છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય હેં...વારાણસીમાં ભાજપનો પરાજય 9:51 AM
રશિયાએ એક મહિનામાં ૬,૨૦૦ કિલો સોનું વેચ્યું: ચીને ભંડાર ભરી લીધોઃ ભારતની બ્રેક
રશિયા તેના બજેટ ખાધ અને સંરક્ષણ ખર્ચને પહોંચી વળવા માટે સોનું વેચી રહ્યું છે, જ્યારે ચીન તેના સોનાના ભંડારમાં સતત વધારો કરી રહ્યું છે : સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ માં ભારતની સોનાની આયાત વાર્ષિક ધોરણે ૮૧.૨૭% ઘટીને ડોલર ૧.૮ બિલિયન થઈ ગઈ, જે સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૫ માં ડોલર ૯.૬ બિલિયન હતી
નવી દિલ્હી તા.૨૩: સોનાના ભંડારને લઈને મુખ્ય દેશોમાં વિવિધ પરિસ્થિતિઓ જોવા મળી રહી છે. જ્યારે રશિયા તેના સોનાના ભંડારમાં સતત ઘટાડો કરી રહ્યું છે, ત્યારે ચીન તેના સોનાના ભંડારમાં વધારો કરી રહ્યું છે. તેનાથી વિપરીત, ભારતે સોનાની આયાત ઘટાડી છે, જેનો અર્થ છે કે તેણે સોનાની ખરીદીને અસ્થાયી રૂપે સ્થગિત કરી દીધી છે.
રશિયા વિશે વાત કરીએ તો, રશિયા તેના સોનાના ભંડારમાં સતત ઘટાડો કરી રહ્યું છે. આનું કારણ સોનાના ભાવમાં ઘટાડો અથવા રૂબલ ચલણનું અચાનક નબળું પડવું નથી, પરંતુ સરકારી ખર્ચ માટે ભંડોળ એકત્ર કરવાની જરૂરિયાત છે. રશિયાની બજેટ ખાધ વધી રહી છે, અને યુક્રેન યુદ્ધ નોંધપાત્ર સંરક્ષણ અને સુરક્ષા ખર્ચ તરફ દોરી રહ્યું છે. પરિણામે, સરકાર તેની બજેટરી જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા માટે તેના અનામત ભંડોળમાં રાખેલ સોનું વેચી રહી છે.
માહિતી અનુસાર, સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬માં રશિયાએ આશરે ૬.૨ ટન (૬,૨૦૦ કિલો) સોનું વેચ્યું. ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ અને સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ ની વચ્ચે, કુલ આશરે ૬૨ ટન સોનું વેચાયું. આ સતત ૧૦મો મહિનો છે જેમાં રશિયાના સોનાના ભંડારમાં ઘટાડો થયો છે. આ પ્રશ્ન ઉભો કરે છે કે રશિયાને સોનું વેચવાની જરૂર કેમ છે, અને શું આનાથી વૈશ્વિક સોનાના ભાવ પર અસર પડશે?
રશિયા સોનાના વેચાણનું મુખ્ય કારણ વધતી જતી સરકારી બજેટ ખાધ છે. ઉપલબ્ધ માહિતી અનુસાર, ૨૦૨૬ માં રશિયાની બજેટ ખાધ વધીને ૭.૩ ટ્રિલિયન રુબેલ્સ થવાનો અંદાજ છે, જે પ્રારંભિક અંદાજ કરતા લગભગ બમણું છે.
વધુમાં, રશિયાના કુલ સરકારી બજેટના આશરે ૩૮% સંરક્ષણ અને સુરક્ષા પર ખર્ચ થવાનો અંદાજ છે. ૨૦૨૧ ની સરખામણીમાં આ વસ્તુઓ પરનો ખર્ચ લગભગ ચાર ગણો વધ્યો છે. રશિયન સેન્ટ્રલ બેંકના ગવર્નર એલ્વિરા નાબિયુલિનાના મતે, સોનાના ભંડારમાં ઘટાડો સરકારી નાણાકીય વ્યવસ્થાપન સાથે સંબંધિત છે અને તેને ચલણ કટોકટીના સંકેત તરીકે સીધો અર્થઘટન ન કરવો જોઈએ.
૨૦૨૨ માં યુક્રેન પરના આક્રમણ બાદ, પﾍમિી દેશોએ રશિયાની ડોલર અને યુરો નામની સંપત્તિનો મોટો જથ્થો સ્થિર કરી દીધો. આનાથી રશિયા માટે તેના કેટલાક વિદેશી ચલણ ભંડારને ઍક્સેસ કરવાનું મુશ્કેલ બન્યું.
સોનું રશિયા માટે એક મહત્વપૂર્ણ સંપત્તિ બની ગયું કારણ કે તે જરૂરિયાતના સમયે વેચી શકાય છે. જો કે, વધતી જતી બજેટ ખાધને કારણે, રશિયા હવે આ અનામતનો ઉપયોગ કરી રહ્યું છે. અહેવાલ મુજબ, રશિયાના રાષ્ટ્રીય સંપત્તિ ભંડોળમાં રાખવામાં આવેલ સોનાનો ભંડાર મે ૨૦૨૨ માં આશરે ૫૫૫ ટનથી ઘટીને ૨૦૨૫ ના અંત સુધીમાં આશરે ૧૬૦ ટન થઈ ગયો.
ચીન સતત તેના સોનાના ભંડારમાં વધારો કરી રહ્યું છે. સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ માં, ચીનની સેન્ટ્રલ બેંક, પીપલ્સ બેંક ઓફ ચાઇના (PBOC) એ આશરે ૨૩ ટન સોનું ખરીદ્યું. આનાથી ચીનનો સત્તાવાર સોનાનો ભંડાર આશરે ૨,૪૧૦ ટન થયો. ચીન લગભગ બે વર્ષથી સતત સોનું ખરીદી રહ્યું છે.
વધુમાં, ચીને ૨૦૨૬ ના પ્રથમ આઠ મહિનામાં સોનાની આયાત પર રેકોર્ડ ઼૧૫૮.૮ બિલિયન ખર્ચ કર્યો, જેમાં ૧,૦૦૦ ટનથી વધુ સોનું આયાત કરવામાં આવ્યું. ચીનની સતત ખરીદી વૈશ્વિક બજારમાં સોનાની માંગને ટેકો આપી શકે છે.
ભારત હાલમાં નોંધપાત્ર રીતે ઓછું સોનું ખરીદી રહ્યું છે. માહિતી અનુસાર, સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ માં ભારતની સોનાની આયાત વાર્ષિક ધોરણે ૮૧.૨૭% ઘટીને ડોલર ૧.૮ બિલિયન થઈ ગઈ, જે સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૫ માં ડોલર ૯.૬ બિલિયન હતી. અહેવાલમાં આ માટે કિમતી ધાતુઓ પર આયાત જકાતમાં ૧૫% વધારો અને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ખરીદી મુલતવી રાખવાની અપીલને આભારી છે. આયાતમાં ઘટાડો મુખ્યત્વે ડોલર સામે રૂપિયાના મૂલ્યમાં ઘટાડાને કારણે છે, જેના કારણે વિદેશી હૂંડિયામણના નોંધપાત્ર પ્રવાહની આશંકા છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) પાસે સોનાનો ભંડાર ૮૮૦.૫૨ ટન પર સ્થિર હોવાનું જાણવા મળે છે.
(10:09 AM IST)
