નવી દિલ્હી :જો તમે બેંક પાસેથી લોન લીધી છે, તો RBI એ તમારા માટે એક મોટા સમાચાર આપ્યા છે. અવારનવાર પૂર, ભૂકંપ કે વાવાઝોડા જેવી કુદરતી આફતો વખતે લોકોના કામધંધા ઠપ થઈ જાય છે અને લોનનો હપ્તો (EMI) ભરવો મુશ્કેલ બની જાય છે. અત્યાર સુધી આ માટે બેંકોના ધક્કા ખાવા પડતા હતા, પરંતુ 1 જુલાઈથી નિયમો બદલાવા જઈ રહ્યા છે. હવે બેંક સામે ચાલીને તમને રાહત આપશે. આ નવી સિસ્ટમ કેવી રીતે કામ કરશે.

અત્યાર સુધી એવો નિયમ હતો કે આપત્તિના સમયે ગ્રાહકે બેંકમાં જઈને અરજી કરવી પડતી હતી. 1 જુલાઈથી જો તમારા વિસ્તારમાં આપત્તિ જાહેર કરવામાં આવે છે, તો બેંક કોઈપણ અરજી વગર પોતાની મેળે જ તમને હપ્તામાં રાહત આપી દેશે.

RBI એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે SDRF (રાજ્ય આપત્તિ રાહત ભંડોળ) અથવા NDRF (રાષ્ટ્રીય આપત્તિ રાહત ભંડોળ) દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલી આપત્તિઓ (જેમ કે પૂર, ભૂકંપ, વાવાઝોડું) પર જ આ નિયમ લાગુ થશે. આપત્તિ જાહેર થયાના 45 દિવસની અંદર બેંકોએ રાહત પ્રક્રિયા શરૂ કરવાની રહેશે.

આ સુવિધાનો લાભ ફક્ત તેમને જ મળશે જેમના બેંક ખાતા એક્ટિવ અથવા સ્ટાન્ડર્ડ છે. જો તમારો હપ્તો 30 દિવસથી વધુ સમયથી પેન્ડિંગ નથી, તો જ તમે આના હકદાર બનશો. જૂના ડિફોલ્ટરોને આ સુવિધા મળશે નહીં.
બેંક તમને હપ્તાની ચુકવણી માટે વધારાનો સમય આપી શકે છે. આ ઉપરાંત, હપ્તાઓને અમુક સમય માટે મોકૂફ રાખવા (Deferral) અથવા લોનનું પુનર્ગઠન (Restructuring) પણ કરી શકાય છે.
જો કોઈ ગ્રાહક ઈચ્છે કે તેને આ રાહત ન મળે અને તે પોતાનો હપ્તો સમયસર ચૂકવવાનું ચાલુ રાખવા માંગે છે, તો તે 135 દિવસની અંદર ઓપ્ટ-આઉટ (Opt-out) માટે અરજી કરી શકે છે.

આ નવો નિયમ 1 જુલાઈ, 2026 પછી લેવામાં આવેલી ભવિષ્યની લોન પર જ લાગુ થશે. જૂની લોનના કિસ્સામાં પહેલાથી ચાલતા નિયમો જ અમલી રહેશે જેથી કોઈ મૂંઝવણ ન થાય.