વોશિંગ્ટન: વૈશ્વિક રાજકારણના અખાડામાં અત્યારે અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ‘માઈન્ડ ગેમ’ રમાઈ રહી છે. પાકિસ્તાનના ઇસ્લામાબાદમાં બંને દેશો વચ્ચે શાંતિ સ્થાપવા માટે મહત્વપૂર્ણ વાટાઘાટો ચાલી રહી છે, ત્યારે જ અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એક ઇન્ટરવ્યૂમાં ઈરાનની મજાક ઉડાવતા તેને એક ‘નિષ્ફળ દેશ’ (Failed State) ગણાવ્યો છે. ટ્રમ્પના આ નિવેદનથી મંત્રણાના ટેબલ પર ગરમાવો આવી ગયો છે.
પરોક્ષ વાતચીત અને ટ્રમ્પનો વિશ્વાસ
અહેવાલો મુજબ, હાલમાં અમેરિકા અને ઈરાન સામસામે બેસીને સીધી વાત કરી રહ્યા નથી, પરંતુ પાકિસ્તાન આ બંને વચ્ચે સેતુ બનીને પરોક્ષ રીતે વાતચીત કરાવી રહ્યું છે. રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે આશા વ્યક્ત કરી છે કે સ્થિતિ ટૂંક સમયમાં બદલાઈ શકે છે. તેમણે સૌથી મોટો સંકેત એ આપ્યો છે કે વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઈલ સપ્લાય માટે અત્યંત મહત્વનો ગણાતો ‘હોર્મુઝનો જળમાર્ગ’ ટૂંક સમયમાં ખોલી દેવામાં આવશે. જો આવું થશે, તો વિશ્વમાં તેલની કિંમતોમાં મોટી રાહત મળી શકે છે.
ઈરાનની ગંભીરતા પર સવાલ
ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે, બંને દેશો વચ્ચે વાતચીતની પ્રક્રિયા શરૂ તો થઈ ગઈ છે, પરંતુ ઈરાન આ બાબતે કેટલું ગંભીર છે તે ટૂંક સમયમાં જ સ્પષ્ટ થઈ જશે. તેમણે દુનિયાને એ પણ યાદ અપાવ્યું કે વિશ્વ હવે ઓઈલ સપ્લાય માટે ઈરાન સિવાયના અન્ય વિકલ્પો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યું છે. ટ્રમ્પનું આ નિવેદન ઈરાન પર દબાણ વધારવાની વ્યૂહરચનાનો એક ભાગ માનવામાં આવે છે.
અમેરિકાની ખુલ્લી ચેતવણી: ‘વી આર રેડી ટુ રીસેટ’
શાંતિની વાતો વચ્ચે ટ્રમ્પે પોતાની આક્રમક શૈલી છોડી નથી. તેમણે ચેતવણી આપતા કહ્યું કે, જો આ શાંતિ મંત્રણા સફળ નહીં રહે, તો અમેરિકા ‘રીસેટ’ કરવા માટે તૈયાર છે. આ શબ્દનો અર્થ એ કાઢવામાં આવી રહ્યો છે કે જો ઈરાન નમતું નહીં જોખે, તો અમેરિકા ફરીથી સખત આર્થિક પ્રતિબંધો અથવા સૈન્ય કાર્યવાહી જેવા કડક પગલાં ભરી શકે છે. હવે આખી દુનિયાની નજર ઇસ્લામાબાદ પર ટકેલી છે કે ત્યાંથી શાંતિના સમાચાર આવે છે કે પછી સંઘર્ષના નવા વાદળો ઘેરાય છે.