News of Thursday, 5th June 2025
પ્રથમ ડિજિટલ વસ્તી ગણતરીઃ ૧૬ વર્ષ પછી ૧૬મી વસ્તી ગણતરી થશેઃ ૩૦ લાખ ગણતરીકારો તૈનાત થશે
આવતા વર્ષે એપ્રિલથી ઘરોની ગણતરી કરવામાં આવશે

નવી દિલ્હી તા.૫: વસ્તી ગણતરી ૨૦૨૭ દેશની પ્રથમ ડિજિટલ વસ્તી ગણતરી હશે, જેમાં લોકો પોતાના વિશે માહિતી દાખલ કરી શકશે. મકાનોની ગણતરી અથવા યાદી બનાવવાનો તબક્કો એપ્રિલ ૨૦૨૬ સુધીમાં શરૂ થવાની સંભાવના છે. આ દેશની ૧૬મી વસ્તી ગણતરી છે, જે ૧૬ વર્ષ પછી યોજાશે. અગાઉ, વસ્તી ગણતરી ૨૦૧૧ માં હાથ ધરવામાં આવી હતી. આ માટે, ૩૦ લાખથી વધુ ગણતરીકારો અને સુપરવાઇઝરોને વસ્તી ગણતરી કરવા માટે તાલીમ આપવામાં આવશે. તેઓ ઘરે ઘરે જઈને ગણતરી કરશે. સમગ્ર વસ્તી ગણતરી પ્રક્રિયા પર ૧૩,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાથી વધુ ખર્ચ થવાની સંભાવના છે.
NPR પર સ્થિતિ સ્પષ્ટ નથી
જોકે, આ વસ્તી ગણતરી દરમિયાન રાષ્ટ્રીય વસ્તી નોંધણી (NPR) અપડેટ કરવામાં આવશે કે નહીં તે સ્પષ્ટ નથી.
નાગરિકો પાસેથી આ પ્રશ્નો પૂછવામાં આવશે
નાગરિકોને તેમના ઘરમાં કયું અનાજ ખાય છે, પીવાના પાણીનો મુખ્યસ્ત્રોત, પ્રકાશનો મુખ્યસ્ત્રોત, શૌચાલયની સુવિધા, શૌચાલયનો પ્રકાર અને ગંદા પાણીના નિકાલની વ્યવસ્થા શું છે જેવા પ્રશ્નો પૂછવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, નહાવાની સુવિધાઓની ઉપલબ્ધતા, રસોડા અને LPG PNG કનેક્શનની ઉપલબ્ધતા, રસોઈ માટે વપરાતું મુખ્ય બળતણ અને રેડિયો, ટ્રાન્ઝિસ્ટર અને ટેલિવિઝનની ઉપલબ્ધતા વિશે પણ માહિતી લેવામાં આવશે.
આ પણ પૂછવામાં આવશે
લોકોને વસ્તી ગણતરી ગળહના ફ્લોર, દિવાલ અને છતની મુખ્ય સામગ્રી, વસ્તી ગણતરી ગળહની સ્થિતિ, પરિવારમાં સામાન્ય રીતે રહેતા વ્યક્તિઓની કુલ સંખ્યા અને પરિવારના વડા મહિલા છે કે નહીં તે વિશે પૂછવામાં આવશે.
માર્ચ ૨૦૨૭ થી દેશભરમાં જાતિ વસ્તી ગણતરી
કેન્દ્ર સરકારે વસ્તી ગણતરી કરવા અંગે મોટી જાહેરાત કરી છે. માર્ચ ૨૦૨૭ થી દેશભરમાં જાતિગત વસ્તી ગણતરી હાથ ધરવામાં આવશે. જોકે, આના પાંચ મહિના પહેલા, ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ માં, પહાડી રાજ્યોમાં જાતિગત વસ્તી ગણતરી શરૂ કરવામાં આવશે. ગળહ મંત્રાલય દ્વારા આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર, લદ્દાખ અને જમ્મુ અને કાશ્મીર જેવા કેન્દ્રશાસિત -દેશો ઉપરાંત, હિમાચલ પ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડ જેવા બરફગ્રસ્ત રાજ્યોમાં ૧ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ થી વસ્તી ગણતરી ધ્યાનમાં લેવામાં આવશે.
જનગણતરીની સાથે, જાતિના આધારે લોકોની વસ્તી ગણતરીની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી
અગાઉ, વડા પ્રધાન મોદીએ ૩૦ એપ્રિલ ૨૦૨૫ ના રોજ જાહેરાત કરી હતી કે આ વખતે ભારતમાં વસ્તી ગણતરી જાતિના આધારે કરવામાં આવશે. કેબિનેટ બેઠકમાં લેવાયેલા નિર્ણયની માહિતી આપતા, કેન્દ્રીય માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે જણાવ્યું હતું કે મોદી સરકાર આગામી વસ્તી ગણતરીની સાથે જાતિના આધારે પણ લોકોની ગણતરી કરશે. નોંધનીય છે કે આ પહેલા પણ ઘણી વખત જાતિગત વસ્તી ગણતરીની માંગણી ઉઠાવવામાં આવી છે. પરંતુ સરકારે આ માંગણીઓને અવગણી હતી. પરંતુ હવે તારીખોની જાહેરાત સાથે, સ્વતંત્ર ભારતમાં પ્રથમ વખત જાતિગત વસ્તી ગણતરીનો માર્ગ લગભગ સાફ થઈ ગયો છે.
દેશમાં જાતિગત વસ્તી ગણતરી છેલ્લે કયારે હાથ ધરવામાં આવી હતી?
દેશમાં વસ્તી ગણતરી ૧૮૮૧ માં શરૂ થઈ હતી. પ્રથમ વસ્તી ગણતરીમાં, જાતિ આધારિત વસ્તી ગણતરીનો ડેટા જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો. ત્યારબાદ, દર દસ વર્ષે વસ્તી ગણતરી કરવામાં આવતી હતી. ૧૯૩૧ સુધી, દરેક વસ્તી ગણતરીમાં જાતિવાર ડેટા પણ જાહેર કરવામાં આવતો હતો. ૧૯૪૧ ની વસ્તી ગણતરીમાં જાતિવાર ડેટા એકત્રિત કરવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ તે જાહેર કરવામાં આવ્યો ન હતો. સ્વતંત્રતા પછીની દરેક વસ્તી ગણતરીમાં, સરકારે ફક્ત અનુસૂચિત જાતિ અને અનુસૂચિત જનજાતિનો જાતિવાર ડેટા જાહેર કર્યો છે. ૧૯૩૧ પછી અન્ય જાતિઓનો જાતિવાર ડેટા કયારેય પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો ન હતો.
(10:25 AM IST)









છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
