તેહરાન, ૩૧ મે: રશિયા અને યુક્રેન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભીષણ યુદ્ધની વચ્ચે શનિવારે યુરોપના સૌથી મોટા ઝાપોરિઝ્ઝ્યા ન્યૂક્લિયર પાવર પ્લાન્ટ પર એક આત્મઘાતી (કામિકાઝે) ડ્રોન હુમલો થતાં સમગ્ર વિશ્વ માટે પરમાણુ કટોકટીનો મોટો ભય ઊભો થયો છે. રશિયાની સત્તાવાર સરકારી ન્યૂક્લિયર કંપની 'રોસાટોમ'ના વડા એલેક્સી લિખાચેવે દાવો કર્યો છે કે બપોરના સમયે યુક્રેનિયન ડ્રોને પ્લાન્ટના પાવર યુનિટ નંબર ૬ ના ટર્બાઇન હોલની ઇમારતને નિશાન બનાવી હતી, જેના કારણે ત્યાં જોરદાર વિસ્ફોટ થયો હતો. જો કે, યુક્રેનિયન સૈન્ય પ્રવક્તાએ આ આક્ષેપોને સદંતર ફગાવી દેતા તેને રશિયાનો ભ્રામક પ્રોપેગેન્ડા ગણાવ્યો છે.

રોસાટોમના સત્તાવાર નિવેદન અનુસાર, આ ડ્રોન હુમલો જાણીજોઈને ન્યૂક્લિયર પ્લાન્ટની સુરક્ષા વ્યવસ્થાને તોડવા માટે કરવામાં આવ્યો હતો. આ વિસ્ફોટના કારણે ટર્બાઇન હોલની મુખ્ય દીવાલમાં એક મોટું ગાબડું પડી ગયું છે, જે પ્લાન્ટની બાહ્ય સુરક્ષા માટે ચિંતાનો વિષય છે. રાહતની વાત એ છે કે આ ચોંકાવનારી ઘટનામાં પરમાણુ પ્લાન્ટના કોઈ પણ મુખ્ય કે અત્યંત સંવેદનશીલ તકનીકી સાધનોને નુકસાન થયું નથી, અને હાલ પૂરતો કિરણોત્સર્ગ (રેડિયેશન) લીક થવાનો કોઈ તત્કાલ ખતરો નોંધાયો નથી તેમ રશિયન એન્જિનિયરોએ જણાવ્યું છે.

બીજી તરફ, યુક્રેનના સંરક્ષણ મંત્રાલયે આ મામલે સત્તાવાર સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું છે કે, યુક્રેનિયન સૈનિકો આંતરરાષ્ટ્રીય માનવીય કાયદાઓ અને ન્યૂક્લિયર પ્રોટોકોલનું કડક પાલન કરે છે. તેઓ પરમાણુ સુવિધાઓ પર હુમલો કરવાથી થતી વૈશ્વિક પર્યાવરણીય તબાહીની ગંભીર અસરો વિશે સંપૂર્ણ જાગૃત છે. યુક્રેનિયન સેનાના દાવા મુજબ, જે પાવર યુનિટ નજીક વિસ્ફોટની વાત કરવામાં આવી રહી છે, ત્યાં કોઈ જ પ્રકારની સક્રિય લડાઈ ચાલુ નથી અને તેમના તરફથી કોઈ પણ પ્રકારના ઘાતક હથિયારો કે ડ્રોનનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો નથી.

ઐતિહાસિક પૃષ્ઠભૂમિની વાત કરીએ તો, દક્ષિણ યુક્રેનમાં આવેલો આ વિશાળ ઝાપોરિઝ્ઝ્યા પ્લાન્ટ માર્ચ ૨૦૨૨થી રશિયન સેનાના સૈન્ય કબજા હેઠળ છે. આ પ્લાન્ટ વર્તમાન યુદ્ધના સક્રિય મોરચાની (ફ્રન્ટલાઈન) અત્યંત નજીક આવેલો હોવાથી છેલ્લા ચાર વર્ષથી બંને દેશો વચ્ચેના ગોળીબાર અને સત્તા સંઘર્ષની વચ્ચે અવારનવાર આંતરરાષ્ટ્રીય ચિંતાનું કેન્દ્ર બનતો રહ્યો છે. ભૂતકાળમાં પણ આ પ્લાન્ટની આસપાસ થયેલા નાના-મોટા હુમલાઓને કારણે ઇન્ટરનેશનલ એટોમિક એનર્જી એજન્સી (IAEA) દ્વારા અનેક વખત રેડ એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.

આગામી પગલાંના ભાગરૂપે, સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UN) ની પરમાણુ નિરીક્ષક સંસ્થા IAEA ની એક વિશેષ નિષ્ણાત ટીમ ટૂંક સમયમાં પાવર યુનિટ નંબર ૬ ના ક્ષતિગ્રસ્ત ટર્બાઇન હોલની પ્રત્યક્ષ મુલાકાત લઈને નુકસાનીની તટસ્થ તપાસ શરૂ કરશે. અણુ ઊર્જાના વૈશ્વિક નિષ્ણાતોએ ચેતવણી આપી છે કે જો આ આંતરિક સંઘર્ષ વહેલી તકે શાંત નહીં થાય, તો ભવિષ્યમાં ચેર્નોબિલ જેવી મોટી પરમાણુ દુર્ઘટના સર્જાઈ શકે છે. હાલમાં પ્લાન્ટના રશિયન વહીવટીતંત્રે ટર્બાઇન હોલની દીવાલના સમારકામની કામગીરી હાથ ધરી છે અને આસપાસના વિસ્તારોમાં એર ડિફેન્સ સિસ્ટમને વધુ મજબૂત કરી દેવામાં આવી છે.