તા. ૨૧ નવેમ્બર ર૦ર૬ વિક્રમ સંવત ર૦૮૩ કારતક સુદ – ૧૨ શનિવાર
News of Monday, 13th May 2024
ડીપીઆઇઆઇટીએ સાર્વજનિક ખરીદીમાં સ્થાનિક સામગ્રીની મર્યાદા વધારવાની દરખાસ્ત કરી : મેન્યુફેકચરીંગને પ્રોત્સાહન મળશે
વર્ગ ૧ સપ્લાયરોએ ઓછામાં ઓછી ૭૦ ટકા સામગ્રી સ્થાનિક રીતે ખરીદવી પડશે : હાલમાં આ મર્યાદા ૫૦ ટકા છે

નવી દિલ્હી તા. ૧૩ : ઉદ્યોગ વિભાગે કેટેગરી ૧ અને કેટેગરી ૨ માં આવતા સપ્લાયરો પાસેથી જાહેર ક્ષેત્ર દ્વારા પ્રાપ્ત માલમાં સ્થાનિક સામગ્રીની લઘુત્તમ જરૂરિયાત વધારવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. આ હેઠળ, વર્ગ I સપ્લાયરોએ ઓછામાં ઓછી ૭૦ ટકા સામગ્રી સ્થાનિક રીતે ખરીદવી પડશે. હાલમાં આ મર્યાદા ૫૦ ટકા છે. તેવી જ રીતે, વર્ગ II સપ્લાયરોએ વર્તમાન ૨૦ ટકાને બદલે ૫૦ ટકા માલ સ્થાનિક રીતે ખરીદવો પડશે.
એક વરિષ્ઠ સરકારી અધિકારીએ નામ જાહેર ન કરવાની શરતે બિઝનેસ સ્ટાન્ડર્ડને જણાવ્યું કે સંરક્ષણ ઉત્પાદન, ઈલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઈન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી, ટેલિકોમ્યુનિકેશન, માઈનિંગ, રેલવે, પાવર, પોર્ટ, શિપિંગ અને જળમાર્ગને વધેલી ફરજિયાત મર્યાદાના દાયરાની બહાર રાખવાની પણ દરખાસ્ત છે.
અધિકારીએ કહ્યું, ‘આ પ્રસ્તાવ પર મંત્રાલયો વચ્ચે ચર્ચા ચાલી રહી છે. વિભાગો અને મંત્રાલયોને તેમના જવાબો ડિપાર્ટમેન્ટ ફોર પ્રમોશન ઓફ ઈન્ડસ્ટ્રી એન્ડ ઈન્ટરનલ ટ્રેડને મોકલવા માટે કહેવામાં આવ્યું છે. આ પ્રસ્તાવને કેબિનેટની મંજૂરી લેવી પડશે અને એવું માનવામાં આવે છે કે નવી સરકારની રચના પછી જ તેને કેબિનેટને મોકલવામાં આવશે.
આ અંગેની માહિતી માટે ડીપીઆઈઆઈટીને ઈમેલ મોકલવામાં આવ્યો હતો પરંતુ લખાય છે ત્યાં સુધી કોઈ જવાબ મળ્યો ન હતો.
હાલમાં, તે વ્યક્તિઓ કેટેગરી ૧ સ્થાનિક સપ્લાયરમાં સામેલ છે, જેમના સામાન, સેવાઓ અથવા કાર્યોમાં ઓછામાં ઓછી ૫૦ ટકા સ્થાનિક સામગ્રી હોય છે. સપ્લાયર્સની આ શ્રેણીને સરકારી ખરીદીમાં સૌથી વધુ મહત્વ આપવામાં આવે છે. કેટેગરી ૨ માં એવા સ્થાનિક સપ્લાયર્સ છે જેમના ઉત્પાદનો, સેવાઓ, કાર્યોમાં ૨૦ ટકાથી ૪૯ ટકા સ્થાનિક સામગ્રી હોય છે.
બિન-સ્થાનિક સપ્લાયર્સ તે છે જેમના ઉત્પાદનો, સેવાઓ અથવા કાર્યોમાં ૨૦ ટકાથી ઓછી સ્થાનિક સામગ્રી હોય છે. તેમને સરકારી ખરીદીના ઓર્ડરમાં ઓછામાં ઓછી પસંદગી આપવામાં આવે છે. તેમની પાસેથી ફક્ત તે જ આવશ્યક વસ્તુઓ ખરીદવામાં આવે છે, જે કેટેગરી ૧ અથવા ૨ સપ્લાયર્સ પાસેથી ઉપલબ્ધ નથી.
ગવર્નમેન્ટ ઈ-માર્કેટપ્લેસના સીઈઓ પીકે સિંઘે બિઝનેસ સ્ટાન્ડર્ડને કહ્યું, મેક ઇન ઈન્ડિયા માટે આ સારું છે. નોટિફિકેશન બહાર પડતાં જ અમે તેનો અમલ કરીશું.
ભૂતપૂર્વ ઉદ્યોગ સચિવ અજય દુઆએ જણાવ્યું હતું કે સ્થાનિક ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહન આપવા અને ગ્રોસ ડોમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ (જીડીપી)માં ઉત્પાદન ક્ષેત્રનું યોગદાન વધારવા માટે લઘુત્તમ થ્રેશોલ્ડ સમયાંતરે વધારવી પડશે. તેમણે કહ્યું, ‘આવા આવશ્યક ક્ષેત્રોને તેનાથી દૂર રાખવાનો વિચાર સારો છે, જેમાં માલની આયાતથી અર્થતંત્રને ઘણો ફાયદો થાય છે. જો તમામ ક્ષેત્રોમાં સ્થાનિકીકરણની હદ વધારવા પર ભાર મૂકવામાં આવે તો દેશને નુકસાન થઈ શકે છે.
સરકારી ખરીદીના હાલના નિયમો હેઠળ પણ, વાણિજય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલય વિશેષ કેસોમાં ક્ષેત્રોને છૂટ આપે છે, જે દરેક ક્ષેત્ર માટે અલગ હોય છે. ગયા વર્ષે, રેલ્વેને ૫ વોટની વોકી-ટોકી માટે સરકારી ખરીદીમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી હતી કારણ કે સ્થાનિક કંપનીઓની વોકી-ટોકી રેલ્વે કામગીરી માટે અસુરક્ષિત હોવાનું જણાયું હતું.
ગયા વર્ષે ડિસેમ્બરમાં, કેન્દ્ર સરકારે વિવિધ મંત્રાલયો અને તેમની પ્રાપ્તિ એજન્સીઓને ખેંચી હતી કારણ કે સરકારી ટેન્ડરોમાં સ્વદેશી ખરીદીના નિયમોનું વારંવાર ઉલ્લંઘન કરવામાં આવી રહ્યું હતું. આ ટેન્ડરોમાં મુકવામાં આવેલી શરતો સ્થાનિક સપ્લાયરો વિરુદ્ધ હોવાનું જણાયું હતું અને કેટલીક શરતોને કારણે તેઓ શરૂઆતમાં જ બિડિંગ પ્રક્રિયામાંથી બહાર થઈ ગયા હતા.
દરમિયાન, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ક્ષેત્રની કેટલીક વિદેશી કંપનીઓનું કહેવું છે કે મોટી વિદેશી કંપનીઓ સ્થાનિકીકરણની કસોટીમાં પાસ થયા પછી પણ, આ નિયમોને કારણે, ઓછો અનુભવ ધરાવતી સ્થાનિક કંપનીઓ સપ્લાયના સંદર્ભમાં કિંમતો નીચી રાખવા માટે યુદ્ધ શરૂ કરે છે.
રેલ્વે સાધનસામગ્રી મેન્યુફેક્ચરિંગ કંપનીના ટોચના અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે, ‘ઘણા કિસ્સામાં નાની કંપનીઓ વૈશ્વિક કંપનીઓ સાથે કોઈપણ જાણકારી કે સમજણ વગર ટેક્નોલોજી ટ્રાન્સફર કરાર કરે છે. આનાથી અમારા ધંધાને અસર થશે કારણ કે જો ભાવ ઘટશે તો સમસ્યા થશે.'
(10:12 AM IST)









છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
