નવી દિલ્હી: કોંગ્રેસના નેતા અને લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ કેન્દ્ર સરકારના વસ્તી ગણતરી સાથે જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરી કરાવવાના નિર્ણયનું સ્વાગત કર્યું છે. તેમણે કહ્યું કે આ કોંગ્રેસનું વિઝન છે, જેને સરકારે અપનાવ્યું છે. રાહુલ ગાંધીએ તેલંગાણામાં કોંગ્રેસ સરકાર દ્વારા કરવામાં આવેલા જાતિ સર્વેને એક મોડેલ ગણાવીને તેને રાષ્ટ્રીય સ્તરે લાગુ કરવા માટે બ્લુ પ્રિન્ટ તરીકે રજૂ કર્યું. તેમણે કહ્યું, "અમે આ નિર્ણયનું સમર્થન કરીએ છીએ અને જાણવા માંગીએ છીએ કે તે ક્યારે થશે. તેલંગાણા એક મોડેલ બન્યું છે, જે બ્લુ પ્રિન્ટ બની શકે છે. જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરીને ડિઝાઇન કરવામાં અમે સરકારને સંપૂર્ણ મદદ કરીશું."
રાહુલ ગાંધીએ કેન્દ્ર સરકારના જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરીના નિર્ણયને કોંગ્રેસના અભિયાનનું પરિણામ ગણાવ્યું. તેમણે કહ્યું, "આ અમારું વિઝન છે, જેને સરકારે અપનાવ્યું છે. અમારા અભિયાનની અસર થઈ છે. અમે સંસદમાં કહ્યું હતું કે અમે જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરી લાગુ કરીશું." તેમણે સરકાર પાસેથી તેની સમયમર્યાદા પર સ્પષ્ટતા માંગી અને પ્રશ્ન કર્યો, "અમે સરકારને પૂછવા માંગીએ છીએ કે તેની સમયમર્યાદા શું છે? જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરી ક્યારે અને કેવી રીતે લાગુ થશે?" આ સાથે, તેમણે સામાજિક ન્યાયને વધુ મજબૂત કરવા માટે અનામતની ૫૦ ટકા મર્યાદા દૂર કરવાની માંગ કરી. રાહુલે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આ પગલું સમાજના તમામ વર્ગોને યોગ્ય પ્રતિનિધિત્વ અને તકો પૂરી પાડવામાં મહત્વપૂર્ણ સાબિત થશે.
રાહુલ ગાંધીએ જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરીને સામાજિક ન્યાયની દિશામાં પ્રથમ પગલું ગણાવ્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે આ સર્વે સામાજિક અને આર્થિક અસમાનતાઓને સમજવામાં અને નીતિઓ ઘડવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે. તેમણે કેન્દ્ર સરકારને તેલંગાણા મોડેલના આધારે રાષ્ટ્રીય વસ્તી ગણતરી ડિઝાઇન કરવા વિનંતી કરી જેથી દરેક સમુદાયની ભાગીદારી અને જરૂરિયાતોનું સચોટ મૂલ્યાંકન થઈ શકે.
મોદી સરકારે એક ઐતિહાસિક નિર્ણય લેતા ૨૦૨૬ માં યોજાનારી વસ્તી ગણતરી સાથે જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરી કરાવવાની જાહેરાત કરી છે. કેન્દ્રીય મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે જણાવ્યું હતું કે રાજકીય બાબતોની કેબિનેટ સમિતિએ આ દરખાસ્તને મંજૂરી આપી છે. આ આઝાદી પછી ભારતમાં પ્રથમ વખત બનશે જ્યારે રાષ્ટ્રીય સ્તરે જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરી કરવામાં આવશે. સરકારનું કહેવું છે કે આ પગલું સામાજિક ન્યાય અને પછાત સમુદાયોના કલ્યાણ માટે લેવામાં આવ્યું છે. જો કે, સરકારે હજુ સુધી સ્પષ્ટ કર્યું નથી કે આ પ્રક્રિયા ક્યારે શરૂ થશે અને તેની ડિઝાઇન કેવી હશે. આ નિર્ણયને બિહાર અને પશ્ચિમ બંગાળ જેવા રાજ્યોમાં આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીઓ માટે રાજકીય રીતે ગેમચેન્જર માનવામાં આવે છે.