નવી દિલ્‍હી, તા.૪ : અગાઉ લોકસભામાં પસાર થયા બાદ, વકફ સુધારા બિલ, ૨૦૨૫ ગુરુવારના રોજ રાજ્‍યસભામાં પણ પસાર થયું. આ બિલના સમર્થનમાં ૧૨૮ મત પડયા, જ્‍યારે તેની વિરુદ્ધ ૯૫ મત પડયા હતા. હવે આ પછી તેને રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી માટે મોકલવામાં આવશે. જો મંજૂરી મળશે, તો તે કાયદો બનશે.

તમને જણાવી દઈએ કે, સંસદે શુક્રવારે વહેલી સવારે વકફ (સુધારા) બિલ, ૨૦૨૫ ને મંજૂરી આપી હતી. અગાઉ, રાજ્‍યસભામાં ૧૩ કલાકથી વધુ સમય સુધી ચાલેલી ચર્ચા બાદ આ વિવાદાસ્‍પદ બિલને મંજૂરી આપવામાં આવી હતી. લોકસભામાં, ૨૮૮ સભ્‍યોએ આ બિલના પક્ષમાં મતદાન કર્યું અને ૨૩૨ સાંસદોએ તેની વિરુદ્ધ મતદાન કર્યું.

કિરેન રિજિજુએ કોંગ્રેસ પર કર્યો ગંભીર આરોપ : રાજ્‍યસભામાં સૌપ્રથમ ચર્ચા શરૂ કરતા કેન્‍દ્રીય લઘુમતી મંત્રી કિરેન રિજિજુએ કોંગ્રેસ સહિત તમામ વિપક્ષી પક્ષો પર મુસ્‍લિમ સમુદાયને ધમકાવવાનો આરોપ લગાવ્‍યો અને કહયું કે, કેન્‍દ્ર સરકાર સબકા સાથ, સબકા વિકાસના નારા પર કામ કરી રહી છે. બધાને ખાતરી આપું છું કે મુસ્‍લિમ સમુદાયની ધાર્મિક પ્રવૃત્તિઓમાં કોઈપણ પ્રકારની દખલગીરી કરવામાં આવશે નહીં. વકફ બોર્ડ એક વૈધાનિક સંસ્‍થા છે અને તે કોઈપણ પરિસ્‍થિતિમાં ધર્મનિરપેક્ષ હોવી જોઈએ. આ બિલથી ગરીબ મુસ્‍લિમોને ઘણો ફાયદો થશે.

વિપક્ષે બિલને ‘મુસ્‍લિમ વિરોધી' અને ‘ગેરબંધારણીય' ગણાવ્‍યું : ચર્ચા દરમિયાન, વિપક્ષી પક્ષો તરફથી ભારે વાંધો ઉઠાવવામાં આવ્‍યો હતો, જેમણે બિલને ‘મુસ્‍લિમ વિરોધી' અને ‘ગેરબંધારણીય' ગણાવ્‍યું હતું, જ્‍યારે સરકારે જવાબ આપ્‍યો હતો કે ‘ઐતિહાસિક સુધારા' લઘુમતી સમુદાયને લાભ કરશે. મંત્રીએ એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે સંયુક્‍ત સંસદીય સમિતિ (JPC) તેમજ હિસ્‍સેદારો દ્વારા આપવામાં આવેલા ઘણા સૂચનોને સરકાર દ્વારા લાવવામાં આવેલા બિલમાં સામેલ કરવામાં આવ્‍યા છે.

વિપક્ષી નેતાએ શું કહયું ? ગૃહમાં વિપક્ષના નેતા મલ્લિકાર્જુન ખડગેએ કહ્‍યું કે વકફ સુધારા બિલ, ૨૦૨૫ લઘુમતીઓને હેરાન કરવા માટે લાવવામાં આવ્‍યું છે. ૧૯૯૫ના કાયદામાં જે મૂળભૂત તત્‍વો હતા તે સામેલ કરવામાં આવ્‍યા છે, પરંતુ ઘણી નવી બાબતો પણ સામેલ કરવામાં આવી છે, જેની જરૂર નહોતી. આ બિલમાં હજુ પણ ઘણી ખામીઓ છે. આનાથી નુકસાન થશે.

એકજુટ થયું વિપક્ષ : વકફ સુધારા બિલ, ૨૦૨૫ અંગે સમગ્ર વિપક્ષ એકજુટ દેખાયું. આ પહેલા, ઘણા મુદ્દાઓ પર વિપક્ષમાં મતભેદ હતો. હંમેશા એકબીજાનો વિરોધ કરતા કોંગ્રેસ અને વ્‍પ્‍ઘ્‍ પણ સાથે જોવા મળ્‍યા. તે જ સમયે, આમ આદમી પાર્ટી પણ આ બિલના વિરોધમાં એક થઈ ગઈ. બધા વિપક્ષી પક્ષો એક સૂરમાં વિરોધ કરી રહ્‍યા હતા. કોંગ્રેસ, TMC, DMK, AAP, શિવસેના, સમાજવાદી પાર્ટી, RJD અને ડાબેરી પક્ષો સહિત અનેક વિપક્ષી પક્ષોના નેતાઓએ આરોપ લગાવ્‍યો કે સરકારે ખોટા ઇરાદા સાથે આ બિલ લાવ્‍યું છે. તેમાંથી કેટલાકે બિલ પાછું ખેંચવાની પણ માંગ કરી.

ગૃહના નેતા જેપી નડ્ડાએ ચર્ચામાં હસ્‍તક્ષેપ કરતા કહયું કે, આ બિલ મુસ્‍લિમોની વિરુદ્ધ નથી અને તેનો હેતુ ગરીબોને મદદ કરવાનો અને મુસ્‍લિમ મહિલાઓના અધિકારોનું રક્ષણ કરવાનો છે. કોંગ્રેસ પાર્ટીનો ઉલ્લેખ કરતા નડ્ડાએ કહયું કે, તમે ભારતીય મુસ્‍લિમ મહિલાઓને બીજા વર્ગની નાગરિક બનાવી દીધી છે. ફક્‍ત ભારતમાં જ મુસ્‍લિમ મહિલાઓને મુખ્‍ય પ્રવાહમાં લાવવામાં આવી નથી. ઇજિપ્‍ત, સુદાન, બાંગ્‍લાદેશ અને સીરિયા જેવા મુસ્‍લિમ દેશોમાં ઘણા વર્ષો પહેલા ટ્રિપલ તલાક પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્‍યો હતો, પરંતુ કોંગ્રેસના નેતૃત્‍વ હેઠળની UPA સરકારે તેના દાયકાના શાસન દરમિયાન મુસ્‍લિમ મહિલાઓ માટે કંઈ કર્યું નહીં.(૨૩.૨)