નવી દિલ્હી : ભારતને વૈશ્વિક મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ બનાવવાના લક્ષ્ય સાથે કેન્દ્ર સરકારે એક અત્યંત મહત્વાકાંક્ષી 'BHAVYA' (ભારત ઔદ્યોગિક વિકાસ યોજના) માટેની કાર્યકારી માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે. ઉદ્યોગ અને આંતરિક વેપાર પ્રમોશન વિભાગ (DPIIT) દ્વારા શરૂ કરવામાં આવેલી આ યોજના અંતર્ગત આગામી છ વર્ષમાં (૨૦૨૬-૨૭ થી ૨૦૩૧-૩૨) દેશભરમાં ₹૩૩,૬૬૦ કરોડના ખર્ચે ૧૦૦ રોકાણ-તૈયાર ઔદ્યોગિક પાર્ક વિકસાવવામાં આવશે. આ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઉદ્યોગપતિઓ માટે જમીનની પ્રાપ્તિ અને મંજૂરીઓની જટિલતા ઘટાડીને 'ઈઝ ઓફ ડુઈંગ બિઝનેસ'ને નવી ઊંચાઈએ લઈ જવાનો છે.

પ્રથમ તબક્કામાં, સ્પર્ધાત્મક પસંદગી પ્રક્રિયા દ્વારા દેશના વિવિધ રાજ્યોમાં ૫૦ ઔદ્યોગિક પાર્કને વિકસાવવાની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવશે. BHAVYA યોજના માત્ર જમીન ફાળવણી પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે એક એવી સંકલિત ઇકોસિસ્ટમ બનાવશે જ્યાં ઉદ્યોગોને પૂર્વ-મંજૂર જમીન, તૈયાર ફેક્ટરી શેડ, વિશ્વસનીય વીજળી, પાણી અને મલ્ટિમોડલ લોજિસ્ટિક્સ કનેક્ટિવિટી જેવી સુવિધાઓ એક જ છત નીચે મળી રહેશે.

યોજનાની મુખ્ય વિશેષતાઓ અને નાણાકીય સહાય:

આ યોજના ૧૦૦ થી ૧,૦૦૦ એકર સુધીના વિસ્તારોમાં પથરાયેલા ઔદ્યોગિક પાર્કને આવરી લેશે. સરકાર તરફથી માળખાગત સુવિધાઓ માટે ઉદાર નાણાકીય પ્રોત્સાહનો આપવામાં આવશે:

· માળખાગત સહાય: રસ્તાઓ, ડ્રેનેજ, ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ્સ અને વહીવટી પ્રણાલીઓ માટે પ્રતિ એકર ₹૧ કરોડ સુધીની નાણાકીય સહાય પૂરી પાડવામાં આવશે.

· સામાજિક માળખું: ઉદ્યોગોની સાથે ત્યાં કામ કરતા કામદારો માટે આવાસ, પરીક્ષણ પ્રયોગશાળાઓ અને વેરહાઉસિંગ જેવી સુવિધાઓને પણ ખાસ પ્રાધાન્ય આપવામાં આવ્યું છે.

· પારદર્શિતા: રાજ્યો અને ખાનગી ક્ષેત્રની ભાગીદારીથી અમલમાં મુકાતી આ યોજનામાં સિંગલ-વિન્ડો સિસ્ટમ પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે, જેથી પ્રોજેક્ટ્સ ઝડપથી ગ્રાઉન્ડ લેવલ પર શરૂ થઈ શકે.

ભારતના ઔદ્યોગિક ભવિષ્યનું નવું સોપાન

૧૮ માર્ચના રોજ કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળ દ્વારા મળેલી મંજૂરી બાદ, BHAVYA હવે NICDP (નેશનલ ઇન્ડસ્ટ્રીયલ કોરિડોર ડેવલપમેન્ટ પ્રોગ્રામ) ના મોડેલ પર આગળ વધશે. આ યોજનાનો સૌથી મોટો ફાયદો એ છે કે ઉદ્યોગોએ હવે મંજૂરીઓ માટે મહિનાઓ સુધી રાહ જોવી નહીં પડે, કારણ કે અહીં બધું જ 'રેડી-ટુ-ઓપરેટ' મોડેલ પર હશે. આ ઔદ્યોગિક પાર્ક માત્ર રોજગાર સર્જનમાં જ નહીં, પરંતુ ભારતની નિકાસ અને આર્થિક વિકાસમાં પણ મોટું યોગદાન આપશે. આ પગલું આગામી વર્ષોમાં ભારતીય અર્થવ્યવસ્થાને વૈશ્વિક સ્તરે વધુ સ્પર્ધાત્મક બનાવશે તે નિશ્ચિત છે.