સત્યપાલ મલિકઃ એક અત્યંત વિવાદી રાજકીય સફર
સત્તામાં રહીને પણ સરકારની નીતિઓ પર ખુલ્લેઆમ સવાલો ઉઠાવવાની હિમત દર્શાવીઃ રાજકીય સફર વિવિધ પક્ષો અને પદોથી : ભરેલી હતીઃ તેઓ હંમેશા સ્પષ્ટવક્તા અને બેબાક સ્વભાવ માટે યાદ રહેશે
ભારતીય રાજકારણમાં સત્યપાલ મલિકનું વ્યક્તિત્વ બહુપક્ષીય અને વિવાદસ્પદ રહ્યું છે. તેમનું અવસાન ૭૯ વર્ષની વયે થયું છે, અને તેમના જીવનની કેટલીક મુખ્ય વિગતો અને કારકિર્દીનો સારાંશ નીચે મુજબ છે.
પ્રારંભિક જીવન અને શિક્ષણ
સત્યપાલ મલિકનો જન્મ ૨૪ જુલાઈ, ૧૯૪૬ના રોજ ઉત્તર પ્રદેશના બાગપત જિલ્લાના હિસાવાડી ગામમાં એક જાટ પરિવારમાં થયો હતો. તેમણે મેરઠ યુનિવર્સિટીમાંથી બીએસસી અને એલએલબી ની ડિગ્રી મેળવી. વિદ્યાર્થી જીવન દરમિયાન જ તેઓ રાજકારણ તરફ આકર્ષાયા હતા અને ૧૯૬૮૬૯માં મેરઠ કોલેજમાં વિદ્યાર્થી સંઘના પ્રમુખ તરીકે ચૂંટાઈને પોતાન જાહેર જીવનની કારકિર્દીની શરૂઆત કરી હતી.
રાજકીય સફરનો આરંભ
તેમણે પોતાની રાજકીય કારકિર્દીની શરૂઆત ૧૯૭૪માં ઉત્તર પ્રદેશ વિધાનસભાના સભ્ય તરીકે કરી હતી. આ સમયગાળા દરમિયાન તેઓ ભારતીય કિસાન યુનિયન અને લોકદળ જેવા પક્ષો સાથે જોડાયેલા હતા.
રાજ્યસભાના સભ્યઃ ૧૯૮૦માં તેઓ લોકદળમાંથી રાજ્યસભાના સભ્ય તરીકે ચૂંટાયા. બાદમાં, ૧૯૮૪માં તેઓ કોંગ્રેસમાં જોડાયા અને ફરીથી રાજ્યસભામાં ગયા. જોકે, બોફોર્સ કૌભાંડ બાદ તેમણે કોંગ્રેસ છોડી દીધી હતી.
લોકસભાના સભ્યઃ ૧૯૮૯માં તેઓ જનતા દળની ટિકિટ પર ઉત્તર પ્રદેશની અલીગઢ લોકસભા બેઠક પરથી સાંસદ તરીકે ચૂંટાયા.
ભાજપ સાથે જોડાણઃ૨૦૦૪માં તેઓ ભારતીય જનતા પાર્ટીમાં જોડાયા અને ૨૦૧૨માં તેમને ભાજપના રાષ્ટ્રીય ઉપાધ્યક્ષ બનાવવામાં આવ્યા.
રાજ્યપાલ તરીકેની ભૂમિકા
રાજકીય સફરમાં અનેક પક્ષો બદલ્યા બાદ, ભાજપ સરકારે તેમને વિવિધ રાજ્યોના રાજ્યપાલ તરીકેની જવાબદારી સોંપી.
બિહારના રાજ્યપાલઃ ઓક્ટોબર ૨૦૧૭થી ઓગસ્ટ ૨૦૧૮ સુધી તેઓ બિહારના રાજ્યપાલ રહ્યા.
જમ્મુ અને કાશ્મીરના રાજ્યપાલઃ તેમનો સૌથી ચર્ચાસ્પદ કાર્યકાળ ઓગસ્ટ ૨૦૧૮થી ઓક્ટોબર ૨૦૧૯ સુધીનો હતો, જ્યારે તેઓ જમ્મુ અને કાશ્મીરના રાજ્યપાલ હતા. તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન જ ૫ ઓગસ્ટ, ૨૦૧૯ના રોજ કલમ ૩૭૦ નાબૂદ કરવામાં આવી હતી, જેના કારણે તેઓ ખૂબ જ ચર્ચામાં રહ્યા.
ગોવા અને મેઘાલયઃ જમ્મુ અને કાશ્મીર બાદ તેઓ ગોવા (નવેમ્બર ૨૦૧૯ - ઓગસ્ટ ૨૦૨૦) અને મેઘાલય (ઓગસ્ટ ૨૦૨૦ - ઓક્ટોબર ૨૦૨૨)ના રાજ્યપાલ પણ રહ્યા.
વિવાદો અને વિવાદાસ્પદ નિવેદન
સત્યપાલ મલિક તેમના નિખાલસ સ્વભાવ અને સરકાર વિરુદ્ધના નિવેદનો માટે જાણીતા હતા.
પુલવામા હુમલા પર નિવેદનઃ તેમણે ૨૦૧૯ના પુલવામા હુમલા અંગે કેન્દ્ર સરકારની નિષ્ફળતાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે સી.આર.એફ઼એ જવાનોને એરલિફટ કરવાની માંગ કરી હતી,
પરંતુ ગૃહ મંત્રાલયે આ માંગને ફગાવી દીધી હતી, જેના પરિણામે આ દુર્ઘટના થઈ. તેમણે એવું પણ કહ્યું હતું કે જ્યારે તેમણે આ અંગે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને જાણ કરી ત્યારે તેમને ચૂપ રહેવાનું કહેવામાં આવ્યું હતું.
ભ્રષ્ટાચારના આરોપોઃ જમ્મુ અને કાશ્મીરના રાજ્યપાલ તરીકે, તેમણે કિરુ હાઇડ્રોઇલેક્ટ્રિક પ્રોજેક્ટ અને એક જૂથ વીમા યોજના સાથે સંકળાયેલા ભ્રષ્ટાચારનો પર્દાફાશ કર્યો હતો. તેમણે આરોપ લગાવ્યો હતો કે તેમને આ ફાઈલો ક્લિયર કરવા માટે રૂા.૩૦૦ કરોડની લાંચની ઓફર કરવામાં આવી હતી.
આ આરોપો બાદ સીબીઆઇએ તેમના નિવાસસ્થાનો પર દરોડા પાડ્યા હતા.
ખેડૂત આંદોલનઃ તેમણે કૃષિ કાયદાઓ સામેના ખેડૂતોના આંદોલનને પણ ખુલ્લું સમર્થન આપ્યું હતું અને સરકારની ટીકા કરી હતી. આમ, સત્યપાલ મલિકનું જીવન એક એવા રાજકારણીનું હતું જેમણે સત્તામાં રહીને પણ સરકારની નીતિઓ પર ખુલ્લેઆમ સવાલો ઉઠાવવાની હિમત દર્શાવી. તેમની રાજકીય સફર વિવિધ પક્ષો અને પદોથી ભરેલી હતી, અને તેઓ હંમેશા તેમના સ્પષ્ટવક્તા અને બેબાક સ્વભાવ માટે યાદ રહેશે.
(3:49 PM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
