પ્રિન્સ જ્યોર્જ (કેનેડા), તા.૩૦: કેનેડાના બ્રિટિશ કોલંબિયા પ્રાંતના પ્રિન્સ જ્યોર્જ શહેરમાંથી એક અત્યંત ચોંકાવનારી અને આશ્ચર્યજનક ઘટના સામે આવી છે. શહેરના મુખ્ય વિસ્તારમાં ડ્રગ્સના ઓવરડોઝથી બેભાન થઈને ઢળી પડતા કાગડાઓને બચાવવા માટે એક પ્રાણી બચાવ જૂથે માનવોમાં ઓપિયોઇડ (opioid) ઓવરડોઝની અસર ઘટાડવા વપરાતી ‘નાલોક્સોન’ (Naloxone) દવાનો ઉપયોગ શરૂ કર્યો છે. પક્ષીઓના નાકમાં આ દવા નાખતાં જ તેઓ સચેત થઈને આકાશમાં ઊડવા લાગ્યા હોવાના વીડિયો હાલ ભારે ચર્ચામાં છે.

કચરામાંથી ઝેરી ડ્રગ્સના સંપર્કમાં આવ્યા કાગડા

‘ગુડ કોઝ ક્રો રેસ્ક્યુ સોસાયટી’ (GCCRS)ના સંચાલક ડેના સ્લેટરે જણાવ્યું કે, પ્રિન્સ જ્યોર્જના જે વિસ્તારમાં ગેરકાયદેસર નશીલા પદાર્થોનો ખુલ્લામાં ઉપયોગ થાય છે, ત્યાંથી જ આ અસરગ્રસ્ત કાગડાઓ મળી આવ્યા છે. કાગડાઓ કચરાપેટીમાં ફેંકાયેલા ખોરાકની શોધમાં ડ્રગ્સના ઝેરી અવશેષોના સંપર્કમાં આવી જાય છે. પક્ષીઓ પર આ ઝેરની એવી અસર થાય છે કે તેમની પાંખો ફેલાયેલી રહે છે, આંખો બંધ થઈ જાય છે અને હૃદયના ધબકારા અત્યંત ધીમા પડી જાય છે. કેટલીકવાર ચાંચમાંથી કથ્થઈ ફીણ પણ નીકળે છે.

'નાલોક્સોન' દવાથી જીવતદાન

આ અગાઉ વર્ષમાં માંડ એક-બે કિસ્સા નોધાતા હતા, પરંતુ આ વર્ષે ડઝનથી વધુ કાગડાઓ ડ્રગ ઓવરડોઝનો ભોગ બન્યા છે. રેસ્ક્યુ સોસાયટીના સ્વયંસેવકોએ નુકસાન-ઘટાડા જૂથો પાસેથી એક્સપાયરી ડેટવાળી નાલોક્સોન કીટ મેળવીને પક્ષીઓના નાક દ્વારા તેની સારવાર શરૂ કરી. બેભાન પક્ષીઓને નાલોક્સોન આપતાં જ તેઓ થોડી જ ક્ષણોમાં સજાગ થઈ ગયા અને ૨૪ કલાકમાં સંપૂર્ણ સાજા થઈને મુક્ત રીતે ઉડવા લાગ્યા હતા.

વેટરનરી ડોક્ટરોના જણાવ્યા મુજબ, પર્યાવરણમાં માનવસર્જિત પ્રદૂષણ અને ફેંકી દેવાયેલા નશીલા પદાર્થો હવે મૂંગા પશુ-પક્ષીઓ માટે પણ પ્રાણઘાતક સાબિત થઈ રહ્યા છે.

પર્યાવરણીય સંકટ અને ઉકેલ

ડેના સ્લેટરે સ્પષ્ટ કર્યું કે લોકો ઈરાદાપૂર્વક પક્ષીઓને નુકસાન નથી પહોંચાડી રહ્યા, પરંતુ આ આપણી આસપાસ વધી રહેલા જાહેર આરોગ્ય અને પર્યાવરણીય કટોકટીનો અરીસો છે. પક્ષીઓ સેન્ડવિચની પ્લાસ્ટિક બેગ અને ડ્રગ્સની બેગ વચ્ચેનો ભેદ પારખી શકતા નથી. આ સમસ્યાના ઉકેલ માટે તેમણે શહેરમાં ખુલ્લા કચરાના ડબ્બાઓને બદલે સંપૂર્ણ ઢંકાયેલી કચરાપેટીઓ મૂકવાની અપીલ કરી છે, જેથી પક્ષીઓ આવા ઝેરી પદાર્થો સુધી ન પહોંચી શકે.