નવી દિલ્હી. ઉત્તર ભારતમાં પ્રદૂષણને કારણે સ્થિતિ કેટલી ખરાબ છે તેનો અંદાજ નાસા દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલી તસવીર પરથી લગાવી શકાય છે. ખાસ વાત એ છે કે ભારત એકલું આ સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યું નથી, પરંતુ પડોશી દેશ પાકિસ્તાનમાં સ્થિતિ વધુ ગંભીર છે.

    નાસાની આ તસવીરમાં દિલ્હીથી લાહોર સુધી ધુમાડો અને ધુમ્મસનો જાડો ધાબળો જોઈ શકાય છે. ચિત્રમાં બંને શહેરો પિન દ્વારા ચિહ્નિત થયેલ છે. નોંધનીય છે કે ભારતની રાજધાની દિલ્હીની હવા ખૂબ જ ખરાબ છે અને વાયુ પ્રદૂષણ સતત ગંભીર શ્રેણીમાં છે.

    રવિવારે, દિલ્હીનો AQI થોડો સુધર્યો અને સાત દિવસ પછી 350 ની નીચે આવ્યો. આમ છતાં, હવાની ગુણવત્તા સતત 12મા દિવસે 'ખૂબ જ નબળી' શ્રેણીમાં રહી હતી. સેન્ટ્રલ પોલ્યુશન કંટ્રોલ બોર્ડ (CPCB) અનુસાર, રવિવારે દિલ્હીનો AQI 334 નોંધાયો હતો. હવાના આ સ્તરને 'ખૂબ જ ખરાબ' તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે. 

  ભારતીય સરહદની નજીક પાકિસ્તાનના પંજાબ પ્રાંતમાં સ્થિત લાહોરમાં વાયુ પ્રદૂષણ આ મહિને રેકોર્ડ સ્તરને સ્પર્શ્યું હતું. લાહોરની વસ્તી લગભગ 14 મિલિયન એટલે કે 1 કરોડ 40 લાખ લોકોની છે અને તેમાં ઘણી ફેક્ટરીઓ છે, જે તેને વિશ્વના સૌથી પ્રદૂષિત શહેરોમાંનું એક બનાવે છે. ગયા અઠવાડિયે સ્વિસ જૂથ IQAir દ્વારા જાહેર કરાયેલ રેન્કિંગમાં, લાહોરનો AQI 1165 હોવાનું કહેવાય છે.

   નોંધનીય છે કે પ્રદૂષણના ઓછા જોખમ સાથે 50 કે તેથી ઓછાનો એર ક્વોલિટી ઈન્ડેક્સ (AQI) સારો માનવામાં આવે છે. પ્રદૂષણના ખતરનાક સ્તરને કારણે પાકિસ્તાનમાં શાળાઓને બંધ કરવાનો આદેશ પણ જારી કરવામાં આવ્યો છે. સમાચાર એજન્સી એએફપીના જણાવ્યા અનુસાર, લગભગ 350 કિલોમીટર દૂર આવેલા લાખો લોકોના બીજા શહેર મુલ્તાનમાં ગયા અઠવાડિયે AQI સ્તર 2,000ને વટાવી ગયું હતું. 

   સાવચેતીના પગલા તરીકે, ઉદ્યાનો, પ્રાણી સંગ્રહાલય, રમતના મેદાનો, ઐતિહાસિક સ્મારકો, સંગ્રહાલયો અને મનોરંજન ક્ષેત્રોમાં પ્રવેશ પર પણ પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. આ ઉપરાંત, પ્રદૂષિત ટુ-સ્ટ્રોક એન્જિનવાળા ટુક-ટુક અને ફિલ્ટર વિના બાર્બેક ચલાવતી રેસ્ટોરાં પર પણ પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. પાકિસ્તાનના પંજાબ પ્રાંતમાં સ્મોગ વોર રૂમની સ્થાપના કરવામાં આવી છે, જ્યાં આઠ વિભાગોના કર્મચારીઓ ખેતરના કચરાને બાળવા અને ટ્રાફિકનું સંચાલન કરવા માટે કામ કરે છે.