નવી દિલ્હી તા.૨૪

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર ભાઈ મોદીએ આજે મન કી બાત કાર્યક્રમના 116મા એપિસોડને સંબોધિત કર્યું. PM મોદીનો મન કી બાત કાર્યક્રમ 11 વિદેશી ભાષાઓ ઉપરાંત 22 ભારતીય ભાષાઓ અને 29 બોલીઓમાં પ્રસારિત કરવામાં આવ્યો હતો. મન કી બાત ઓલ ઈન્ડિયા રેડિયો (AIR) ના 500 થી વધુ બ્રોડકાસ્ટિંગ સ્ટેશનો પર પ્રસારિત કરવામાં આવી હતી. ભારતીય જનતા પાર્ટીના અધિકારીઓ અને કાર્યકરોએ પણ અલગ-અલગ જગ્યાએથી મન કી બાત કાર્યક્રમ સાંભળ્યો હતો.

PM મોદીએ કહ્યું કે, આજે એનસીસી દિવસ છે. હું પોતે NCC કેડેટ રહી ચુક્યો છું. NCC યુવાનોમાં શિસ્ત, નેતૃત્વ અને સેવાની ભાવના કેળવે છે. જ્યારે પણ કોઈ આપત્તિ આવે છે, ત્યારે NCC કેડેટ્સ મદદ માટે ચોક્કસપણે હાજર હોય છે. આજે એનસીસીને મજબૂત બનાવવા માટે સતત કામ કરવામાં આવી રહ્યું છે. હવે NCCમાં ગર્લ્સ કેડેટ્સની સંખ્યામાં 40 ટકાનો વધારો થયો છે. તેમણે કહ્યું, 'હું આખો મહિનો મન કી બાતની આતુરતાથી રાહ જોઉં છું જેથી હું તમારી સાથે સીધો સંવાદ કરી શકું. લોકો સાથે જોડાવાના મહત્વ પર ભાર મુકતા તેમણે નેશનલ કેડેટ કોર્પ્સ (NCC)ના મહત્વ પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો હતો. PM મોદીએ યુવાનોને તેમાં મોટી સંખ્યામાં ભાગ લેવા વિનંતી કરી. તેમણે કહ્યું કે, NCC યુવાનોના સર્વાંગી વ્યક્તિત્વ વિકાસમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે અને તેમના જીવનને સમૃદ્ધ બનાવશે.

વડાપ્રધાને 'વિકસિત ભારત'ને આકાર આપવામાં યુવાનોની મહત્વની ભૂમિકા વિશે વાત કરી અને કહ્યું કે દેશની પ્રગતિ માટે તેમની ઊર્જા, કૌશલ્ય અને પ્રતિબદ્ધતા જરૂરી છે. PM મોદીએ સ્વામી વિવેકાનંદની 162મી જન્મજયંતિ પર 11-12 જાન્યુઆરી, 2025ના રોજ ભારત મંડપમ ખાતે યોજાનાર 'વિકસિત ભારત યંગ લીડર્સ ડાયલોગ'ની પણ જાહેરાત કરી હતી. આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય સમગ્ર દેશમાંથી એવા યુવાનોને એકસાથે લાવવાનો છે જેમની પાસે નેતૃત્વના ગુણો છે અને વિકસિત ભારત માટે આગળના માર્ગની ચર્ચા કરવા અને યોજના બનાવવાનો છે.

PM મોદીએ મન કી બાતમાં કહ્યું, 'આજનો દિવસ ખૂબ જ ખાસ છે. આજે NCC દિવસ છે. NCC નું નામ આવતા જ અમને અમારા શાળા અને કોલેજના દિવસો યાદ આવી જાય છે. હું પોતે NCC કેડેટ રહી ચુક્યો છું. તેથી, હું પૂરા વિશ્વાસ સાથે કહી શકું છું કે આમાંથી મેળવેલ અનુભવ મારા માટે અમૂલ્ય છે. NCC યુવાનોમાં શિસ્ત, નેતૃત્વ અને સેવાની ભાવના કેળવે છે. તેથી, હું યુવાનોને એનસીસીમાં મોટી સંખ્યામાં જોડાવા વિનંતી કરું છું. NCC અનુભવ તેમના એકંદર વ્યક્તિત્વ વિકાસમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે અને તેમના જીવનને સમૃદ્ધ બનાવશે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું કે, લાલ કિલ્લાની કિલ્લા પરથી મેં એવા યુવાનોને જેમના પરિવારની રાજકીય પૃષ્ઠભૂમિ નથી તેમને રાજકારણમાં આવવાનું આહ્વાન કર્યું છે. આવા એક લાખ યુવાનોને રાજનીતિ સાથે જોડવા માટે દેશમાં અનેક પ્રકારના વિશેષ અભિયાનો ચલાવવામાં આવશે. દેશ 12 જાન્યુઆરીએ સ્વામી વિવેકાનંદની જન્મજયંતિના રોજ યુવા દિવસ ઉજવે છે. આવતા વર્ષે સ્વામી વિવેકાનંદની 162મી જન્મજયંતિ છે. આ વખતે તે ખૂબ જ ખાસ રીતે ઉજવવામાં આવશે. આ અવસર પર 11-12 જાન્યુઆરીએ દિલ્હીના ભારત મંડપમ ખાતે યુવા વિચારોનો મહાકુંભ યોજાવા જઈ રહ્યો છે અને આ પહેલનું નામ છે 'વિકસિત ભારત યંગ લીડર્સ ડાયલોગ'.

વિવેકાનંદ જયંતિ વિશેષ રીતે ઉજવાશે

PM મોદીએ કહ્યું કે, આ વખતે 12 જાન્યુઆરીએ સ્વામી વિવેકાનંદજીની 162મી જન્મજયંતિ પર ખાસ રીતે ઉજવણી કરવામાં આવશે. આ પ્રસંગે 11 અને 12 જાન્યુઆરીના રોજ ભારત મંડપમ ખાતે યુવાનોનો મહાકુંભ યોજાવા જઈ રહ્યો છે. જેમાં કરોડો યુવાનો ભાગ લેશે. તમને યાદ હશે કે લાલ કિલ્લાના કિલ્લા પરથી મેં એવા યુવાનોને, જેમના પરિવારની કોઈ રાજકીય પૃષ્ઠભૂમિ નથી રાજકારણમાં આવવાનું આહ્વાન કર્યું હતું. આવા એક લાખ યુવાનોને રાજકારણ સાથે જોડવા અભિયાન ચલાવવામાં આવશે. આમાં ભારત અને વિદેશના નિષ્ણાતો આવશે. હું પણ શક્ય તેટલો આમાં હાજર રહીશ. દેશ આ વિચારોને કેવી રીતે આગળ લઈ શકે તેની બ્લુ પ્રિન્ટ તૈયાર કરવામાં આવશે. દેશની ભાવિ પેઢી માટે આ એક મોટી તક બનવા જઈ રહી છે.

યુવાનો નિઃસ્વાર્થ ભાવે સમાજની સેવા કરે છે

PM મોદીએ કહ્યું કે મન કી બાતમાં આપણે અવારનવાર એવા યુવાનોની વાત કરીએ છીએ જે નિઃસ્વાર્થ ભાવે સમાજ માટે કામ કરી રહ્યા છે. એવા ઘણા યુવાનો છે જે લોકોની સમસ્યાઓના ઉકેલ શોધવામાં વ્યસ્ત છે. લખનૌના વીરેન્દ્ર પોતાના વિસ્તારના વડીલોને ટેક્નોલોજી વિશે જાગૃત કરી રહ્યા છે. ઘણા શહેરોમાં યુવાનો ડિજિટલ ક્રાંતિમાં વડીલોને ભાગીદાર બનાવવા માટે આગળ આવી રહ્યા છે. ભોપાલનો મહેશ ઘણા વૃદ્ધોને મોબાઈલ દ્વારા પેમેન્ટ કરવા વિશે જાગૃત કરી રહ્યો છે. આ ઉપરાંત યુવાનોને ડિજિટલ ધરપકડથી બચાવવા માટે પણ જાગૃત કરવામાં આવી રહ્યા છે. મેં ગયા એપિસોડમાં તેની ચર્ચા કરી હતી. મોટાભાગે વૃદ્ધ લોકો આ પ્રકારના ગુનાનો ભોગ બને છે. અમારે લોકોને સમજાવવું પડશે કે ડિજિટલ ધરપકડ જેવી કોઈ જોગવાઈ નથી. મને આનંદ છે કે યુવા મિત્રો આ કાર્યમાં ભાગ લઈ રહ્યા છે અને બીજાઓને પણ પ્રેરણા આપી રહ્યા છે.

પુસ્તકો સાથે મિત્રતા વધારવી

PM મોદીએ કહ્યું કે, આ દિવસોમાં બાળકોના શિક્ષણને લઈને ઘણા પ્રયોગો થઈ રહ્યા છે. એવું પણ કહેવાય છે કે, પુસ્તકો માણસના શ્રેષ્ઠ મિત્ર છે. હવે આ મિત્રતાને મજબૂત કરવા માટે પુસ્તકાલય કરતાં વધુ સારી જગ્યા કઇ હોય. ચેન્નાઈમાં બાળકો માટે આવી લાઈબ્રેરી તૈયાર કરવામાં આવી છે, જે હવે સર્જનાત્મકતાનું કેન્દ્ર બની ગઈ છે. તેમાં 3000 થી વધુ પુસ્તકો છે. આ ઉપરાંત અનેક પ્રકારની પ્રવૃત્તિઓ પણ બાળકોને આકર્ષે છે. ત્યાં ચોક્કસપણે દરેક માટે કંઈક છે. બિહારના ઘણા શહેરોમાં ગોપાલગંજની પ્રયોગ પુસ્તકાલયની ચર્ચા થઈ રહી છે. આ સાથે 12 જેટલા ગામના યુવાનોને પુસ્તકો વાંચવાની સુવિધા મળવા લાગી છે. કેટલીક લાઇબ્રેરીઓ છે જે વિદ્યાર્થીઓને સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની તૈયારીમાં ઉપયોગી છે. તમે પણ પુસ્તકો સાથે મિત્રતા કેળવો અને જુઓ કે તમારું જીવન કેવી રીતે બદલાય છે.

વિશ્વના ડઝનબંધ દેશોમાં ભારતીય મૂળના લોકો છે

PM મોદીએ કહ્યું કે હું, ગઈકાલે રાત્રે ગુયાનાથી પાછો ફર્યો હતો. ગુયાનામાં એક મિની ઈન્ડિયા પણ રહે છે. લગભગ 180 વર્ષ પહેલા ભારતમાંથી મજૂરી માટે ગુયાના લાવવામાં આવતા હતા, આજે ભારતીય મૂળના લોકો દરેક ક્ષેત્રમાં ગુયાનાનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે. ત્યાંના રાષ્ટ્રપતિ પણ ભારતીય મૂળના છે. જ્યારે હું ગુયાનામાં હતો ત્યારે મારા મગજમાં એક વિચાર આવ્યો. ગુયાનાની જેમ જ વિશ્વના ડઝનબંધ દેશોમાં ભારતીય મૂળના લાખો લોકો વસે છે. શું તમે ભારતીય મૂળના લોકોની વાર્તાઓ શોધી શકો છો જે અન્ય દેશોમાં તેમના વારસાને જીવંત રાખે છે? તમે આ વાર્તાઓ શોધો અને મારી સાથે શેર કરો.

ઈતિહાસને સાચવવા માટે ચલાવવામાં આવી રહ્યો છે પ્રોજેક્ટ

PM મોદીએ કહ્યું કે, તમને ઓમાનમાં ચાલી રહેલ એક્સ્ટ્રા ઓર્ડિનરી પ્રોજેક્ટ પણ રસપ્રદ લાગશે. ઘણા ભારતીય વિદેશી પરિવારો ઓમાનમાં રહે છે. તેમાંથી ઘણાની પાસે ઓમાની નાગરિકતા છે, પરંતુ ભારતીયતા તેમની નસોમાં રહે છે. આને લગતા દસ્તાવેજો એકત્ર કરવામાં આવ્યા છે. ઓરલ હિસ્ટ્રી પ્રોજેક્ટ પણ આનો આધાર છે. આમાં ત્યાંના વરિષ્ઠ લોકોએ તેમના અનુભવો શેર કર્યા છે. આવો જ એક પ્રોજેક્ટ ભારતમાં પણ ચાલી રહ્યો છે. આ અંતર્ગત ઈતિહાસ પ્રેમીઓ દેશના વિભાજન કાળ દરમિયાનના લોકોના અનુભવો એકત્ર કરી રહ્યા છે. આજે એ સમયગાળો જોનારા બહુ ઓછા લોકો બચ્યા છે. જે દેશ તેના ઈતિહાસને વળગી રહે છે તેનું ભવિષ્ય પણ સારું છે. દેશમાં આવા જ બીજા ઘણા પ્રોજેક્ટ ચાલી રહ્યા છે. તમે પણ આમાં સહકાર આપી શકો છો. આપણા ઉપનિષદોનો સ્લોવાકિયામાં પ્રથમ વખત સ્લોવેકમાં અનુવાદ થયો છે. આપણા બધા માટે ગર્વની વાત છે કે દુનિયાભરમાં એવા કરોડો લોકો છે જેમના હૃદયમાં ભારત વસે છે.

5 મહિનામાં 100 કરોડથી વધુ વૃક્ષો વાવ્યા

PM મોદીએ કહ્યું કે, થોડા મહિના પહેલા અમે વૃક્ષ માતાના નામે એક અભિયાન શરૂ કર્યું હતું. આ અભિયાને માત્ર પાંચ મહિનામાં 100 કરોડ વૃક્ષો વાવવાનો માઈલસ્ટોન પાર કર્યો છે. તમને આ સાથે જોડાયેલી એક વધુ વાત જાણીને ગર્વ થશે કે આ અભિયાન હવે દુનિયાના અન્ય દેશોમાં પણ ફેલાઈ રહ્યું છે. ગયાનામાં પણ ગયાના પ્રમુખ તેમના પરિવાર સાથે વૃક્ષ માતાના નામના અભિયાનમાં મારી સાથે જોડાયા હતા. આ અભિયાન દેશના વિવિધ ભાગોમાં ચલાવવામાં આવી રહ્યું છે. ઈન્દોરમાં 24 કલાકમાં 12 લાખ વૃક્ષો વાવવામાં આવ્યા. જેસલમેરમાં એક અનોખો રેકોર્ડ બન્યો હતો. અહીં મહિલાઓની ટીમે 1 કલાકમાં 25 હજાર વૃક્ષો વાવ્યા. એક પેડ મા કે નામ અભિયાન અંતર્ગત અનેક સામાજિક સંસ્થાઓ વૃક્ષારોપણ કરી રહી છે. તેમનો પ્રયાસ સમગ્ર ઇકો સિસ્ટમ વિકસાવવાનો છે જ્યાં વૃક્ષો વાવવામાં આવે છે. આ અભિયાનમાં જોડાઈને કોઈપણ વ્યક્તિ પોતાની માતાના નામે એક વૃક્ષ વાવી શકે છે. આપણે આપણી માતાનું ઋણ ક્યારેય ચૂકવી શકતા નથી, પરંતુ એક વૃક્ષ વાવીને આપણે તેની હાજરીને જીવંત બનાવી શકીએ છીએ.

 

જૈવવિવિધતામાં સ્પેરોનું મહત્વનું યોગદાન

PM મોદીએ કહ્યું કે, તમે બધાએ બાળપણમાં સ્પેરો જોઈ હશે. આપણી આસપાસની જૈવવિવિધતાને જાળવવામાં સ્પેરો મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. વધતા શહેરીકરણને કારણે સ્પેરો આપણાથી દૂર થઈ ગઈ છે. આજની પેઢીના બાળકોએ આ પક્ષી માત્ર તસવીરોમાં જ જોયું છે. હવે આ પક્ષીના વાપસી માટે અનેક પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે. જો તમે પણ તમારી આસપાસ પ્રયત્નો કરશો તો ચકલીઓ આપણા જીવનનો એક ભાગ બની જશે.

સ્વચ્છતા અભિયાનમાં સહકાર આપો

PM મોદીએ કહ્યું કે તમે જોયું જ હશે, કોઈ સરકારી ઓફિસ કહેતા જ તમારા મગજમાં ફાઈલોના ઢગલાનાં ચિત્રો બની જાય છે. આવી દાયકાઓ જૂની ફાઈલો દૂર કરવા માટે ખાસ સ્વચ્છતા અભિયાન શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું, જેના પરિણામો પણ સામે આવ્યા છે. જ્યાં સ્વચ્છતા હોય છે ત્યાં દેવી લક્ષ્મીનો વાસ હોય છે. મુંબઈની બે દીકરીઓ અક્ષરા અને પ્રકૃતિ ક્લિપિંગ્સમાંથી ફેશન આઈટમ બનાવે છે. તેમની ટીમ કપડાના કચરાને ફેશન પ્રોડક્ટ્સમાં ફેરવે છે. સ્વચ્છતાની વાત કરીએ તો કાનપુરમાં કેટલાક લોકો દરરોજ મોર્નિંગ વોક પર પણ જાય છે અને કચરો ભેગો કરે છે. પહેલા થોડા જ લોકો તેમાં સામેલ હતા, પરંતુ હવે તે એક મોટું અભિયાન બની ગયું છે. નાના પ્રયાસોથી મોટી સફળતા મળે છે, આનું ઉદાહરણ આસામની ઇતિશા છે. તે અરુણાચલની શાંતિ ખીણની સફાઈમાં વ્યસ્ત છે. તેમના ગ્રુપના લોકો ત્યાં આવતા પ્રવાસીઓમાં જાગૃતિ લાવે છે. આવા પ્રયાસો ભારતના સ્વચ્છતા અભિયાનને વેગ આપે છે.