ઈસ્લામાબાદ : મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષની સૌથી વિનાશક અસર પાકિસ્તાનના પહેલેથી જ ડગમગતા અર્થતંત્ર પર જોવા મળી રહી છે. કાચા તેલના વૈશ્વિક ભાવમાં સતત થઈ રહેલા વધારાએ પાકિસ્તાનમાં મોંઘવારીનો નવો રેકોર્ડ સ્થાપ્યો છે. ટોપલાઇન સિક્યોરિટીઝના વિશ્લેષણ મુજબ, જો તેલના ભાવ પ્રતિ બેરલ $100 થી ઉપર રહેશે, તો પાકિસ્તાનમાં ફુગાવો બેકાબૂ બની જશે. તેલના ભાવમાં દર $10 નો વધારો ફુગાવાને સીધો 50 બેસિસ પોઈન્ટ ઉપર ખેંચી રહ્યો છે, જેના કારણે સ્ટેટ બેંક ઓફ પાકિસ્તાનને વ્યાજ દરોમાં મોટો વધારો કરવાની ફરજ પડી છે. આ સ્થિતિમાં સામાન્ય નાગરિકો માટે જીવનનિર્વાહ અત્યંત મુશ્કેલ બની ગયો છે.

આર્થિક સંકટની અસર માત્ર મોંઘવારી પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ દેશના વિકાસ દર પર પણ તેની ગંભીર બ્રેક લાગી છે. નાણાકીય વર્ષ 2027 માટે જીડીપી વૃદ્ધિનો અંદાજ 4% થી ઘટાડીને માંડ 2.5 થી 3.0% કરી દેવામાં આવ્યો છે. ખાસ કરીને ઔદ્યોગિક ક્ષેત્ર, જે અગાઉ 4% ના દરે વિકસવાની આશા હતી, તે હવે માત્ર 1% પર આવી જવાની સંભાવના છે. ગલ્ફ દેશોમાંથી મળતા રેમિટન્સમાં 10% નો ઘટાડો થતાં દેશની વિદેશી મુદ્રાની આવકને મોટો ફટકો પડ્યો છે. આયાત પરના કડક પ્રતિબંધો છતાં ચાલુ ખાતાની ખાધ $8 બિલિયનને પાર કરી શકે છે, જે આઈએમએફ (IMF) દ્વારા નિર્ધારિત લક્ષ્યાંકોને પણ જોખમમાં મૂકે છે.

પાકિસ્તાની રૂપિયો અને શેરબજાર પણ આ વૈશ્વિક તણાવનો શિકાર બન્યા છે. ઉર્જા જરૂરિયાતો માટે 85% આયાત પર નિર્ભર હોવાને કારણે પાકિસ્તાનનું સ્ટોક એક્સચેન્જ વિશ્વના સૌથી ખરાબ પ્રદર્શન કરનારા બજારોમાં સામેલ થયું છે. નાણાકીય વર્ષ 2027 સુધીમાં પાકિસ્તાની રૂપિયો ગગડીને પ્રતિ ડોલર 298 ના સ્તરે પહોંચી શકે છે તેવી આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. ઉર્જા આયાત પાછળ જ $15 બિલિયનનો જંગી ખર્ચ થવાનો અંદાજ હોવાથી પાકિસ્તાન પાસે વિકાસ માટે ભંડોળની ભારે તંગી સર્જાશે. આ ડબલ ફટકાને કારણે પાડોશી દેશમાં આગામી સમયમાં આર્થિક અંધાધૂંધી સર્જાવાના સંકેતો મળી રહ્યા છે.