<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Friday, 27th June 2025

પંપ-એન્ડ-ડમ્પ કૌભાંડમાં સેબીના અનેક સ્થળોએ દરોડા, તપાસ ચાલુ: રિટેલ રોકાણકારોને સાવચેત રહેવા અપાઈ ચેતવણી

ભારતીય શેરબજારમાં પારદર્શિતા અને સુરક્ષા જાળવવા માટે સેબીની પ્રતિબદ્ધતા: રિટેલ રોકાણકારો માટે બજારમાં પ્રવેશતા પહેલા સંપૂર્ણ જાણકારી અને સાવચેતી રાખવી અત્યંત જરૂરી

મુંબઈ : બજાર નિયમનકાર સેબી (SEBI) એ શુક્રવારે 'પંપ-એન્ડ-ડમ્પ' કૌભાંડ અંગેના તાજેતરના મીડિયા અહેવાલો અંગે સત્તાવાર સ્પષ્ટતા જારી કરી છે. સેબીએ પુષ્ટિ કરી છે કે તેણે જૂન ૨૦૨૫ દરમિયાન અમુક પસંદગીના સ્ટોકમાં શંકાસ્પદ ટ્રેડિંગ પ્રવૃત્તિના સંબંધમાં અનેક સ્થળોએ શોધ અને જપ્તી કામગીરી (search and seizure operations) હાથ ધરી હતી.

શું છે પંપ-એન્ડ-ડમ્પ સ્કીમ?
સેબીના જણાવ્યા અનુસાર, આ કામગીરીથી ગુનાહિત પુરાવા જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે, જેની હાલ તપાસ ચાલી રહી છે. બજાર નિયમનકારે જણાવ્યું હતું કે તપાસ હાલ ચાલુ છે, અને જો જરૂર પડશે તો આગળની નિયમનકારી કાર્યવાહી તારણોના આધારે કરવામાં આવશે.

આ સ્પષ્ટતા ત્યારે આવી છે જ્યારે વિવિધ મીડિયા આઉટલેટ્સે અહેવાલ આપ્યો હતો કે સેબીએ શેરના ભાવમાં કૃત્રિમ રીતે વધારો કરવા અને રિટેલ રોકાણકારોને ગેરમાર્ગે દોરવામાં કથિત રીતે સંડોવાયેલી સંસ્થાઓ પર દરોડા પાડ્યા હતા — જે 'પંપ-એન્ડ-ડમ્પ' યોજનાનો એક ક્લાસિક કેસ છે.

આવી યોજનાઓમાં, શેરનો ભાવ ખોટા અથવા ગેરમાર્ગે દોરતા નિવેદનો દ્વારા ચાલાકી કરવામાં આવે છે જેથી રસ પેદા થાય અને રિટેલ રોકાણકારો આકર્ષિત થાય. એકવાર ભાવ ટોચ પર પહોંચી જાય, પછી ગુનેગારો ઊંચા ભાવે તેમની હોલ્ડિંગ્સ વેચી નાખે છે, જેનાથી રિટેલ સહભાગીઓને નોંધપાત્ર નુકસાન થાય છે.

સેબીની કાર્યવાહી અને રોકાણકારો માટે ચેતવણી
સેબીએ તપાસની ચાલુ પ્રકૃતિને ટાંકીને તેમાં સામેલ કોઈ ચોક્કસ કંપનીઓ, વ્યક્તિઓ અથવા મધ્યસ્થીઓના નામ આપ્યા નથી.

જોકે, આવી કાર્યવાહીની પુષ્ટિ બજારની અખંડિતતા જાળવવા અને રોકાણકારોના હિતોનું રક્ષણ કરવા પર નિયમનકારનો સતત ભાર દર્શાવે છે, ખાસ કરીને એવા સમયે જ્યારે બજારોમાં રિટેલ ભાગીદારી રેકોર્ડ ઉચ્ચ સ્તરે છે.

છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી, નિયમનકારે તેની સર્વેલન્સ સિસ્ટમ્સમાં સુધારો કર્યો છે અને વાસ્તવિક સમયમાં અનિયમિત ટ્રેડિંગ પેટર્ન શોધવા માટે ડેટા એનાલિટિક્સ અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) નો ઉપયોગ વધાર્યો છે.

બજારના સહભાગીઓને, ખાસ કરીને રિટેલ રોકાણકારોને, સાવચેતી રાખવા, યોગ્ય ખંત દાખવવા અને મેસેજિંગ એપ્સ અથવા સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ દ્વારા ફરતી ટિપ્સનો ભોગ ન બનવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. સેબી શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિઓની તપાસ કરવા માટે અદ્યતન તકનીકોનો ઉપયોગ કરે છે, જેમાં ડેટા એનાલિટિક્સ, બેંક ટ્રાન્ઝેક્શન, સોશિયલ મીડિયા કનેક્શન્સ અને કોલ રેકોર્ડનો સમાવેશ થાય છે.

તાજેતરમાં, સેબીએ ભારતીય સિક્યોરિટીઝ બજારોમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) અને મશીન લર્નિંગ (ML) ના જવાબદાર ઉપયોગ માટે વ્યાપક માર્ગદર્શિકા પ્રસ્તાવિત કરી છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય રોકાણકારોનું રક્ષણ, બજારની અખંડિતતા અને નાણાકીય સ્થિરતા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.

 

(11:14 PM IST)