ઈસ્લામાબાદ : ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે જમ્મુ અને કાશ્મીરના પહલગામમાં થયેલા ભયાનક આતંકવાદી હુમલા બાદ વધેલા તણાવને ઓછો કરવાના પ્રયાસરૂપે પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શાહબાઝ શરીફે ગુરુવારે ભારત સાથે શાંતિ વાટાઘાટો શરૂ કરવાની તૈયારી દર્શાવી છે. બંને દેશો ૧૦ મેના રોજ તમામ લશ્કરી કાર્યવાહી રોકવા માટે સહમત થયા બાદ પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાનનું આ નિવેદન મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે, કારણ કે તે બંને પડોશી દેશો વચ્ચે સંબંધો સુધારવાની સંભાવના દર્શાવે છે.
જમ્મુ અને કાશ્મીરના પહલગામમાં થયેલા આતંકવાદી હુમલામાં ૨૬ નિર્દોષ નાગરિકોના મૃત્યુ થયા હતા, જેની જવાબદારી લશ્કર-એ-તૈયબાના એક જૂથ ધ રેઝિસ્ટન્સ ફ્રન્ટ (TRF)એ લીધી હતી. આ હુમલાના જવાબમાં ભારતે ૭ મેના રોજ ઓપરેશન સિંદૂર હેઠળ પાકિસ્તાન અને પાકિસ્તાન અધિકૃત કાશ્મીર (PoK)માં નવ આતંકવાદી ઠેકાણાઓ પર ચોક્કસ હવાઈ હુમલા કર્યા હતા. આ ઘટનાક્રમને પગલે બંને દેશો વચ્ચે ડ્રોન, મિસાઈલ અને લાંબા અંતરના હથિયારોનો ઉપયોગ કરીને ચાર દિવસ સુધી તીવ્ર સશસ્ત્ર અથડામણ થઈ હતી, જે ૧૦ મેના રોજ યુદ્ધવિરામ માટેની દ્વિપક્ષીય સમજૂતી પર પૂર્ણ થઈ હતી.
જો કે, ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે આ મામલે સ્પષ્ટ વલણ અપનાવ્યું છે. તેમણે ગુરુવારે જણાવ્યું હતું કે ભારત પાકિસ્તાન સાથે વાતચીત કરવા માટે તૈયાર છે, પરંતુ તેની એકમાત્ર શરત એ છે કે પાકિસ્તાને આતંકવાદનો સામનો કરવા અને તેમના દેશમાં રહેલા આતંકવાદી માળખાને સંપૂર્ણપણે બંધ કરવા માટે સંમત થવું પડશે. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ભારત માત્ર આતંકવાદના મુદ્દા પર જ પાકિસ્તાન સાથે વાતચીત કરશે અને પાકિસ્તાને તેના દેશમાં આતંકવાદીઓની યાદી સોંપવી પડશે જેમની સામે કાર્યવાહી કરવાની જરૂર છે.
દરમિયાન, ભારતના સંરક્ષણ પ્રધાન રાજનાથ સિંહના તાજેતરના નિવેદને પાકિસ્તાનમાં તીવ્ર પ્રતિક્રિયા જગાવી છે. રાજનાથ સિંહે ઓપરેશન સિંદૂર બાદ જમ્મુની મુલાકાત દરમિયાન પાકિસ્તાનના પરમાણુ શસ્ત્રોને ઇન્ટરનેશનલ એટોમિક એનર્જી એજન્સી (IAEA)ની દેખરેખ હેઠળ લાવવાની હિમાયત કરી હતી. પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રાલયે રાજનાથ સિંહના આ નિવેદનને "IAEAના આદેશ અને જવાબદારીઓની સંપૂર્ણ અજ્ઞાનતા"નું પ્રતિબિંબ ગણાવ્યું હતું અને તેની સખત નિંદા કરી હતી. પાકિસ્તાને એવો પણ આરોપ લગાવ્યો હતો કે IAEA અને આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાયે ભારતમાં પરમાણુ અને કિરણોત્સર્ગી સામગ્રીની વારંવારની ચોરી અને ગેરકાયદેસર દાણચોરીની ઘટનાઓ વિશે ચિંતા કરવી જોઈએ. IAEAએ જો કે પાકિસ્તાનમાં કોઈ કિરણોત્સર્ગી લીક થયાના અહેવાલોને નકારી કાઢ્યા છે, પરંતુ રાજનાથ સિંહના સૂચન પર હજી સુધી કોઈ સત્તાવાર ટિપ્પણી કરી નથી.
આમ, ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે શાંતિ વાટાઘાટોની સંભાવના ઊભી થઈ છે, પરંતુ ભારતે આતંકવાદના મુદ્દે પોતાનું કડક વલણ જાળવી રાખ્યું છે. બીજી તરફ, પાકિસ્તાને ભારતના સંરક્ષણ પ્રધાનના નિવેદન પર સખત પ્રતિક્રિયા આપી છે, જેના કારણે બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોમાં હજી પણ તણાવ જોવા મળી રહ્યો છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે પાકિસ્તાન ભારતે મૂકેલી શરતો પર કેવી રીતે પ્રતિસાદ આપે છે અને શું આ શાંતિ પહેલ આગળ વધે છે કે કેમ.