તા. ૧૨ નવેમ્બર ર૦ર૬ વિક્રમ સંવત ર૦૮૩ કારતક સુદ – ૩ ગુરૂવાર
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર ટ્રમ્પ નિર્ણાયકઃ ૨૪ કલાકમાં ચાર મોટા નિર્ણયો
ઈરાનને ચારે બાજુથી ઘેરી લેવાની તૈયારી : સમુદ્રમાં માઈન્સ સાફ કરવી, ઈરાની બોટોને જોતાં જ ગોળી મારવાનો આદેશ આપવોઃ નૌકાદળની નાકાબંધી મજબૂત કરવી અને ઈરાની તેલ ઉત્પાદન બંધ કરવાની તૈયારી કરવી
નવી દિલ્હી,તા.૨૪: હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વિશ્વનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ છે. વિશ્વના લગભગ ૨૦ ટકા તેલ તેમાંથી પસાર થાય છે. આ માર્ગને નિયંત્રિત કરવાથી તેલ પુરવઠા પર નોંધપાત્ર અસર પડે છે. યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હવે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર સંપૂર્ણ બળ લગાવવાનો નિર્ણય લીધો છે.
છેલ્લા ૨૪ કલાકમાં, તેમણે ચાર મોટા પગલાં લીધા છે જે ઈરાનને આર્થિક અને લશ્કરી રીતે ગંભીર રીતે દબાવવાની તેમની તૈયારી દર્શાવે છે. આ નિર્ણયો એવા સમયે લેવામાં આવ્યા છે જ્યારે યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે યુદ્ધવિરામની વાટાઘાટો ચાલી રહી છે, પરંતુ તણાવ હજુ પણ ઊંચો છે. ટ્રમ્પ કહે છે કે ઈરાન સાથે સંપૂર્ણ સમજૂતી ન થાય ત્યાં સુધી આ દબાણ ચાલુ રહેશે.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે યુએસ નેવીને સ્પષ્ટપણે આદેશ આપ્યો છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ખાણો સાફ કરવાનું કામ ઝડપી બનાવવું. ઈરાને અગાઉ અહીં ખાણો પાથર્યા હતા, જેના કારણે જહાજો માટે નેવિગેટ કરવું મુશ્કેલ બન્યું હતું. હવે, યુએસ માઈનસ્વીપર્સ પહેલા કરતા ત્રણ ગણી ઝડપથી કામ કરી રહ્યા છે. ટ્રમ્પે કહ્યું કે આ કામ કોઈ વિક્ષેપ વિના અને તેનાથી પણ વધુ ઝડપી ચાલુ રહેવું જોઈએ.
આનો અર્થ એ છે કે યુએસ હોર્મુઝને શક્ય તેટલી વહેલી તકે સુરક્ષિત અને ખુલ્લું બનાવવા માંગે છે, પરંતુ ફક્ત તેની પોતાની શરતો પર. ખાણો સાફ કરવાથી વૈશ્વિક તેલ પરિવહન ફરી શરૂ થઈ શકે છે, પરંતુ ઈરાનને આનો લાભ મળવા દેવામાં આવશે નહીં. આ પગલું ઈરાનની ખાણો પાથરીને સમગ્ર વિસ્તારને અવરોધિત કરવાની વ્યૂહરચનાને નિષ્ફળ બનાવવાનો પ્રયાસ છે.
ટ્રમ્પનો બીજો મોટો નિર્ણય ખૂબ જ કડક છે. તેમણે યુએસ સેનાને આદેશ આપ્યો છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ખાણો પાથરવાનો પ્રયાસ કરતી કોઈપણ ઈરાની બોટને ખચકાટ વિના ગોળી મારીને નાશ કરે. તેમણે સ્પષ્ટપણે કહ્યું, ગોળી માર અને મારી નાખ.
ભલે તે નાની હોડીઓ હોય, કોઈ ખચકાટ નહીં થાય. ટ્રમ્પે કહ્યું કે ઈરાની બોટ હવે પહેલાની જેમ ખાણો મૂકી શકશે નહીં. આ આદેશ એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સે અગાઉ કેટલાક જહાજો પર હુમલો કર્યો હતો અને બે જપ્ત કર્યા હતા. અમેરિકાનો આ નિર્ણય ઈરાનને સીધો સંદેશ છે કે હવે કોઈપણ દુષ્કૃત્યો સહન કરવામાં આવશે નહીં.
ત્રીજો નિર્ણય એ છે કે અમેરિકી નૌકાદળ નાકાબંધીને વધુ મજબૂત બનાવવી. અમેરિકાએ પહેલાથી જ ઈરાની બંદરો અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર નાકાબંધી લાદી દીધી છે. ઈરાની બંદરો પર અથવા ત્યાંથી તેલ અથવા માલ લઈ જતા કોઈપણ જહાજને રોકવામાં આવી રહ્યું છે.
ટ્રમ્પે હવે આ નાકાબંધીને ત્રણ ગણો કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. આનો અર્થ એ છે કે આ વિસ્તારમાં વધુ યુએસ યુદ્ધ જહાજો તૈનાત કરવામાં આવશે. ઈરાનની તેલ નિકાસ લગભગ બંધ થઈ ગઈ છે. ટ્રમ્પ કહી રહ્યા છે કે જ્યાં સુધી ઈરાન સાથે સંપૂર્ણ સોદો ન થાય ત્યાં સુધી આ નાકાબંધી ચાલુ રહેશે. આના કારણે ઈરાનને દરરોજ અબજો ડોલરનું નુકસાન થઈ રહ્યું છે.
ચોથું અને સૌથી ગંભીર પગલું ઈરાનના તેલ ઉત્પાદનને સંપૂર્ણપણે બંધ કરવાનું છે. નાકાબંધી ઉપરાંત, અમેરિકા હવે ઈરાનની તેલ ઉત્પાદન સુવિધાઓ પર દબાણ વધારવાની યોજના બનાવી રહ્યું છે. ટ્રમ્પનો ધ્યેય ઈરાનને તેલ વેચીને પૈસા કમાતા અટકાવવાનો છે.
ઈરાન વિશ્વના સૌથી મોટા તેલ ઉત્પાદકોમાંનો એક છે. જો તેનું તેલ ઉત્પાદન અને નિકાસ બંધ થઈ જાય.
(3:18 PM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
