બાડમેર, રાજસ્થાન : ભારત અને ચીન ભલે સંબંધો સામાન્ય કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા હોય, પરંતુ ભારતે પોતાની સુરક્ષા તૈયારીઓમાં કોઈ કસર છોડી નથી. લદ્દાખ ક્ષેત્રમાં LAC (વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા) નજીક ભારતે એક એવું મોટું 'કારનામું' કરી બતાવ્યું છે, જેને જોઈને પાડોશી 'ડ્રેગન'ની સેનાને દિવસે તારા દેખાઈ ગયા છે!
 
ન્યોમા એરફિલ્ડ સંપૂર્ણપણે કાર્યરત: ચીનની સેના ચિંતિત
ભારતે પૂર્વી લદ્દાખમાં સ્થિત ન્યોમા એરફિલ્ડને સંપૂર્ણપણે કાર્યરત કરી દીધું છે. આ એરફિલ્ડ સમુદ્ર સપાટીથી 13,710 ફૂટની ઊંચાઈ પર સ્થિત છે, જે તેને વિશ્વના સૌથી ઊંચા એરફિલ્ડ્સમાંથી એક બનાવે છે. આ પ્રોજેક્ટ પર બોર્ડર રોડ્સ ઓર્ગેનાઈઝેશન (BRO) એ લગભગ ₹230 કરોડના ખર્ચે કામ પૂર્ણ કર્યું છે. અગાઉ 1962માં બનેલી આ એરસ્ટ્રીપ લાંબા સમયથી નિષ્ક્રિય હતી, પરંતુ 2009માં તેને ફરીથી સક્રિય કરવામાં આવી અને હવે તેને સંપૂર્ણ ક્ષમતા સાથે ઓપરેશનલ કરવામાં આવી છે.
 
LAC પર ભારતને મળશે અદમ્ય તાકાત
આ પ્રોજેક્ટ ભારત-ચીન સરહદ (LAC) નજીક ભારતને અત્યંત વ્યૂહાત્મક લાભ આપશે. તે આ ક્ષેત્રમાં લશ્કરી ગતિવિધિઓને તેજ કરવામાં મદદ કરશે. અહીં મૂળ હવાઈ પટ્ટીને 2.7 કિલોમીટરના રિજિડ પેવમેન્ટ રનવેમાં પરિવર્તિત કરવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત, ડિસ્પર્સલ ઝોન અને ટર્નિંગ પેડ્સ જેવી આધુનિક સુવિધાઓ પણ વિકસાવવામાં આવી છે.

ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના એક અહેવાલ મુજબ, એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ જણાવ્યું છે કે એર ટ્રાફિક કંટ્રોલ (ATC) કોમ્પ્લેક્સ, હેંગર, ક્રેશ બે, વોચ ટાવર અને આવાસ સુવિધાઓ જેવી માળખાકીય સુવિધાઓ પણ લગભગ પૂર્ણ થઈ ગઈ છે.
ખાસિયતો:
•    આ એરફિલ્ડ ભારે પરિવહન વિમાનો અને લડાકુ જેટ માટે સંપૂર્ણપણે યોગ્ય છે.
•    અહીં બંને દિશાઓથી ફ્લાઇટ લેન્ડ અને ટેકઓફ કરી શકે છે.
•    LAC નજીક તૈનાત સૈનિકો સુધી ખૂબ જ ઓછા સમયમાં જરૂરી વસ્તુઓ પહોંચાડી શકાશે.
 
ચીનની સેનાની 'નીંદર હરામ'
ન્યોમા એરફિલ્ડ LAC થી લગભગ 35 કિલોમીટર દૂર સ્થિત છે. આ ભારતીય વાયુસેના (IAF) માટે લદ્દાખમાં લેહ, કારગિલ અને થોઈસ એરફિલ્ડ્સ પછી એક વધુ મહત્વપૂર્ણ બેઝ બનશે. છેલ્લા પાંચ વર્ષમાં ચીને LAC સાથે પોતાના હવાઈ મથકોને મજબૂત કર્યા છે, જેમાં હોટન, કાશગર, શિગાત્સે, બાંગડા, નિંગચી અને હોપિંગ જેવા એરફિલ્ડ્સ પર નવા રનવે, સખત શેલ્ટર અને દારૂગોળો સંગ્રહ કરવાની સુવિધાઓ વિકસાવી છે. ચીનના આ પગલાઓ સામે ભારતનો આ 'ન્યોમા' પ્રોજેક્ટ એક મજબૂત જવાબ છે.

ભારત ન્યોમા એરફિલ્ડનો ઉપયોગ ફોરવર્ડ સ્ટેજિંગ ગ્રાઉન્ડ તરીકે કરવાની યોજના બનાવી રહ્યું છે, જે 2026ની શરૂઆત સુધીમાં લડાકુ વિમાનોના સંચાલન માટે પણ તૈયાર થઈ જશે.
 
ચુનૌતીઓ છતાં BRO નો કમાલ
આ ઊંચાઈ અને દુર્ગમ વિસ્તાર આ પ્રોજેક્ટ માટે એક મોટી ચુનૌતી હતી. દુર્લભ હવા અને ઓછા ઓક્સિજનને કારણે વિમાનોની ઇંધણ અને હથિયારો લઈ જવાની ક્ષમતા પર અસર પડી શકે છે. તેમ છતાં, BRO એ અદ્યતન તકનીકોનો ઉપયોગ કરીને આ ચુનૌતીને પાર પાડી છે. હાલમાં રનવેનું 95% કામ પૂરું થઈ ગયું છે અને તેને આપાતકાલીન સ્થિતિમાં તમામ પ્રકારના વિમાનોના ઉપયોગ માટે તૈયાર માનવામાં આવે છે.

આ વિકાસ LAC પર ભારતની સૈન્ય તાકાતને નોંધપાત્ર રીતે વધારશે અને ચીન પર દબાણ વધારશે. શું આનાથી બંને દેશોના સંબંધો પર કોઈ અસર પડશે?