પુડુચેરી : ભારતના સર્વોચ્ચ નાગરિક સન્માન સમારોહમાં એક હૃદયસ્પર્શી દ્રશ્ય જોવા મળ્યું હતું. તમિલનાડુ અને પુડુચેરીની પ્રાચીન માર્શલ આર્ટ 'સિલામ્બમ'ને વિશ્વસ્તરે ઓળખ અપાવનાર માસ્ટર કે. પજાનિવેલ જ્યારે પદ્મશ્રી સ્વીકારવા મંચ પર પહોંચ્યા, ત્યારે તેમણે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સમક્ષ આદરપૂર્વક જમીન પર નમીને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરી હતી. વડાપ્રધાને પણ તેટલી જ ઉષ્મા સાથે તેમને ઉભા કરવામાં મદદ કરી અને પરસ્પર સન્માનનું આ દ્રશ્ય સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થયું હતું.
પુડુચેરીના પૂર્ણનકુપ્પમ ગામમાં જન્મેલા પજાનિવેલે બાળપણથી જ માસ્ટર રાજારામના માર્ગદર્શન હેઠળ લાકડી-આધારિત લડાઇ કળા 'સિલામ્બમ' શીખવાનું શરૂ કર્યું હતું. તેમણે માત્ર આ કળામાં નિપુણતા જ મેળવી નથી, પરંતુ જ્યારે આ પરંપરાગત પ્રથાઓ વિસરાઈ રહી હતી, ત્યારે તેને જીવંત રાખવાનું બીડું ઝડપ્યું હતું. છેલ્લા ચાર દાયકાથી તેઓ આ ક્ષેત્રમાં સક્રિય છે. તેમની વિશેષતા એ છે કે તેમણે હજારો વિદ્યાર્થીઓને કોઈપણ પ્રકારની ફી લીધા વિના તાલીમ આપી છે, જેથી આ સાંસ્કૃતિક વારસો ગરીબમાં ગરીબ વિદ્યાર્થી સુધી પણ પહોંચી શકે.
તેમની આ અસાધારણ સેવાને કારણે તેમને અનેક પ્રતિષ્ઠિત પુરસ્કારો મળ્યા છે. વર્ષ 2023માં તેમને માર્શલ આર્ટ્સ માટે 'સંગીત નાટક અકાદમી પુરસ્કાર'થી નવાજવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપરાંત, તેમને 2012માં પુડુચેરી સરકાર તરફથી 'કલાઈમામણી પુરસ્કાર', 2004માં નેહરુ યુવા કેન્દ્ર દ્વારા 'શ્રેષ્ઠ યુવા પુરસ્કાર' અને 2002માં 'સિલામ્બમ આંતરરાષ્ટ્રીય પુરસ્કાર' પણ પ્રાપ્ત થઈ ચૂક્યો છે. પદ્મશ્રી પુરસ્કાર તેમના બે દાયકાથી વધુ સમયની જાહેર માન્યતા પ્રાપ્ત સિદ્ધિઓનું તાજમહલ સમાન સન્માન છે.
સન્માન મેળવ્યા બાદ પજાનિવેલે ગર્વ સાથે જણાવ્યું હતું કે, "સિલામ્બમ હંમેશા મારું જીવન રહ્યું છે. આ સન્માન માત્ર મારું નથી, પરંતુ તમિલનાડુ અને પુડુચેરીની આ પરંપરાગત માર્શલ આર્ટનું સન્માન છે." તેઓ હજુ પણ આ કલાના પ્રચાર અને પ્રસાર માટે અવિરત કામ કરી રહ્યા છે. પજાનિવેલ જેવા વ્યક્તિઓનું સમર્પણ જ ભારતીય સંસ્કૃતિના પાયાને મજબૂત બનાવે છે અને આવનારી પેઢીઓને પોતાના મૂળ સાથે જોડી રાખે છે.