ચંદીગઢ: હરિયાણા કેડરના આઈએએસ અધિકારી અશોક ખેમકા બુધવાર, ૩૦ એપ્રિલના રોજ ટ્રાન્સપોર્ટ વિભાગના અધિક મુખ્ય સચિવ તરીકે નિવૃત્ત થઈ રહ્યા છે. લગભગ ૩૪ વર્ષની તેમની કારકિર્દી દરમિયાન ૫૭ જેટલી બદલીઓનો સામનો કરનારા આ વરિષ્ઠ આઈએએસ અધિકારી તેમની નિખાલસતા માટે જાણીતા છે, જે રાજ્યના અમલદારશાહીમાં કદાચ સૌથી વધુ છે. ૧૯૯૧ બેચના અધિકારીની ડિસેમ્બર ૨૦૨૪માં તેમની વર્તમાન પોસ્ટ પર બદલી કરવામાં આવી હતી. આઈએએસ ખેમકા ૨૦૧૨માં રાષ્ટ્રીય સ્તરે ત્યારે ચર્ચામાં આવ્યા જ્યારે તેમણે કોંગ્રેસના સાંસદ પ્રિયંકા ગાંધી વાડ્રાના પતિ રોબર્ટ વાડ્રા સાથે જોડાયેલા ગુરુગ્રામના જમીન સોદાના મ્યુટેશનને રદ કર્યું હતું. મ્યુટેશન એ જમીનના માલિકી હકને ટ્રાન્સફર કરવાની પ્રક્રિયાનો એક ભાગ છે.
કોણ છે IAS અશોક ખેમકા?
૩૦ એપ્રિલ, ૧૯૬૫ના રોજ કોલકાતામાં જન્મેલા અશોક ખેમકા હરિયાણા કેડરના વરિષ્ઠ આઈએએસ અધિકારી છે. તેમણે ૧૯૮૮માં IIT ખડગપુરથી કોમ્પ્યુટર સાયન્સ એન્ડ એન્જિનિયરિંગમાં સ્નાતકની ડિગ્રી મેળવી છે. ત્યારબાદ, તેમણે ટાટા ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ફંડામેન્ટલ રિસર્ચ (TIFR)માંથી કોમ્પ્યુટર સાયન્સમાં પીએચડી અને બિઝનેસ એડમિનિસ્ટ્રેશન અને ફાઇનાન્સમાં વિશેષતા સાથે એમબીએની ડિગ્રી મેળવી. સેવામાં હોવા છતાં, તેમણે પંજાબ યુનિવર્સિટીમાંથી એલએલબી પણ પૂર્ણ કર્યું.
છેલ્લા ૧૨ વર્ષથી વધુ સમયથી, આઈએએસ ખેમકાને 'લો પ્રોફાઇલ' ગણાતા વિભાગોમાં પોસ્ટિંગ આપવામાં આવ્યું છે. તેમની સમગ્ર કારકિર્દી દરમિયાન, સરેરાશ તેમની દર છ મહિને બદલી કરવામાં આવી છે. ૨૦૨૩માં, આઈએએસ અધિકારીએ તત્કાલીન હરિયાણાના મુખ્યમંત્રી મનોહર લાલ ખટ્ટરને પત્ર લખીને વિજિલન્સ વિભાગમાં કામ કરવાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી હતી જેથી "ભ્રષ્ટાચારને જડમૂળથી દૂર" કરી શકાય. તેમણે કહ્યું હતું કે ભ્રષ્ટાચારને ખતમ કરવાના જુસ્સામાં તેમણે તેમની સેવા કારકિર્દીનું બલિદાન આપ્યું છે. ખેમકાએ લખ્યું હતું કે, "કામની અસમાન વહેંચણી જાહેર હિતમાં નથી." "મારી સેવા કારકિર્દીના અંતિમ તબક્કામાં, હું ભ્રષ્ટાચારને જડમૂળથી દૂર કરવા માટે વિજિલન્સ વિભાગનું નેતૃત્વ કરવા માટે મારી સેવાઓ પ્રદાન કરું છું." તેમની નિવૃત્તિ બાદ તેમની પ્રમાણિકતા અને ભ્રષ્ટાચાર સામેના તેમના અડગ વલણને હંમેશા યાદ કરવામાં આવશે.