રાયપુરમાં આ વર્ષે ગણેશ ઉત્સવ માટે શિવ, શ્રી રામ, શ્રી કૃષ્ણ, બાલ ગણેશ, બાલાજી અને અર્ધનારીશ્વર સહિત વિવિધ સ્વરૂપોમાં ભગવાન ગણેશની મૂર્તિઓ બનાવવામાં આવી

   ગણેશ ઉત્સવ 14 સપ્ટેમ્બરના રોજ ગણેશ ચતુર્થી સાથે શરૂ થશે. રાયપુરમાં ભગવાન ગણેશના સ્વાગત માટે તૈયારીઓ ચાલી રહી છે. શહેરના મહોલ્લાઓ, ચોકો અને ઘરોમાં 15,000 થી વધુ નાની અને મોટી ગણેશ મૂર્તિઓ સ્થાપિત કરવામાં આવશે. મૂર્તિઓ બનાવવા માટે શિલ્પકારો દિવસ-રાત કામ કરી રહ્યા છે.

આ વર્ષે, શિવ, શ્રી રામ, શ્રી કૃષ્ણ, બાલ ગણેશ, બાલાજી અને અર્ધનારીશ્વર સહિત વિવિધ સ્વરૂપોમાં ભગવાન ગણેશની મૂર્તિઓ બનાવવામાં આવી છે. જોકે, એક વાત સ્પષ્ટ છે: મોટાભાગના શિલ્પકારો AI મૂર્તિઓ બનાવવાનું ટાળી રહ્યા છે.

શિલ્પકારો કહે છે કે ગયા વર્ષે રાયપુરના લાખ નગરમાં ગણેશ મૂર્તિની ડિઝાઇન અંગે વિવાદ ફાટી નીકળ્યો હતો. હિન્દુ સંગઠનોએ મૂર્તિની ડિઝાઇન સામે વાંધો ઉઠાવ્યો હતો. આ મામલો વિરોધ અને પોલીસ ફરિયાદ સુધી પહોંચ્યો હતો. આ ઘટના બાદ, મોટાભાગના શિલ્પકારોએ કોઈપણ વિવાદ ટાળવા માટે ધાર્મિક મૂર્તિઓમાં AI-આધારિત તકનીકોનો ઉપયોગ ન કરવાનો નિર્ણય લીધો.

  શિલ્પકાર યશવંતે સમજાવ્યું કે AI-જનરેટેડ છબીઓ આકર્ષક લાગે છે, પરંતુ પૂજા માટે મૂર્તિઓ બનાવતી વખતે ધાર્મિક સજાવટ જરૂરી છે. તેથી, અમે એવી ડિઝાઇન ટાળીએ છીએ જે પછીથી વિવાદ ઉભો કરી શકે.

યશવંતે સમજાવ્યું કે આ વર્ષે શિવ, શ્રી રામ, શ્રી કૃષ્ણ, બાલ ગણેશ, અર્ધનારીશ્વર અને બાલાજી દર્શાવતી મૂર્તિઓનું સૌથી વધુ બુકિંગ થયું છે. શિલ્પકારો કહે છે કે આ વર્ષે ધંધો સારો ચાલી રહ્યો છે. સમિતિઓ તરફથી બુકિંગ આવી રહ્યા છે. છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી, મૂર્તિઓને રંગવાનું અને શણગારવાનું કામ મોડી રાત સુધી ચાલુ છે. 

  શિલ્પકારો કહે છે કે ગણેશ મૂર્તિ શ્રદ્ધાનો વિષય છે, અને તેથી તેનું સ્વરૂપ પરંપરાને અનુરૂપ હોવું જોઈએ. 

શિલ્પકારો કહે છે કે ગણેશ મૂર્તિ શ્રદ્ધાનો વિષય છે, અને તેથી તેનું સ્વરૂપ પરંપરાને અનુરૂપ હોવું જોઈએ.

શિલ્પકારો કહે છે કે ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કામ સરળ બનાવવા માટે થઈ શકે છે, પરંતુ તેનો ઉપયોગ ફક્ત ધાર્મિક મૂર્તિઓ માટે સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થવા માટે કરવો યોગ્ય નથી. તેઓ માને છે કે ગણેશ મૂર્તિ શ્રદ્ધાનો વિષય છે, અને તેથી તેનું સ્વરૂપ પરંપરાને અનુરૂપ હોવું જોઈએ.

  હિન્દુ સ્વાભિમાન સંગઠનના રાજ્ય પ્રમુખ વિશ્વાદિની પાંડેએ જણાવ્યું હતું કે, "અમે શિલ્પકારો અને સમિતિઓને વિનંતી કરી છે કે કૃત્રિમ બુદ્ધિમત્તાનો ઉપયોગ કરીને બનાવેલી ગણેશજીની મૂર્તિઓ ક્યાંય પણ સ્થાપિત ન કરે, જેમ કે ગયા વર્ષે તેઓએ કરી હતી."

સિનિયર એડવોકેટ વિરાટ વર્માએ સમજાવ્યું કે જો કોઈ વ્યક્તિ ઇરાદાપૂર્વક કોઈપણ ધર્મ, દેવતા અથવા ધાર્મિક પ્રતીકનું અપમાન કરે છે, અથવા લોકોની ધાર્મિક લાગણીઓને ઠેસ પહોંચાડે તેવું કંઈક કરે છે, તો તેમની સામે ભારતીય દંડ સંહિતા (IPC) ની સંબંધિત કલમો હેઠળ કેસ દાખલ કરી શકાય છે.

ઇતિહાસકારોના મતે, રાયપુરમાં જાહેર ગણેશ ઉત્સવ લગભગ 125 વર્ષ જૂનો છે. જાહેર ગણેશ મૂર્તિઓ સૌપ્રથમ પુરાણી બસ્તી, ગુઢિયારી અને બાનિયાપરામાં સ્થાપિત કરવામાં આવી હતી. ધીમે ધીમે, ગોલબજાર, સદર બજાર, રામસાગરપરા અને શહેરના અન્ય વિસ્તારોમાં ગણેશ સમિતિઓ બનવા લાગી.

સ્વતંત્રતા ચળવળ દરમિયાન પણ, ગણેશ ઉત્સવ ફક્ત એક ધાર્મિક પ્રસંગ નહોતો. તે લોકોને એક કરવા અને રાષ્ટ્રીય ચેતના જાગૃત કરવાના સાધન તરીકે કામ કરતો હતો. આ કારણોસર, ગણેશ મૂર્તિ હંમેશા શ્રદ્ધા અને પરંપરાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.