ન્યુયોર્ક, ૩૦ મે, ૨૦૨૫: આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના તેજ ગતિના યુગમાં કન્ટેન્ટના ઉપયોગ અંગે ચાલી રહેલી વૈશ્વિક ખેંચતાણ અને કાનૂની લડાઈઓ વચ્ચે, અમેરિકાના પ્રતિષ્ઠિત અખબાર 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ' એ એક ઐતિહાસિક પગલું ભર્યું છે. લાંબા સમયથી AI મોડેલ્સને પોતાના કન્ટેન્ટના પ્રશિક્ષણ માટે ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી આપવાનો ઇનકાર કરતા આ અખબારે હવે એમેઝોન (Amazon) સાથે એક મહત્ત્વપૂર્ણ લાઇસન્સિંગ ડીલ કરી છે. જનરેટિવ AI સાથે 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'ની આ પ્રથમ ડીલ છે, જેણે વૈશ્વિક મીડિયા અને ટેક જગતમાં ભારે હલચલ મચાવી દીધી છે. શું આ 'AI વોર'માંથી 'AI વ્યાપાર' તરફનો એક નવો વળાંક છે?
ઓપનએઆઈ સામે કેસ, પણ એમેઝોન સાથે હાથ મિલાવ્યા: મીડિયા લેન્ડસ્કેપમાં મોટો બદલાવ
અગાઉ, ઘણા મોટા મીડિયા જૂથોએ ટેક જાયન્ટ્સ સાથે સમાન ડીલ કરી હતી, પરંતુ 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ' AI રેસમાં પોતાના કન્ટેન્ટનો ઉપયોગ કરવાની પરવાનગી આપવા માટે હંમેશા અચકાતું રહ્યું હતું. હકીકતમાં, આ અખબારે તો એમેઝોનના હરીફ ઓપનએઆઈ (OpenAI) સામે કોપીરાઈટ ઉલ્લંઘનનો કાનૂની દાવો પણ ઠોકી દીધો છે. 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'નો સ્પષ્ટ આરોપ છે કે OpenAI એ તેના પ્રખ્યાત જનરેટિવ AI ચેટબોટ ChatGPT ને તાલીમ આપવા માટે તેની પરવાનગી વિના તેના કન્ટેન્ટનો અયોગ્ય ઉપયોગ કર્યો છે, અને આ મામલો હાલ કોર્ટમાં ચાલી રહ્યો છે.
આ સંજોગોમાં, એમેઝોન સાથેની આ ડીલ એક આશ્ચર્યજનક અને વ્યૂહાત્મક પગલું માનવામાં આવે છે. આ કરાર અંતર્ગત, એમેઝોન તેની લોકપ્રિય એલેક્સા (Alexa) વોઈસ આસિસ્ટન્ટ માં 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'નું કન્ટેન્ટ ઉમેરશે. આનાથી 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'નું કન્ટેન્ટ એલેક્સા અને તેના સાથે જોડાયેલા અન્ય ઉપકરણો દ્વારા ઉપયોગમાં લેવા માટેનો માર્ગ મોકળો થશે. ખાસ વાત એ છે કે, આ ડીલમાં માત્ર સમાચાર કવરેજ જ નહીં, પરંતુ 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'ની લોકપ્રિય ફૂડ અને રેસીપી પ્લેટફોર્મ NYT Cooking અને સ્પોર્ટ્સ મીડિયા આઉટલેટ The Athletic નું કન્ટેન્ટ પણ સામેલ છે, જે કન્ટેન્ટના વૈવિધ્યકરણને દર્શાવે છે.
નાણાકીય રહસ્ય છુપાવ્યું, પણ શેરબજારમાં 'ધમાકેદાર' ઉછાળો!
જોકે, આ ઐતિહાસિક ડીલની નાણાકીય શરતો હજુ સુધી જાહેર કરવામાં આવી નથી, જે ટેક અને મીડિયા વર્તુળોમાં ભારે ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. 'ધ ટાઈમ્સ'ના ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ મેરેડિથ કોપિટ લેવિયન એ પોતાના સ્ટાફને મોકલેલી નોંધમાં જણાવ્યું હતું કે, "આ ડીલ અમારા લાંબા સમયથી પાળવામાં આવતા સિદ્ધાંતને સુસંગત છે કે ઉચ્ચ-ગુણવત્તાવાળા પત્રકારત્વ માટે પૈસા ચૂકવવા યોગ્ય છે." આ નિવેદન પત્રકારત્વના મૂલ્યને AI યુગમાં સત્તાવાર સ્વીકૃતિ મળ્યાનો સંકેત આપે છે.
આ સમાચાર બહાર આવતા જ ન્યૂ યોર્ક સ્ટોક એક્સચેન્જ પર 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'ના શેરના ભાવમાં ૧.૮૫ ટકાનો ઉછાળો જોવા મળ્યો હતો, જે ડિસેમ્બરની શરૂઆતમાં પહોંચેલા તેના સર્વોચ્ચ સ્તરની નજીક પહોંચી ગયો છે. આ ઉછાળો દર્શાવે છે કે રોકાણકારો પણ આ ડીલને મીડિયા ઉદ્યોગ માટે એક સકારાત્મક અને ભવિષ્યલક્ષી પગલું માની રહ્યા છે.
વૈશ્વિક મીડિયા અને AI: સંઘર્ષ, સહયોગ અને નવી તકોનું મિશ્રણ
વિશ્વભરના મીડિયા આઉટલેટ્સ AI ના વધતા પ્રભાવને કેવી રીતે અનુકૂળ થવું તે મુદ્દે સતત સંઘર્ષ કરી રહ્યા છે, કારણ કે AI વૈશ્વિક માહિતી લેન્ડસ્કેપને ધરમૂળથી બદલી રહ્યું છે. 'ધ વોલ સ્ટ્રીટ જર્નલ'ના માલિક ન્યૂઝ કોર્પ, ફ્રેન્ચ અખબાર લે મોન્ડે, ધ વોશિંગ્ટન પોસ્ટ અને એક્સેલ સ્પ્રિંગર (જેની માલિકી હેઠળ Bild અને Politico જેવા ટાઈટલ છે) સહિત અનેક મીડિયા જૂથોએ OpenAI સાથે પહેલાથી જ ડીલ કરી લીધી છે.
ગૂગલ એસોસિએટેડ પ્રેસ ન્યૂઝ એજન્સી સાથે કરારબદ્ધ છે, જ્યારે એજેન્સ ફ્રાન્સ-પ્રેસ (AFP) એ ફ્રેન્ચ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ સ્ટાર્ટ-અપ મિસ્ત્રાલ સાથે ભાગીદારી કરી છે. 'ધ ન્યૂ યોર્ક ટાઈમ્સ'ની આ ડીલ દર્શાવે છે કે, મીડિયા સંસ્થાઓ હવે AI ને માત્ર એક પડકાર તરીકે નહીં, પરંતુ કન્ટેન્ટના ડિસ્ટ્રિબ્યુશન, આવક અને પહોંચ માટે એક નવી તક તરીકે જોઈ રહી છે, ભલે કન્ટેન્ટના કોપીરાઈટ અને ઉપયોગ અંગેની કાનૂની લડાઈઓ ભવિષ્યમાં પણ ચાલુ રહે. આ કરાર મીડિયા અને ટેક ઉદ્યોગના ભવિષ્ય માટે એક નવો અધ્યાય ખોલી રહ્યો છે.