5 જૂન 2025: વૈજ્ઞાનિકો લાંબા સમયથી એવું પ્લાસ્ટિક બનાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે જે બાયોડિગ્રેડ થઈ શકે છે, એટલે કે તે સડી શકે છે અને કુદરતી રીતે નાશ પામે છે. ટોક્યો યુનિવર્સિટીના RIKEN સેન્ટર ફોર ઇમર્જન્ટ મેટરના સંશોધકોએ એક નવી સામગ્રી વિકસાવી છે જે ખૂબ જ ઝડપથી તૂટી જાય છે અને કોઈ કાંપ કે કચરો પાછળ છોડતી નથી. આ પર્યાવરણમાં પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણ ઘટાડવામાં મદદ કરી શકે છે.

વિશ્વમાં પ્લાસ્ટિકનો કેટલો કચરો છે?

ડિસેમ્બર 2024 સુધીમાં પ્લાસ્ટિકનો કચરો ઘટાડવા માટે વિશ્વની પ્રથમ સંધિ પર બધા દેશો વચ્ચે કરાર પર પહોંચવાના પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે. ચાલો જાણીએ કે વિશ્વમાં કેટલો પ્લાસ્ટિકનો કચરો ફેલાયો છે.

એક કલાકમાં પ્લાસ્ટિક ઓગળી ગયું

ટોક્યો નજીક વાકો શહેરની એક પ્રયોગશાળામાં, વૈજ્ઞાનિકોએ પ્લાસ્ટિકના નાના ટુકડાઓ ઓગળતા અને ગાયબ થતા બતાવ્યા. પ્લાસ્ટિકના ટુકડાઓને લગભગ એક કલાક માટે ખારા પાણીથી ભરેલી ડોલમાં મૂકવામાં આવ્યા હતા. એક કલાકમાં આ ટુકડાઓ ઓગળી ગયા અને ગાયબ થઈ ગયા.

સંશોધકોની ટીમે હજુ સુધી આ સામગ્રીને વ્યાપારી રીતે રજૂ કરવાની યોજના બનાવી નથી. જોકે, ટાકુઝો ઇડાના નેતૃત્વ હેઠળ હાથ ધરવામાં આવી રહેલ આ સંશોધન ઉદ્યોગના લોકો માટે ખૂબ જ રસપ્રદ છે. ખાસ કરીને પેકેજિંગ સાથે સંકળાયેલી કંપનીઓ.

ઇડા કહે છે કે નવી સામગ્રી પેટ્રોલિયમ આધારિત પ્લાસ્ટિક જેટલી મજબૂત છે, પરંતુ જ્યારે તેને મીઠાના સંપર્કમાં લાવવામાં આવે છે, ત્યારે તે તરત જ તેના મૂળભૂત ઘટકોમાં તૂટી જાય છે. તે ઘટકો પછી કુદરતી રીતે બનતા બેક્ટેરિયા દ્વારા નાશ પામે છે. આ રીતે, આ પ્રક્રિયામાં હાનિકારક માઇક્રોપ્લાસ્ટિક બનતા નથી.

રોજિંદા જીવનમાં પ્લાસ્ટિકના ઉપયોગને કારણે હૃદય રોગ વધી રહ્યો છે

માઇક્રોપ્લાસ્ટિક જળચર જીવન માટે ખતરો બની ગયું છે. તે આપણા ખાદ્ય ચક્રનો પણ એક ભાગ બની ગયું છે. પૃથ્વી પરની માટીમાં મીઠું પણ હાજર છે, તેથી નવી સામગ્રીનો લગભગ પાંચ સેન્ટિમીટરનો ટુકડો 200 કલાક સુધી માટીમાં રહ્યા પછી પણ નાશ પામે છે.

ઝેરી કે જ્વલનશીલ નથી

આ સામગ્રીનો ઉપયોગ કોટિંગ પછી સામાન્ય પ્લાસ્ટિકની જેમ થઈ શકે છે. હાલમાં, સંશોધકોની ટીમ કોટિંગની શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓ પર કામ કરી રહી છે. આ પ્લાસ્ટિક ઝેરી કે જ્વલનશીલ પણ નથી અને તે કાર્બન પણ ઉત્સર્જન કરતું નથી.

પ્લાસ્ટિક કચરો કલામાં કેવી રીતે ફેરવાઈ રહ્યો છે

વિશ્વભરના વૈજ્ઞાનિકો પ્લાસ્ટિક કચરાની વધતી જતી સમસ્યાનો સારો ઉકેલ શોધવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. 5 જૂને ઉજવાતો વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસ આવા પ્રયાસો માટે વધુ ઉત્સાહ જગાડે છે.

યુનાઇટેડ નેશન્સ એન્વાયર્નમેન્ટ પ્રોગ્રામનો અંદાજ છે કે 2040 સુધીમાં, પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણ વર્તમાન પરિસ્થિતિ કરતા બમણું થઈ જશે. આનો અર્થ એ છે કે દર વર્ષે સમુદ્રોમાં પ્રવેશતા પ્લાસ્ટિક કચરાની માત્રા વધીને 23-37 મિલિયન ટન થઈ જશે. આઇડા કહે છે, "બાળકો કયા ગ્રહ પર પોતાનું જીવન વિતાવશે તે પસંદ કરી શકતા નથી. આપણી ફરજ છે કે આપણે તેમને શક્ય તેટલું શ્રેષ્ઠ વાતાવરણ આપીએ."