બેઇજિંગ/વોશિંગ્ટન: અમેરિકા અને ચીન વચ્ચે ચાલી રહેલા ટ્રેડ વોરની વચ્ચે ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગનું એક જૂનું ભાષણ સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થયું છે, જેની સાથે ખોટો દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે શીએ અમેરિકન આયાત પર 180% ટેરિફ લાગુ કરવાની જાહેરાત કરી છે. જોકે, આ વીડિયો 2018નો છે અને તેમાં શીએ ટેરિફ વધારવાની કોઈ વાત કરી નથી. આ ઘટના એવા સમયે બની છે જ્યારે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચીન સામે ટેરિફને 125% સુધી વધારી દીધા છે, જેના જવાબમાં ચીને 84%ના જવાબી ટેરિફ 10 એપ્રિલથી લાગુ કર્યા છે.

9 એપ્રિલ, 2025ના રોજ એક્સ પર શેર કરાયેલી એક પોસ્ટમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે, “રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે અમેરિકી આયાત પર 180% ટેરિફની જાહેરાત કરી, જે આવતીકાલથી લાગુ થશે.” આ પોસ્ટ સાથે એક મિનિટનો વીડિયો જોડાયેલો હતો, જેમાં શી મેન્ડરિનમાં કહેતા સંભળાય છે: “ચીનની અર્થવ્યવસ્થા એક સમુદ્ર છે, નાનું તળાવ નહીં. સમુદ્રમાં શાંતિ અને તોફાન બંને હોય છે. તોફાનો વિના તે સમુદ્ર નથી. તોફાન નાના તળાવને ઉથલાવી શકે છે, પણ સમુદ્રને નહીં. અનેક તોફાનો પછી પણ સમુદ્ર હજી અહીં છે! 5,000 વર્ષથી વધુની મુશ્કેલીઓ પછી ચીન હજી અહીં છે! ભવિષ્યમાં પણ ચીન હંમેશા અહીં રહેશે!”

વાયરલ વીડિયોનું સત્ય:
તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે આ વીડિયો 5 નવેમ્બર, 2018નો છે, જ્યારે શીએ ચાઇના ઇન્ટરનેશનલ ઇમ્પોર્ટ એક્સપોનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું. આ ભાષણ ટ્રમ્પના પ્રથમ કાર્યકાળ દરમિયાન શરૂ થયેલા ટ્રેડ વોરના જવાબમાં આપવામાં આવ્યું હતું. વીડિયોમાં શીએ ચીનની અર્થવ્યવસ્થાને મજબૂત ગણાવી અને તેની સ્થિતિસ્થાપકતા પર ભાર મૂક્યો હતો, પરંતુ ટેરિફ વધારવાનો કોઈ ઉલ્લેખ કર્યો ન હતો. ચીનના રાજ્ય સંચાલિત મીડિયા પીપલ્સ ડેઇલીએ આ વીડિયો 7 એપ્રિલ, 2025ના રોજ ફરી પ્રકાશિત કર્યો હતો, જે ટ્રમ્પની તાજેતરની ટેરિફ જાહેરાતના થોડા દિવસો બાદ થયું હતું.

ચીનની સરકારી સમાચાર એજન્સી શિન્હુઆ દ્વારા પ્રકાશિત ભાષણના સ્ક્રિપ્ટમાં પણ ટેરિફ વધારવાની કોઈ વાત નથી. તેના બદલે, શીએ ચીનની અર્થવ્યવસ્થાને વધુ ખુલ્લી કરવાનું વચન આપ્યું હતું અને ટ્રમ્પની નીતિઓની પરોક્ષ ટીકા કરી હતી. તેમણે કહ્યું હતું, “દેશોએ પોતાની સમસ્યાઓ છુપાવવા માટે બીજા પર આંગળી ચીંધવી જોઈએ નહીં,” અને “સંરક્ષણવાદ, અલગતાવાદ અને જંગલના કાયદા”ની નિંદા કરી હતી.

ટ્રેડ વોરનો નવો રાઉન્ડ:
આ ઘટના એવા સમયે બની છે જ્યારે ટ્રમ્પે 2 એપ્રિલે વૈશ્વિક ટેરિફની જાહેરાત કરી હતી, જેને તેમણે એક સપ્તાહ બાદ મોટાભાગના દેશો માટે સ્થગિત કરી દીધી હતી. જોકે, ચીન સામે ટેરિફને 125% સુધી વધારીને ટ્રેડ વોરને વધુ તીવ્ર બનાવ્યું છે. જવાબમાં, ચીને 10 એપ્રિલે બપોર બાદ (04:01 GMT)થી અમેરિકી આયાત પર 84%ના જવાબી ટેરિફ લાગુ કર્યા છે. આનાથી બજારોમાં અસ્થિરતા જોવા મળી છે, અને ચીનના વાણિજ્ય મંત્રાલયે ચેતવણી આપી છે કે આ ટેરિફ વૈશ્વિક અર્થતંત્રને “ગંભીર રીતે” અસર કરી શકે છે.

ચીનના વાણિજ્ય મંત્રાલયના પ્રવક્તા હી યોંગકિયાને 10 એપ્રિલે જણાવ્યું હતું કે, “અમે આશા રાખીએ છીએ કે અમેરિકા ચીનને અડધે રસ્તે મળે અને પરસ્પર સન્માન, શાંતિપૂર્ણ સહઅસ્તિત્વ અને જીત-જીતના સહકારના સિદ્ધાંતોના આધારે સંવાદ અને પરામર્શ દ્વારા મતભેદોનું સમાધાન કરે. સંવાદનો દરવાજો હંમેશા ખુલ્લો છે.”

ખોટી માહિતીનો પર્દાફાશ:
વાયરલ પોસ્ટમાં શેર કરાયેલા વીડિયોના અંતમાં ઉમેરાયેલા ટેક્સ્ટમાં સ્પષ્ટ થાય છે કે શીનું આ ભાષણ 5 નવેમ્બર, 2018નું છે, જે ટ્રમ્પના પ્રથમ ટ્રેડ વોરના 10 મહિના બાદ આપવામાં આવ્યું હતું. ચીનની સરકારી મીડિયા આઉટલેટ ‘ધ પેપર’એ પણ તે દિવસે આ ઘટનાને કવર કરી હતી, જેમાં શીએ એક્સપોનું ઉદ્ઘાટન કરતાં ચીનની આર્થિક નીતિઓ પર ભાર મૂક્યો હતો. આ ભાષણને હવે ખોટી રીતે 2025ના ટેરિફ વિવાદ સાથે જોડવામાં આવ્યું છે, જેનાથી ગેરસમજ ફેલાઈ રહી છે.

આ ઘટનાએ એકવાર ફરી ઓનલાઇન ખોટી માહિતીના જોખમોને ઉજાગર કર્યા છે, ખાસ કરીને એવા સમયે જ્યારે બે મહાસત્તાઓ વચ્ચેનો તણાવ ચરમસીમાએ છે. ચીન અને અમેરિકા વચ્ચેના આ ટ્રેડ વોરની અસર વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર પડી રહી છે, અને બંને દેશોની આગામી ચાલ પર સૌની નજર ટકેલી છે.