના સરકારી ડેટાને ધ્યાનમાં લેતા, પરિસ્થિતિ ચિતાજનક લાગે છે. કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રાલયના યુનિફાઇડ ડિસ્ટ્રિક્ટ ઇન્ફર્મેશન સિસ્ટમ ફોર એજ્યુકેશન પ્લસ ૨૦૨૫-૨૬ના અહેવાલ મુજબ, દેશમાં ૧,૦૦,૦૦૦ થી વધુ શાળાઓ એવી છે જ્યાં ફક્ત એક જ શિક્ષક કાર્યરત છે. આનાથી આ શાળાઓમાં શિક્ષણની ગુણવત્તાની કલ્પના કરવી સરળ બને છે. રિપોર્ટમાં બહાર આવેલી બીજી એક ચોંકાવનારી માહિતી એ છે કે ૨૦૨૩-૨૪ અને ૨૦૨૫-૨૬ વચ્ચે સરકારી શાળાઓમાં પ્રવેશમાં આશરે ૮.૬ મિલિયનનો ઘટાડો થયો છે.
આ સરકારી આંકડા માત્ર શિક્ષણની ગુણવત્તા પર જ નહીં પરંતુ શિક્ષણમાં સમાનતા પર પણ પ્રશ્નો ઉભા કરે છે. સ્પષ્ટપણે, આર્થિક રીતે નબળા વર્ગના બાળકો સરકારી શાળાઓમાં પ્રવેશ મેળવે છે, અને જો શિક્ષકોની અછતને કારણે તેમના અભ્યાસ પર અસર પડે છે, તો તે તેમને ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણથી વંચિત રાખે છે. સરકારનો દાવો છે કે ૨૦૨૫-૨૬માં એક જ શિક્ષક દ્વારા સંચાલિત શાળાઓની સંખ્યામાં પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં થોડો ઘટાડો થયો છે, પરંતુ શું આ થોડો સુધારો સંતોષકારક પરિસ્થિતિ પ્રાપ્ત કરવા માટે પૂરતો છે?
શાળામાં એક જ શિક્ષકની હાજરી સૂચવે છે કે સરકારની શિક્ષણ નીતિમાં ખામીઓ છે, જેના પરિણામો વિદ્યાર્થીઓ ભોગવી રહ્યા છે. રિપોર્ટ દર્શાવે છે કે સરકારી શાળાઓમાં નોંધણી ઘટી રહી છે, ત્યારે ૨૦૨૩-૨૪ અને ૨૦૨૫-૨૬ વચ્ચે ખાનગી શાળાઓમાં વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં ૮.૮ મિલિયનથી વધુનો વધારો થવાનો અંદાજ છે. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે સરકારી શાળાઓમાં લોકોનો વિશ્વાસ ઘટી રહ્યો છે, અને સરકારે આ મુદ્દાને ગંભીરતાથી ઉકેલવો જોઈએ.
ચિંતાનો વિષય છે કે કોઈ દેશમાં જેલમાં બંધ કેદીઓને ગુનાહિત પ્રવૃત્તિઓ કરવાનો આરોપ મૂકવામાં આવે છે, અને આ મામલો અન્ય દેશોમાં પણ પહોંચે છે
(10:21 AM IST)









છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
