નવી દિલ્‍હી, તા.૪: પ્રધાનમંત્રી મોદીની અધ્‍યક્ષતામાં કેન્‍દ્રીય મંત્રીમંડળે કળષિ અને ખેડૂત કલ્‍યાણ વિભાગ (DA&FW)ના પ્રસ્‍તાવને મંજૂરી આપી છે, જેના હેઠળ કળષિ અને ખેડૂત કલ્‍યાણ મંત્રાલય હેઠળ સંચાલિત તમામ કેન્‍દ્રીય પ્રાયોજિત યોજનાઓ (CSS) ને બે છત્ર યોજનાઓમાં તર્કસંગત બનાવવામાં આવશે. આ યોજનાઓ છેપ્ર પ્રધાન મંત્રી રાષ્‍ટ્રીય કળષિ વિકાસ યોજના (PM-RKVY), કાફેટેરિયા યોજના અને કળષિ વિકાસ યોજના (KY). PM-RKVY ટકાઉ કળષિને પ્રોત્‍સાહન આપશે, જ્‍યારે ધ્‍ળ્‍ ખાદ્ય સુરક્ષા અને કળષિ સ્‍વ-નિર્ભરતાને સંબોધશે. તમામ હિસ્‍સેદારો વિવિધ ઘટકોના કાર્યક્ષમ અને અસરકારક અમલીકરણની ખાતરી કરવા માટે ટેકનોલોજીનો લાભ લેશે.

પ્રધાનમંત્રી રાષ્‍ટ્રીય કળષિ વિકાસ યોજના (PM-RKVY) અને કળષિ વિકાસ યોજના (KY) રૂ. ૧,૦૧,૩૨૧.૬૧ કરોડના કુલ પ્રસ્‍તાવિત ખર્ચ સાથે અમલમાં આવશે. આ યોજનાઓ રાજ્‍ય સરકારો દ્વારા લાગુ કરવામાં આવે છે.

ખેડૂતો માટેની યોજના મિશન મોડમાં આવી

આ કવાયત સુનિશ્‍ચિત કરે છે કે તમામ હાલની યોજનાઓ ચાલુ રાખવામાં આવી રહી છે. જ્‍યાં પણ ખેડૂતોના કલ્‍યાણ માટે કોઈ ક્ષેત્રને પ્રોત્‍સાહન આપવું જરૂરી માનવામાં આવે છે, ત્‍યાં યોજનાને મિશન મોડમાં હાથ ધરવામાં આવી છે, ઉદાહરણ તરીકે ખાદ્ય તેલપ્રતેલ પામ માટે રાષ્‍ટ્રીય મિશન, સ્‍વચ્‍છ છોડ કાર્યક્રમ, ડિજિટલ કળષિ અને ખાદ્ય તેલપ્રતેલીબિયાં માટે રાષ્‍ટ્રીય મિશન. .

ઉત્તર-પૂર્વીય ક્ષેત્ર માટે મિશન ઓર્ગેનિક વેલ્‍યુ ચેઇન ડેવલપમેન્‍ટ (MOVCDNER) યોજના, ધ્‍ળ્‍ હેઠળ એક ઘટક, ઉત્તરપ્રપૂર્વીય રાજ્‍યોનો સામનો કરી રહેલા નિર્ણાયક પડકારોનો સામનો કરવા માટે MOVCDNER- વિગતવાર પ્રોજેક્‍ટ રિપોર્ટ (MOVCDNER-DPR) નામના વધારાના ઘટક ઉમેરીને સંશોધિત કરવામાં આવી રહી છે. માટે સુગમતા પ્રદાન કરશે.

યોજનાઓના તર્કસંગતીકરણ દ્વારા, રાજ્‍યોને સમગ્ર રાજ્‍યના કળષિ ક્ષેત્ર પર એક વ્‍યાપક વ્‍યૂહાત્‍મક દસ્‍તાવેજ તૈયાર કરવાની તક આપવામાં આવે છે. વ્‍યૂહાત્‍મક દસ્‍તાવેજ માત્ર પાકના ઉત્‍પાદન અને ઉત્‍પાદકતા પર જ ધ્‍યાન કેન્‍દ્રિત કરતું નથી, પરંતુ આબોહવા સ્‍થિતિસ્‍થાપક કળષિના ઉભરતા મુદ્દાઓ અને કળષિ કોમોડિટીઝ માટે મૂલ્‍ય સાંકળના અભિગમના વિકાસ સાથે પણ વ્‍યવહાર કરે છે. આ યોજનાઓ એકંદર વ્‍યૂહરચના અને યોજનાઓ/કાર્યક્રમોને સ્‍પષ્ટ કરવા માટે બનાવવામાં આવી છે, જે વ્‍યૂહાત્‍મક માળખામાંથી ઉદ્દેશ્‍યો સાથે જોડાયેલા છે.

વિવિધ યોજનાઓનું તર્કસંગતકરણ

ડુપ્‍લિકેશન ટાળો, કન્‍વર્જન્‍સની ખાતરી કરો અને રાજ્‍યોને સુગમતા પ્રદાન કરો.

કળષિના ઉભરતા પડકારો પર ધ્‍યાન કેન્‍દ્રિત કરવું - પોષણ સુરક્ષા, ટકાઉપણું, આબોહવા સ્‍થિતિસ્‍થાપકતા, મૂલ્‍ય સાંકળ વિકાસ અને ખાનગી ક્ષેત્રની ભાગીદારી.

રાજ્‍ય સરકારો તેમની જરૂરિયાતોને અનુરૂપ કળષિ ક્ષેત્ર માટે એક વ્‍યાપક વ્‍યૂહાત્‍મક યોજના તૈયાર કરી શકશે.

વ્‍યક્‍તિગત યોજના મુજબના ખ્‍ખ્‍ભ્‍ ને મંજૂર કરવાને બદલે રાજ્‍યોની વાર્ષિક એક્‍શન પ્‍લાન (AAPs) એક જ વારમાં મંજૂર કરી શકાય છે.

એક મહત્‍વપૂર્ણ ફેરફાર એ છે કે ભ્‍પ્‍-ય્‍ધ્‍સ્‍ળ્‍માં, રાજ્‍ય સરકારોને તેમની રાજ્‍યપ્રવિશિષ્ટ જરૂરિયાતોના આધારે એક ઘટકમાંથી બીજા ઘટકમાં ભંડોળની પુનઃ ફાળવણી કરવાની રાહત આપવામાં આવશે.

રૂ. ૧,૦૧,૩૨૧.૬૧ કરોડના કુલ સૂચિત ખર્ચમાંથી, DA&FW ના કેન્‍દ્રીય હિસ્‍સા માટે અંદાજિત ખર્ચ રૂ. ૬૯,૦૮૮.૯૮ કરોડ અને રાજ્‍યોનો હિસ્‍સો રૂ. ૩૨,૨૩૨.૬૩ કરોડ છે. તેમાં RKVY માટે રૂ. ૫૭,૦૭૪.૭૨ કરોડ અને KY માટે રૂ. ૪૪,૨૪૬.૮૯ કરોડનો સમાવેશ થાય છે. ભ્‍પ્‍-ય્‍ધ્‍સ્‍ળ્‍ માં નીચેની યોજનાઓનો સમાવેશ થાય છે.