નવી દિલ્હી :કાયદા મંત્રાલયે એક રાષ્ટ્ર, એક ચૂંટણીની પ્રશંસા કરી છે અને કહ્યું છે કે એક સાથે ચૂંટણી યોજવી એ અલોકતાંત્રિક નથી. મંત્રાલયે એક રાષ્ટ્ર, એક ચૂંટણી બિલની તપાસ કરી રહેલી સંયુક્ત સંસદીય સમિતિને જણાવ્યું છે કે લોકસભા અને રાજ્ય વિધાનસભાઓની એક સાથે ચૂંટણીઓ યોજવી અલોકતાંત્રિક નથી અને તેનાથી સંઘીય માળખાને નુકસાન થશે નહીં.

સંયુક્ત સમિતિના સભ્યો દ્વારા પૂછાયેલા પ્રશ્નોના જવાબમાં, કેન્દ્રીય કાયદા મંત્રાલયના કાયદાકીય વિભાગે જણાવ્યું હતું કે ભૂતકાળમાં, લોકસભા અને રાજ્ય વિધાનસભાઓની ચૂંટણીઓ એકસાથે યોજાતી હતી, પરંતુ કેટલાક રાજ્યોમાં રાષ્ટ્રપતિ શાસન લાદવા સહિતના વિવિધ કારણોસર આ ચક્ર તૂટી ગયું હતું. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, મંત્રાલયે સમિતિના કેટલાક પ્રશ્નોના જવાબ આપ્યા છે, જ્યારે કેટલાક અન્ય પ્રશ્નો ચૂંટણી પંચને મોકલવામાં આવ્યા છે. સંયુક્ત સમિતિની આગામી બેઠક મંગળવાર 25 ફેબ્રુઆરીના રોજ યોજાશે.

૧૯૫૧ થી ૧૯૬૭ સુધી, લોકસભા અને તમામ રાજ્ય વિધાનસભાઓની ચૂંટણીઓ એક સાથે યોજાઈ હતી. લોકસભા અને રાજ્ય વિધાનસભાઓની પ્રથમ સામાન્ય ચૂંટણીઓ ૧૯૫૧-૫૨માં એકસાથે યોજાઈ હતી અને ૧૯૫૭, ૧૯૬૨ અને ૧૯૬૭માં ત્રણ સામાન્ય ચૂંટણીઓ માટે આ પરંપરા ચાલુ રહી. જોકે, ૧૯૬૮ અને ૧૯૬૯માં યોજાયેલી ચૂંટણીઓ દ્વારા કેટલીક રાજ્ય વિધાનસભાઓના અકાળ વિસર્જનને કારણે આ ચક્ર ખોરવાઈ ગયું.

૧૯૭૦માં ચોથી લોકસભા પણ સમય પહેલા ભંગ થઈ ગઈ અને ૧૯૭૧માં નવી ચૂંટણીઓ યોજાઈ. પહેલી, બીજી અને ત્રીજી લોકસભાથી વિપરીત, જેમણે પોતાનો પાંચ વર્ષનો કાર્યકાળ પૂર્ણ કર્યો હતો, કટોકટીની ઘોષણા કારણે કલમ 352 હેઠળ પાંચમી લોકસભાનો કાર્યકાળ 1977 સુધી લંબાવવામાં આવ્યો હતો.

એક રાષ્ટ્ર, એક ચૂંટણી પરના સરકારી નિવેદનમાં, એવું કહેવામાં આવ્યું હતું કે ત્યારથી માત્ર થોડી જ લોકસભાઓએ 8મી, 10મી, 14મી અને 15મી લોકસભા જેવી પૂર્ણ પાંચ વર્ષનો કાર્યકાળ પૂર્ણ કર્યો છે. છઠ્ઠી, સાતમી, નવમી, ૧૧મી, ૧૨મી અને ૧૩મી લોકસભા સહિત અન્ય લોકસભાઓ સમય પહેલા જ વિસર્જન કરવામાં આવી હતી. બીજી બાજુ, રાજ્ય વિધાનસભાઓએ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સમાન અવરોધોનો સામનો કર્યો છે.

સરકારનું કહેવું છે કે આ ઘટનાઓએ એકસાથે ચૂંટણી યોજવાના ચક્રને સંપૂર્ણપણે વિક્ષેપિત કરી દીધો, જેના કારણે દેશભરમાં અલગ ચૂંટણી સમયપત્રક રાખવાની વર્તમાન પદ્ધતિ ઊભી થઈ. એક રાષ્ટ્ર, એક ચૂંટણી પર ઉચ્ચ-સ્તરીય સમિતિના અહેવાલને ટાંકીને, નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે એક સાથે ચૂંટણીઓ શાસનમાં એકરૂપતાને પ્રોત્સાહન આપે છે અને સુધારેલ શાસન તરફ દોરી જશે.