વોશિંગ્ટન : વોશિંગ્ટનની રાજનીતિમાં દાયકાઓથી ચાલી આવતી એ નીતિમાં હવે મોટો બદલાવ આવી રહ્યો છે જ્યાં ઇઝરાયલને બિનશરતી સૈન્ય અને નાણાકીય સહાય આપવી એ રાજકારણીઓ માટે સૌથી સલામત સ્થિતિ ગણાતી હતી. મધ્યસત્ર ચૂંટણીઓ બાદ હવે યુએસ કોંગ્રેસમાં પ્રગતિશીલ ડેમોક્રેટ્સથી લઈને વ્હાઇટ હાઉસ સુધી એક નવી સર્વસંમતિ ઉભરી રહી છે કે અમેરિકા અને ઇઝરાયલ વચ્ચેના આ લાંબા સમયના જોડાણને મૂળભૂત રીતે બદલવાની જરૂર છે. રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફ્લોરિડાના પામ બીચ સ્થિત માર-એ-લાગો ખાતે ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂનું ભાષણ સાંભળ્યા બાદ આ નવા રાજકીય સમીકરણો વધુ સ્પષ્ટ રીતે સપાટી પર આવ્યા છે.
અમેરિકી જનતા અને વાચકો તરફથી ઇઝરાયલને અપાતી જંગી નાણાકીય તેમજ લશ્કરી સહાય સામે ભારે વિરોધ અને ટીકાઓ વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. અનેક લોકો અને રાજકીય વિશ્લેષકો દલીલ કરી રહ્યા છે કે આ ભંડોળનો ઉપયોગ અન્ય દેશોને લશ્કરી મદદ આપવાના બદલે અમેરિકાની સ્થાનિક જરૂરિયાતો સંતોષવા અથવા પેલેસ્ટિનિયનો માટે માનવતાવાદી રાહત પહોંચાડવા માટે થવો જોઈએ. ટિપ્પણીકારો અને વિરોધ પક્ષો દ્વારા ઇઝરાયલ પર રંગભેદ, માનવાધિકારના ઉલ્લંઘન અને ગંભીર હિંસાના આક્ષેપો પણ લગાવવામાં આવી રહ્યા છે, જેના કારણે યુએસ નીતિનિર્માતાઓ પર આ નીતિ પુનર્વિચિત્ર કરવાની ભારે અસરો જોવા મળી રહી છે.
આ અગાઉ પણ યુએસ કોંગ્રેસમાં ઇઝરાયલને અપાતી સહાય પર શરતો લાદવાની માગણીઓ અવારનવાર ઉઠતી રહી હતી, પરંતુ હાલની નવી રાજકીય વાસ્તવિકતામાં આ મુદ્દો મુખ્ય ધારામાં આવી ગયો છે. ભૂતકાળમાં બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો મુત્સદ્દીગીરી અને મજબૂત સુરક્ષા જોડાણ પર આધારિત હતા, પરંતુ તાજેતરના પ્રાદેશિક સંઘર્ષો અને આંતરરાષ્ટ્રીય દબાણને કારણે વોશિંગ્ટનમાં વિદેશ નીતિની પ્રાથમિકતાઓ ઝડપથી બદલાઈ રહી છે.
આગામી દિવસોમાં યુએસ કોંગ્રેસમાં ઇઝરાયલ માટેના વાર્ષિક સૈન્ય સહાય પેકેજ અને વિદેશ નીતિ પર ગંભીર બિલ અને ચર્ચાઓ યોજાય તેવી પૂરેપૂરી શક્યતા છે. જો આ નવી સર્વસંમતિ કાયદાકીય રૂપ ધારણ કરશે, તો ઇઝરાયલને મળતી મદદ પર નવી કડક શરતો મૂકવામાં આવી શકે છે અથવા ભંડોળમાં કાપ મૂકાઈ શકે છે. મધ્ય પૂર્વમાં પોતાની સ્થિતિ મજબૂત રાખવા માટે હવે અમેરિકા અને ઇઝરાયલ બંને દેશો આ રાજકીય વળાંક વચ્ચે પોતાના સંબંધોની નવી રૂપરેખા કેવી રીતે તૈયાર કરે છે તે જોવું વૈશ્વિક મુત્સદ્દીગીરી માટે મહત્ત્વપૂર્ણ રહેશે.