તા. ૧૨ નવેમ્બર ર૦ર૬ વિક્રમ સંવત ર૦૮૩ કારતક સુદ – ૩ ગુરૂવાર
ખર્ચામાં કાપઃ વપરાશ પર અસરઃ મંદી ટ૫કી કે દૂર છે?
પ.એશિયામાં ચાલી રહેલો બખેડો પુરો થવાનું નામ જ નથી લેતોઃ દિવસેને દિવસે સ્થિતી વણસી રહી છે : ભારતમાં મંદીની ચર્ચાએ જોર પકડયું: અમુક કહે છે ટ૫કી તો કોઈ કહે છે હજુ દુર છે
નવી દિલ્હી,તા.૨૧: ઈરાન યુદ્ધ ફાટી નીકળ્યા પછી, પરિસ્થિતિ ઝડપથી બદલાઈ ગઈ છે. ભારત, સમગ્ર વિશ્વ સાથે, ખૂબ જ પ્રભાવિત થયું છે. પશ્ચિમ એશિયાઈ કટોકટી વચ્ચે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની તાજેતરની અપીલ સ્પષ્ટપણે તેની ગંભીરતા દર્શાવે છે. વડા પ્રધાને કોવિડ-૧૯, યુદ્ધ અને ઉર્જા સંકટના આ સમયગાળાને આપત્તિઓનો દાયકા ગણાવ્યો છે. તેમણે ચેતવણી આપી હતી કે જો વૈશ્વિક પરિસ્થિતિ ઝડપથી સુધરશે નહીં, તો લાખો લોકો ગરીબી રેખા નીચે પાછા આવી જશે. તેમણે નાગરિકોને વિદેશી હૂંડિયામણ બચાવવા માટે બિન-આવશ્યક ખર્ચ ઘટાડવાની પણ અપીલ કરી. આ અનિવાર્યપણે વપરાશને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. દરમિયાન, ભારતમાં મંદી વિશે ચર્ચાઓ તીવ્ર બની છે. કેટલાક નાણાકીય પ્રભાવકો એમ પણ કહી રહ્યા છે કે ભારત પહેલેથી જ મંદીમાં છે. તેમના મતે, મંદી કે આર્થિક કટોકટી રાતોરાત થતી નથી. તેના બદલે, તે અનેક તબક્કાઓમાંથી પસાર થાય છે. આ તબક્કો શરૂ થઈ ચૂક્યો છે.
આ એક દુષ્ટ ચક્ર છે જે દર્શાવે છે કે વૈશ્વિક કટોકટીને કારણે અર્થતંત્ર ધીમે ધીમે મંદીમાં કેવી રીતે ડૂબી જાય છે.
વૈશ્વિક અનિﾍતિતાઓ વચ્ચે, વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ વિશ્વને ચેતવણી આપી છે કે જો વર્તમાન કટોકટીનો ઉકેલ ન આવે તો દાયકાઓથી આર્થિક અને ગરીબી વિરોધી લાભો ગુમાવી શકાય છે.
ઊર્જાના ભાવમાં વધારોઃ આ ચક્ર ઇંધણ (ક્રૂડ તેલ) અને ગેસના ભાવમાં વધારો સાથે શરૂ થાય છે.
હાલમાં, ક્રૂડ તેલ પ્રતિ બેરલ $૧૦૦ ને વટાવી ગયું છે.
ભારત જેવા દેશ માટે આ એક મોટો ફટકો છે, જે તેના ૮૫% તેલની આયાત કરે છે.
વધતો ફુગાવોઃ મોંઘા તેલ પરિવહન ખર્ચમાં વધારો કરે છે. આનાથી દૂધ, શાકભાજી, કરિયાણા અને અન્ય રોજિદા વસ્તુઓ વધુ મોંઘી બને છે.
વધતો વ્યાજ દરઃ વધતો ફુગાવો નિયંત્રિત કરવા માટે, કેન્દ્રીય બેંકો (જેમ કે ય્ગ્ત્) વ્યાજ દરમાં વધારો કરે છે. આનો હેતુ બજારમાં પ્રવાહિતા ઘટાડવાનો છે.
કોર્પોરેટ નફામાં ઘટાડોઃ લોનના ભાવમાં વધારો અને કાચા માલના ખર્ચમાં વધારો થવાને કારણે, કોર્પોરેટ નફામાં ઘટાડો થાય છે.
નોકરીઓનું નુકસાનઃ નુકસાન ટાળવા અને ખર્ચ ઘટાડવા માટે, કંપનીઓ કર્મચારીઓને છટણી કરવાનું શરૂ કરે છે.
નોકરી ગુમાવવા અથવા પગારમાં ઘટાડાને કારણે, લોકો તેમની હોમ લોન, કાર લોન વગેરે પર EMI ચૂકવી શકતા નથી, આમ ડિફોલ્ટ થાય છે. તેઓ તેમની જરૂરિયાતો પણ ઘટાડે છે.
વપરાશમાં તીવ્ર ઘટાડોઃ જ્યારે લોકો તેમની ખરીદી બંધ કરે છે અથવા ભારે મર્યાદિત કરે છે, ત્યારે બજારની માંગ સંપૂર્ણપણે અટકી જાય છે. આ આખરે ગંભીર મંદી તરફ દોરી જાય છે.
વડાપ્રધાન મોદીએ વર્તમાન ભૂરાજકીય તણાવ, ખાસ કરીને પશ્ચિમ એશિયામાં કટોકટીને ધ્યાનમાં રાખીને રાષ્ટ્ર અને વિશ્વને ચેતવણી આપી છે.
પીએમ મોદીએ વિદેશી હૂંડિયામણ બચાવવા માટે નાગરિકોને પાંચ મુખ્ય અપીલ કરી છેઃ
આગામી વર્ષ માટે લગ્નો અથવા તહેવારો માટે સોનું ખરીદવાનું ટાળો; આનું કારણ એ છે કે ભારત મોટા પ્રમાણમાં સોનાની આયાત કરે છે.
પેટ્રોલ અને ડીઝલનો ઉપયોગ ઓછો કરો; જાહેર પરિવહન, મેટ્રો અથવા કારપૂલિગનો ઉપયોગ કરો.
ચલણના નુકસાનને રોકવા માટે બિન-આવશ્યક વિદેશ મુસાફરી ટાળો.
કંપનીઓએ ઇંધણ બચાવવા માટે શક્ય હોય ત્યાં ઘરેથી કામ (WFH) અને ઓનલાઇન મીટિગ્સને ફરીથી પ્રોત્સાહન આપવું જોઈએ.
ખાદ્ય તેલનો ઉપયોગ મર્યાદિત કરો અને સ્વદેશી અથવા સ્થાનિક ઉત્પાદનો અપનાવો.
નિષ્ણાતો અને અન્ય આર્થિક વિશ્લેષકોના મતે, આ ચક્રને કારણે ભારતીય રૂપિયો ડોલર સામે નબળો પડી રહ્યો છે. આ સમય દરમિયાન, એક સરેરાશ ભારતીય અથવા મધ્યમ વર્ગનો પરિવાર પોતાને બચાવવા માટે આ તાત્કાલિક પગલાં લઈ શકે છે.
તમારા ખર્ચના ઓછામાં ઓછા ૬ થી ૧૨ મહિના જેટલા કટોકટી ભંડોળ રાખો અને તેને ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ અથવા લિક્વિડ એસેટ્સમાં રાખો.
નોકરી પર આધાર રાખશો નહીં. શક્ય તેટલા વધારાના આવકનાસ્ત્રેતો વિકસાવો.
જ્યાં સુધી આ મંદીના વાદળ દૂર ન થાય ત્યાં સુધી, કાચબાની જેમ તમારા ઉડાઉપણું પર કાબુ રાખો. શાંત રહો અને ઘોંઘાટ ટાળો.
વીમા સુરક્ષાઃ અણધાર્યા ખર્ચાઓથી બચાવવા માટે, તાત્કાલિક તમારા પરિવાર માટે પૂરતો આરોગ્ય અને જીવન વીમો સુનિﾍતિ કરો.
રોકાણ વૈવિધ્યકરણઃ તમારા બધા પૈસા એક જગ્યાએ ન મૂકો. વિવિધ સંપત્તિ વર્ગોમાં તમારા રોકાણોને વૈવિધ્યીકરણ કરો.
(10:12 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
