<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Saturday, 10th May 2025

જો સંઘર્ષ ૪ સપ્તાહ ચાલે તો તે ભારત અને પાકિસ્‍તાનને ૫૦૦ બિલિયન ડોલરમાં પડે

પાકિસ્‍તાનનું તો દેવાળુ ફૂંકાય જાયઃ દેશ ભીખારી બની જાય

 

 

નવી દિલ્‍હી, તા.૧૦: ભારત અને પાકિસ્‍તાન વચ્‍ચે ચાલી રહેલા સંઘર્ષે બંને દેશો પર પહેલાથી જ નોંધપાત્ર આર્થિક બોજ લાદ્યો છે. લશ્‍કરી મોરચે, ખર્ચના ત્રણ મુખ્‍ય ઘટકો અલગ અલગ દેખાય છે, હવાઈ હુમલા, વ્‍યાપક ડ્રોન જમાવટ અને લડાઇ તૈયારીનું ઉચ્‍ચ સ્‍તર.

ધારો કે ભારતીય વાયુસેના રાફેલ, મિરાજ ૨૦૦૦, Su-૩૦MKI અને તેજસ વિમાનોનો ઉપયોગ કરીને દરરોજ આશરે ૧૦૦ ઉડાન ભરે છે તો પ્રતિ ઉડાનનો અંદાજિત ઇંધણ અને સંચાલન ખર્ચ લગભગ $૮૦,૦૦૦ છે.

જો SCALP EG, Spice 2000, Hammer, અને Laser-guided bombs (LGBs) જેવા પ્રિસિઝન-ગાઇડેડ મ્‍યુનિશનનો ઉપયોગ કરવામાં આવે તો - દરરોજ ૩૦ થી ૪૦ મ્‍યુનિશનના દરે - વ્‍યક્‍તિગત શષાોની કિંમત ૧૦૦,૦૦૦ થી ૧.૧ મિલિયન સુધીની હોય છે. ચાર અઠવાડિયાના સમયગાળામાં, સતત હવાઈ હુમલાઓનો કુલ ખર્ચ આશરે ૬ બિલિયન સુધી પહોંચી શકે છે.

ભારત માટે, ISR ઓપરેશન્‍સ, લોજિસ્‍ટિક્‍સ અને ઇલેક્‍ટ્રોનિક વોરફેર સંપત્તિઓ દ્વારા સમર્થિત હેરોપ અને IAI લોઇટરિંગ દારૂગોળા સહિત - આશરે ૩૦ માનવરહિત હવાઈ પ્રણાલીઓની દૈનિક જમાવટમાં નોંધપાત્ર ખર્ચ થાય છે.

યુએવી એટ્રિશન અને રિપ્‍લેસમેન્‍ટ, સેટેલાઇટ બેન્‍ડવિડ્‍થ, ગ્રાઉન્‍ડ કંટ્રોલ સ્‍ટેશન (જીસીએસ) અને જામિંગ ક્ષમતાઓને ધ્‍યાનમાં લેતા, અંદાજિત ખર્ચ દરરોજ ૧૦૦ મિલિયન સુધી પહોંચી શકે છે પ્રચાર અઠવાડિયાના સમયગાળામાં કુલ ૩ બિલિયન.

ભારત માટે, ૧૦ થી ૨૦ બ્રહ્મોસ બેલિસ્‍ટિક મિસાઇલો અથવા ચોકસાઇ-માર્ગદર્શિત MLRS સાથે ૧૦ બ્રહ્મોસ મિસાઇલો - હવા, જમીન અથવા સમુદ્રથી છોડવામાં આવે છે - ના દૈનિક ઉપયોગથી દરરોજ ૧૫૦ મિલિયન ડોલરનો અંદાજિત ખર્ચ થશે. ચાર અઠવાડિયાના સમયગાળામાં, આ આશરે ૪.૫ બિલિયન જેટલું થશે.

ઉચ્‍ચતમ તૈયારી શ્રેણી હેઠળ, દૈનિક ખર્ચ નોંધપાત્ર છે. સૈનિકોની એકત્રીકરણ અને બળતણનો વપરાશ પ્રતિ દિવસ ઼૪૦ મિલિયન હોવાનો અંદાજ છે. S-૪૦૦, આકાશ અને BARAK-૮ સહિતની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓની જાળવણી પર દરરોજ બીજા ૨૦ મિલિયન ડોલરનો ઉમેરો થાય છે.

પૂર્વીય અને પશ્‍ચિમી નૌકાદળ કમાન્‍ડ બંને માટે નૌકાદળના કાફલાની તૈયારી દરરોજ વધારાના ૫૦ મિલિયનનું યોગદાન આપે છે. સંયુક્‍ત રીતે, ચાર અઠવાડિયાના સમયગાળામાં આ તૈયારી ખર્ચ આશરે ૫.૪ બિલિયન થાય છે.

પાકિસ્‍તાન વાયુસેના માટે, હવાઈ હુમલાઓ અને સતત લડાયક હવાઈ પેટ્રોલિંગનો સંયુક્‍ત ખર્ચ પ્રતિ દિવસ ૨૫ મિલિયનથી વધુ હોવાનો અંદાજ છે - જે ચાર અઠવાડિયાના સમયગાળામાં આશરે ૧ બિલિયન જેટલો થાય છે.

ડ્રોન કામગીરી, જેમાં રાઁદ અને હત્‍ફ-VII જેવા મિસાઇલના ઉપયોગ સાથે તુર્કી બાયરાક્‍તાર સિસ્‍ટમ્‍સની જમાવટનો સમાવેશ થાય છે, તેના માટે વધારાના ૪૫૦ મિલિયનનો ખર્ચ થવાનો અંદાજ છે.

પાકિસ્‍તાન માટે, ઉચ્‍ચ તૈયારી અને સરહદી ચેતવણી - જેમાં સૈનિકોની હિલચાલ, બળતણ વપરાશ, રડાર સક્રિયકરણ, સપાટીથી હવામાં પ્રહાર કરતી મિસાઇલ જમાવટ અને ગુપ્તચર અને સિગ્નલ ગુપ્તચર સંપત્તિઓનું એકત્રીકરણ શામેલ છે - તેનો ખર્ચ દરરોજ ૧૫ મિલિયન થવાનો અંદાજ છે, જે ચાર અઠવાડિયાના સમયગાળામાં કુલ ૪૫૦ મિલિયન થાય છે.

ભારત માટે, સીધા લશ્‍કરી ખર્ચ ઉપરાંત, વ્‍યાપક આર્થિક પરિણામોમાં ચાર મુખ્‍ય ખર્ચ શ્રેણીઓનો સમાવેશ થાય છે. પ્રથમ, GDP માં વિક્ષેપ ૧૫૦ બિલિયન હોવાનો અંદાજ છે.

બીજું, નાણાકીય બજારની અસ્‍થિરતા અને ચલણના અવમૂલ્‍યનને કારણે ૯૦ બિલિયન સુધીનું નુકસાન થઈ શકે છે. ત્રીજું, વેપાર વિક્ષેપો અને પુરવઠા શળંખલા ભંગાણને કારણે લગભગ ૮૦ બિલિયનનું નુકસાન થશે. ચોથું, વિદેશી સીધા રોકાણનો પ્રવાહ લગભગ ૧૦૦ બિલિયન ઘટશે.

પાકિસ્‍તાન માટે, સંઘર્ષની પરોક્ષ આર્થિક અસર પણ નોંધપાત્ર રહેશે. અટકેલી આર્થિક પ્રવળત્તિ અને એકંદર આર્થિક અનિશ્‍ચિતતાને કારણે GDP માં વિક્ષેપ - ૨૫ બિલિયન હોવાનો અંદાજ છે.

નાણાકીય બજારની અસ્‍થિરતા અને ચલણનું અવમૂલ્‍યન, ૧૫ બિલિયન. વેપાર અને પુરવઠા શળંખલામાં લગભગ ૧૨ બિલિયનનું વિક્ષેપ. વધુમાં, FDI પ્રવાહ અને IMF સંબંધિત ૫ બિલિયનનું નુકસાન. પાકિસ્‍તાન અને ભારત બંને માટે, ચાર અઠવાડિયાના સમયગાળામાં સંઘર્ષનો કુલ ખર્ચ ૫૦૦ બિલિયનથી વધુ થવાનો અંદાજ છે. (રર.૨૦)

(3:27 PM IST)