મુંબઈ: શુક્રવારે ભારતીય રૂપિયો અમેરિકી ડોલર સામે જોરદાર તેજી સાથે 84 ના સ્તરથી નીચે સરકી ગયો અને સાત મહિનાની ઊંચાઈએ પહોંચ્યો. રૂપિયામાં આ મજબૂતી મુખ્યત્વે વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા સતત ખરીદી અને અમેરિકી વેપાર વાટાઘાટો સાથે જોડાયેલી અપેક્ષાઓને કારણે આવી છે. શુક્રવારે રૂપિયો 71 પૈસા વધીને 83.78 પ્રતિ ડોલર પર પહોંચ્યો હતો, જે લગભગ અઢી વર્ષમાં સૌથી મોટી એક દિવસીય છલાંગ છે. અગાઉ ગુરુવારે રૂપિયો 84.49 પર બંધ થયો હતો.
રૂપિયો ફેબ્રુઆરી 2025 માં 87.95 ના રેકોર્ડ નીચલા સ્તરે ગયો હતો, પરંતુ માર્ચ અને એપ્રિલમાં અનુક્રમે 2% અને 1.16% ની મજબૂતી નોંધાવી હતી.
નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, શેરબજાર અને ડેટ માર્કેટમાં વિદેશી રોકાણને કારણે રૂપિયાને મજબૂતી મળી છે. આ ઉપરાંત, ટ્રમ્પ દ્વારા ભારત-અમેરિકા ટેરિફ ડીલ પરના સકારાત્મક નિવેદનથી પણ રૂપિયાને ટેકો મળ્યો છે. ડોલરમાં ઘટાડો હોવા છતાં રૂપિયો મજબૂત ખુલ્યો હતો, જેનું કારણ વિદેશી રોકાણ અને ડોલરનું વેચાણ છે. આશ્ચર્યજનક વાત એ રહી કે ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) બજારમાં ડોલર ખરીદવા માટે ઉતરી ન હતી, જ્યારે તેની પાસે માર્ચ 2025 સુધીમાં $84 અબજની શોર્ટ પોઝિશન હતી.
જો કે રૂપિયો મજબૂત દેખાઈ રહ્યો છે, પરંતુ પાકિસ્તાન સાથે કાશ્મીરને લઈને વધતા તણાવને કારણે અસ્થિરતા યથાવત રહી શકે છે. આ સાથે, ડોલર ઇન્ડેક્સ (જે મુખ્ય ચલણો સામે ડોલરની તાકાત દર્શાવે છે) 100.02 ની નજીક છે, જે નવેમ્બર 2022 પછીનું સૌથી નબળું માસિક પ્રદર્શન છે. જો કે વિશ્લેષકોને અપેક્ષા છે કે જો અમેરિકા વેપાર ડીલમાં પ્રગતિ દર્શાવે તો તે ફરીથી 102 સુધી ઉછળી શકે છે.
ટ્રમ્પ દ્વારા ઈરાન પર સેકન્ડરી સેન્ક્શન્સની ચેતવણી આપ્યા બાદ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં તેજી આવી છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડ 0.79% વધીને $62.62 પ્રતિ બેરલ છે, જ્યારે WTI ક્રૂડ 0.86% વધીને $59.75 પ્રતિ બેરલ છે.
રૂપિયો મજબૂત થવાથી પેટ્રોલ-ડીઝલ, મોબાઇલ ફોન અને ઇલેક્ટ્રોનિક આઇટમ્સ, દવાઓના કાચા માલ, કારના કેટલાક પાર્ટ્સ અને ઇ-કોમર્સ પરની આયાતી વસ્તુઓ સસ્તી થઈ શકે છે, કારણ કે આ ચીજોની ખરીદી ડોલરમાં થતી હોય છે અને રૂપિયો મજબૂત થવાથી તેની આયાત સસ્તી પડશે. જો કે, આ અસર તાત્કાલિક જોવા મળશે નહીં, કારણ કે કંપનીઓને પહેલા જૂનો સ્ટોક વેચવો પડશે. કાચા તેલના ભાવમાં વધારો અથવા સરકાર દ્વારા ટેક્સ વધારવાથી આ ફાયદો ઓછો થઈ શકે છે, અને જો ડોલર ફરીથી વધે તો અસર ઊંધી પણ થઈ શકે છે.