નવી દિલ્હી, ૨૩ મે, ૨૦૨૫: ભારત, ફાઇનાન્સિયલ એક્શન ટાસ્ક ફોર્સ (FATF) ની આગામી બેઠક દરમિયાન પાકિસ્તાનને તેની 'ગ્રે લિસ્ટ' માં ફરીથી સામેલ કરવા માટે જોરદાર દબાણ કરશે, તેમ રોઇટર્સના અહેવાલમાં ટોચના સરકારી સૂત્રને ટાંકીને જણાવાયું છે. આ ઉપરાંત, ભારત કથિત રીતે પાકિસ્તાન માટે વર્લ્ડ બેંકના આગામી ભંડોળનો પણ વિરોધ કરે તેવી શક્યતા છે.
FATF ની 'ગ્રે લિસ્ટ' એવા અધિકારક્ષેત્રો માટે છે જેઓ મની લોન્ડરિંગ અને આતંકવાદી ભંડોળ સામેની લડાઈમાં 'વધેલા નિરીક્ષણ' હેઠળ હોય છે. જ્યારે કોઈ દેશને આ યાદીમાં મૂકવામાં આવે છે, ત્યારે તેનો અર્થ એ થાય છે કે તેણે "નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં ઓળખાયેલી વ્યૂહાત્મક ખામીઓને ઝડપથી ઉકેલવા પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવી છે અને તે વધેલા નિરીક્ષણને આધીન છે." હાલમાં, FATF ની "વધેલા નિરીક્ષણ હેઠળના અધિકારક્ષેત્રો" એટલે કે "ગ્રે લિસ્ટ" માં ૨૫ જેટલા દેશો સામેલ છે. નોંધનીય છે કે, ૨૦૨૨ માં પાકિસ્તાનને FATF ની ગ્રે લિસ્ટમાંથી દૂર કરવામાં આવ્યું હતું, જેનાથી સંકટગ્રસ્ત અર્થતંત્ર માટે જરૂરી ધિરાણકર્તાઓ વચ્ચે તેની પ્રતિષ્ઠામાં સુધારો થયો હતો.
ભારત-પાકિસ્તાન તણાવ અને આર્થિક મદદનો મુદ્દો:
ભારતનો આ નિર્ણય તાજેતરમાં બંને પરમાણુ શક્તિવાળા પડોશીઓ વચ્ચે વધેલા તણાવની પૃષ્ઠભૂમિમાં આવ્યો છે. દરમિયાન, ઇન્ટરનેશનલ મોનેટરી ફંડ (IMF) એ પાકિસ્તાનને તેના $૧ બિલિયનના બેલઆઉટ પેકેજને યોગ્ય ઠેરવતા જણાવ્યું હતું કે ઇસ્લામાબાદે નવીનતમ લોન હપ્તો મેળવવા માટે "તમામ જરૂરી લક્ષ્યાંકો પૂરા કર્યા છે". સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૪ માં મંજૂર કરાયેલા વિસ્તૃત ભંડોળ સુવિધા કાર્યક્રમ હેઠળ, પાકિસ્તાનને લગભગ $૨.૧ બિલિયન પ્રાપ્ત થયા છે.
જોકે, ભારત સાથેના તણાવ વચ્ચે, IMF એ પાકિસ્તાનને લોન મેળવવા માટે ૧૧ નવી શરતો મૂકી હતી. આ શરતોમાં કથિત રીતે સંસદીય મંજૂરી, વીજળીમાં દેવાની સેવા સરચાર્જમાં વધારો અને આયાત પરના પ્રતિબંધો ઉઠાવવા સહિતના અન્ય મુદ્દાઓનો સમાવેશ થતો હતો.
ભારતે IMF ને પાકિસ્તાન માટેના તેના બેલઆઉટ પેકેજ પર પુનર્વિચાર કરવા જણાવ્યું હતું, એમ કહીને કે આ નાણાંનો ઉપયોગ સરહદ પારના આતંકવાદને ભંડોળ પૂરું પાડવા માટે થઈ રહ્યો છે. અગાઉ, સંરક્ષણ મંત્રી રાજનાથ સિંહે પણ કહ્યું હતું કે પાકિસ્તાનને IMF ની સહાય "આતંકવાદને પરોક્ષ ભંડોળ પૂરું પાડવાનું એક સ્વરૂપ" છે. રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, સરકારી સૂત્રએ એમ પણ જણાવ્યું હતું કે નવી દિલ્હીએ IMF ને કહ્યું હતું કે જ્યારે પણ પાકિસ્તાનને લોન આપવામાં આવે છે, ત્યારે તેના હથિયારોની ખરીદીમાં વધારો જોવા મળે છે.