નવી દિલ્‍હી,તા. ૧૯: મોદી સરકારે ‘વન નેશન-વન ઇલેક્‍શન'ની શક્‍યતાઓ શોધવા માટે કોવિંદ સમિતિની રચના કરી હતી. આજે મોદી કેબિનેટે તે સમિતિની દરખાસ્‍તોને મંજૂરી આપી દીધી છે, હવે શક્‍ય છે કે શિયાળુ સત્રમાં સંસદમાં ‘વન નેશન-વન ઈલેક્‍શન' પર બિલ લાવવામાં આવે અને જો બિલ પસાર થઈ જાય તો ૨૦૨૯થી લોકસભામાં અને સમગ્ર દેશમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ એકસાથે યોજવી જોઈએ.

કોવિંદ સમિતિની દરખાસ્‍તો અનુસાર, પ્રથમ તબક્કામાં લોકસભા અને વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ યોજાશે અને ત્‍યારબાદ બીજા તબક્કાની ચૂંટણી ૧૦૦ દિવસમાં યોજાશે, જેમાં સ્‍થાનિક સંસ્‍થાઓની ચૂંટણીઓ યોજાશે, પરંતુ વિપક્ષ કહી રહ્યા છે કે ‘વન  નેશન-વન ઇલેક્‍શન' શક્‍ય નથી. આવી સ્‍થિતિમાં સવાલ એ ઊભો થાય છે કે શું આખા દેશમાં એક ચૂંટણી થઈ શકે? જો હા તો કેવી રીતે?

વડાપ્રધાન મોદીએ લાલ કિલ્લા પરથી પોતાના પ્રથમ સંબોધનમાં જે વચન આપ્‍યું હતું તેને પૂર્ણ કરવાની તૈયારીઓ કરી લીધી છે. દેશમાં તમામ ચૂંટણીઓ એકસાથે કરાવવાનો માર્ગ ધીમે ધીમે સ્‍પષ્ટ થઈ રહ્યો છે. મોદી કેબિનેટે વન નેશન વન ઇલેક્‍શન પર કોવિંદ કમિટીના રિપોર્ટને મંજૂરી આપી દીધી છે. સાથે જ કોંગ્રેસ કહી રહી છે કે એક દેશ, એક ચૂંટણી નહીં ચાલે.

તમને જણાવી દઈએ કે વન નેશન વન ઈલેક્‍શન પર વિચાર કરવા માટે મોદી સરકારે ગયા વર્ષે સપ્‍ટેમ્‍બરમાં પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ રામનાથ કોવિંદની અધ્‍યક્ષતામાં એક સમિતિની રચના કરી હતી. સમિતિએ આ વર્ષે માર્ચમાં રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુને ૧૮ હજાર ૬૨૬ પાનાનો રિપોર્ટ સોંપ્‍યો હતો. રિપોર્ટમાં આ પ્રસ્‍તાવ આપવામાં આવ્‍યો હતો.

મોદી ૩.૦ એ ૧૦૦ દિવસ પૂરા કર્યા ત્‍યારે સરકાર તોફાની સ્‍ટેન્‍ડ પર આવી ગઈ. હવે વન નેશન વન ઈલેક્‍શનને લઈને સરકારના પ્રયાસો પોતાની જગ્‍યાએ છે અને વિપક્ષના સવાલો પોતાની જગ્‍યાએ છે. તેમાં કોઈ શંકા નથી કે વન નેશન વન ઈલેક્‍શનના અમલમાં પડકારો છે, પરંતુ એવા કોઈ પડકાર નથી કે જેને દેશના હિત માટે પાર ન કરી શકાય.

સમિતિએ એક દેશ, એક ચૂંટણી પર રિપોર્ટ તૈયાર કરવા માટે ૬૨ રાજકીય પક્ષોના અભિપ્રાય લીધા હતા. આ રાજકીય પક્ષોમાંથી ૩૨એ સમર્થન આપ્‍યું, ૧૫એ વિરોધ કર્યો અને ૧૫એ જવાબ આપવાનો ઇનકાર કર્યો. જેડીયુએ બિલને સમર્થન આપ્‍યું છે, જયારે ચંદ્રબાબુ નાયડુની પાર્ટીએ આ મામલે પોતાનો અભિપ્રાય આપ્‍યો નથી. એટલું જ નહીં માયાવતીએ તેનું સમર્થન કર્યું છે. (૨૨.૩)

‘વન નેશન-વન ઈલેક્‍શન'શું છે, તેનો અમલ કેવી રીતે થશે?

૧. તમામ રાજયોની વિધાનસભાઓનો કાર્યકાળ આગામી લોકસભા ચૂંટણી એટલે કે ૨૦૨૯ સુધી લંબાવવો જોઈએ.

૨. જો બહુમતી ન મળે અને અવિશ્વાસની દરખાસ્‍ત પસાર થઈ જાય, તો કાર્યકાળના બાકીના ૫ વર્ષ માટે નવી ચૂંટણીઓ યોજવામાં આવી શકે છે.

૩. પ્રથમ તબક્કામાં લોકસભા અને વિધાનસભાની ચૂંટણી યોજાઈ શકે છે.

૪. ૧૦૦ દિવસમાં બીજો તબક્કો થશે, જેમાં શહેરી અને ગ્રામીણ સંસ્‍થાઓની ચૂંટણીઓ યોજાશે.

૫. તમામ ચૂંટણીઓ માટે સામાન્‍ય મતદાર યાદી તૈયાર કરવામાં આવશે.

૬.      એકસાથે ચૂંટણીઓ યોજવા માટે સાધનો, માનવબળ અને સુરક્ષા દળોના આગોતરા આયોજનની ભલામણ કરવામાં આવે છે.