નવી દિલ્‍હી,તા.૧૮: અમેરિકાના રાષ્‍ટ્રપતિ ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પે ૨ એપ્રિલથી ભારતીય માલ પર પારસ્‍પરિક ટેરિફ લાદવાની જાહેરાત કરી છે. તેમનું કહેવું છે કે અમેરિકામાં ભારતીય માલ પર એ જ ટેક્‍સ લાગશે જેવો ભારતમાં અમેરિકન માલ પર લાગે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આના કારણે ભારતને વાર્ષિક લગભગ ઼૭ બિલિયનનું નુકસાન થઈ શકે છે. ચીન પછી અમેરિકા ભારતનો બીજો સૌથી મોટો વેપારી ભાગીદાર છે. પરંતુ યુએસ ટેરિફ અમલમાં આવ્‍યા તે પહેલાં પણ, ભારતીય નિકાસ સતત ઘટી રહી હતી. પેટ્રોલિયમ કિંમતોમાં વધઘટ અને વૈશ્વિક અનિ?તિતાઓને કારણે ફેબ્રુઆરીમાં ભારતની વેપારી નિકાસ સતત ચોથા મહિને ઘટીન $૩૬.૯૧ બિલિયન થઈ ગઈ.

સોમવારે જાહેર કરાયેલા સરકારી આંકડામાં આ માહિતી આપવામાં આવી છે. ગયા વર્ષે આ જ મહિનામાં દેશની નિકાસ ઼૪૧.૪૧ બિલિયન હતી. જોકે, વાણિજ્‍ય મંત્રાલય દ્વારા જાહેર કરાયેલા આંકડા અનુસાર, ફેબ્રુઆરીમાં વેપાર ખાધ ઘટીને ઼૧૪.૦૫ બિલિયન થઈ ગઈ. આનું કારણ એ છે કે આ મહિને દેશની આયાત ઘટીને ઼૫૦.૯૬ બિલિયન થઈ ગઈ છે. જ્‍યારે આયાતના આંકડા નિકાસના આંકડા કરતા વધારે હોય છે ત્‍યારે વેપાર ખાધની સ્‍થિતિ ઊભી થાય છે. એકંદરે, ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ ૧૧ મહિના (એપ્રિલ-ફેબ્રુઆરી સમયગાળા) માં માલ અને સેવાઓની નિકાસ ૬.૨૪% વધીને ૭૫૦.૫૩ અબજ ડોલર થઈ છે, જે એક વર્ષ પહેલાના સમાન સમયગાળામાં ૭૦૬.૪૩ અબજ ડોલર હતી.

છેલ્લા ચાર મહિના (નવેમ્‍બર-૨૦૨૪-ફેબ્રુઆરી-૨૦૨૫) દરમિયાન ભારતની ઉત્‍પાદન નિકાસમાં મૂલ્‍યની દ્રષ્ટિએ ઘટાડો જોવા મળ્‍યો છે. જાન્‍યુઆરીમાં ઉત્‍પાદન નિકાસ $૩૬.૪૩ બિલિયન રહી, જે એક વર્ષ અગાઉ ઼૩૭.૩૨ બિલિયન હતી. ડિસેમ્‍બરમાં તે ઼૩૮.૦૧ બિલિયન હતું, જ્‍યારે ડિસેમ્‍બર ૨૦૨૩માં તે $૩૮.૩૯ બિલિયન હતું. તે જ સમયે, નવેમ્‍બર ૨૦૨૪ માં ઉત્‍પાદન નિકાસ $૩૨.૧૧ બિલિયન રહી હતી જે એક વર્ષ પહેલાના સમાન સમયગાળામાં $૩૩.૭૫ બિલિયન હતી.(૪૦.૭)