<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Wednesday, 9th April 2025

ગોલ્‍ડ લોન EMIમાં ચૂકવી શકાશે : બેંકો અને NBFCની મનમાની કાર્યવાહી બંધ થશે

નવા નિયમો જાહેર કરવામાં આવશે

નવી દિલ્‍હી, તા.૯: રિઝર્વ બેંકના નવા ગવર્નર સંજય મલ્‍હોત્રાએ પણ ગોલ્‍ડ લોન પર બેંકો અને ફગ્‍જ્‍ઘ્‍તની મનમાની પર ચિંતા વ્‍યક્‍ત કરી છે. મોનેટરી પોલિસી કમિટી (MPC) ની બેઠક બાદ, તેમણે કહ્યું કે સેન્‍ટ્રલ બેંક ટૂંક સમયમાં ગોલ્‍ડ લોન અંગે ટ્રેડિંગ નિયમો જારી કરશે. આ બેંકો અને ફગ્‍જ્‍ઘ્‍ ની જોખમ લેવાની ક્ષમતા પર આધારિત હશે, જેથી દેવાના આ વ્‍યાપક ક્ષેત્રને અન્‍ય લોનની જેમ નિયંત્રિત કરી શકાય.

રિઝર્વ બેંકે ગયા વર્ષે ૩૦ સપ્‍ટેમ્‍બરે ગોલ્‍ડ લોનની વર્તમાન પદ્ધતિ પર પણ ચિંતા વ્‍યક્‍ત કરી હતી. ત્‍યારબાદ આરબીઆઈએ તેના અહેવાલમાં લોનનાસ્ત્રોત, સોનાના મૂલ્‍યાંકનની પ્રક્રિયા, નાણાંના ઉપયોગની દેખરેખ, હરાજીની પારદર્શિતા અને લોન ટુ વેલ્‍યુ (LTV) ગુણોત્તરમાં ખામીઓ પર પ્રકાશ પાડ્‍યો હતો. આ ઉપરાંત, રિઝર્વ બેંકે લોન એડવાન્‍સમેન્‍ટની વર્તમાન સિસ્‍ટમ અને તેના આંશિક ચુકવણી જેવી બાબતો પર પણ ચિંતા વ્‍યક્‍ત કરી છે.

બેંકો અને NBFC દ્વારા આપવામાં આવતી ગોલ્‍ડ લોન માટે હાલમાં બુલેટ રિપેમેન્‍ટ મોડેલ અપનાવવામાં આવે છે. આનો અર્થ એ થયો કે લોન લેનારા ગ્રાહકો દર મહિને ફક્‍ત વ્‍યાજ ચૂકવે છે, જ્‍યારે તેમના ઘરેણાં લોનની સંપૂર્ણ રકમ ચૂકવ્‍યા પછી જ તેમને પરત કરવામાં આવે છે. જોકે, જો ગ્રાહક ઈચ્‍છે તો તે વચ્‍ચે આંશિક ચુકવણી પણ કરી શકે છે. આ મોડેલને કારણે, ગોલ્‍ડ લોન પરનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે વધે છે અને ડિફોલ્‍ટનો ભય ઉભો થાય છે.

રિઝર્વ બેંક માને છે કે ગોલ્‍ડ લોનનું વર્તમાન મોડેલ બેંકો તેમજ સામાન્‍ય માણસ માટે જોખમી છે. ડિફોલ્‍ટને કારણે, સામાન્‍ય ગ્રાહક બેંકમાંથી પોતાના ઘરેણાં પરત કરી શકતો નથી અને બેંકને પણ લોન પર ડિફોલ્‍ટ થવાનું જોખમ રહેલું છે. આ પરિસ્‍થિતિથી બચવા માટે, હોમ અને ઓટો લોન જેવી EMI સિસ્‍ટમ શરૂ કરવી વધુ સારું રહેશે. આનાથી સામાન્‍ય માણસ માટે ગોલ્‍ડ લોન ચૂકવવાનું સરળ બનશે અને ડિફોલ્‍ટ જેવી પરિસ્‍થિતિને પણ અટકાવી શકાશે.

ગોલ્‍ડ લોનના વર્તમાન મોડેલમાં ભાવમાં વધઘટનું જોખમ પણ રહેલું છે. જો સોનાના ભાવમાં તીવ્ર ઘટાડો થાય છે, તો બેંકોની લોનની રકમ અટકી શકે છે કારણ કે LTV નોંધપાત્ર રીતે ઘટશે. તેવી જ રીતે, જ્‍યારે સોનાના ભાવ વધે છે, ત્‍યારે ગ્રાહકને તેના ઘરેણાંનું ઓછું મૂલ્‍ય મળે છે કારણ કે તેને મળતી લોનની રકમ સોનાના ભૂતકાળના ભાવો પર આધારિત હોય છે.(૨૩.૨૧)

(4:41 PM IST)