ચેન્નઈ : લોજિસ્ટિક્સ અને સપ્લાય ચેઇનના ક્ષેત્રમાં ટેકનોલોજી અને નવીનતાને વેગ આપવા માટે એક ઐતિહાસિક ભાગીદારી થઈ છે. ગ્લોબલ શિપિંગ દિગ્ગજ ફેડએક્સ (FedEx) અને ભારતીય ટેકનોલોજીના અગ્રણી સંસ્થાન આઈઆઈટી મદ્રાસએ સંયુક્ત રીતે ફેડએક્સ સ્માર્ટ (SMART) સેન્ટરનું ઉદ્ઘાટન કર્યું છે. આ સેન્ટરનો ઉદ્દેશ ટકાઉ, પર્યાવરણને અનુકૂળ અને AI-સંચાલિત લોજિસ્ટિક્સ સોલ્યુશન્સ વિકસાવવાનો છે.
 
સેન્ટરનો મુખ્ય ઉદ્દેશ અને કાર્યક્ષેત્ર
આ સ્માર્ટ સેન્ટર (Supply Chain Modeling, Algorithms, Research and Technology Center) ફેડએક્સ તરફથી મળેલા પાંચ વર્ષના $૫ મિલિયન (અંદાજે ₹૪૧.૫ કરોડ) ના ભંડોળથી કાર્યરત થશે.

•    સંશોધન: આ કેન્દ્ર એડવાન્સ રિસર્ચ, ડિજિટલ ટૂલ્સ અને ઉદ્યોગના અનુભવને એકસાથે લાવશે.
•    મુખ્ય પ્રોજેક્ટ્સ: સ્માર્ટ સેન્ટર કાર્બન-તટસ્થ કામગીરી, ઓટોનોમસ ડિલિવરી સિસ્ટમ્સ, EV ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, આગાહી વિશ્લેષણ (predictive analytics) અને AI-સંચાલિત વર્કર સેફ્ટી જેવા મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્રો પર કામ કરશે.
•    ક્ષમતા વિકાસ: આ કેન્દ્ર માત્ર સંશોધન જ નહીં, પરંતુ વિદ્યાર્થીઓ અને પ્રોફેશનલ્સ માટે ક્ષમતા વિકાસ અને જ્ઞાન વહેંચણીનું પ્લેટફોર્મ પણ બનશે.
 
નેતાઓનો અભિપ્રાય
ફેડએક્સના મધ્ય પૂર્વ, ભારતીય ઉપખંડ અને આફ્રિકા (MEISA) ના પ્રમુખ કામી વિશ્વનાથને જણાવ્યું કે, "આ કેન્દ્ર માત્ર એક સંશોધન કેન્દ્ર નથી, પરંતુ એક એવી જગ્યા છે જ્યાં ટેકનોલોજી અને પ્રતિભા એકસાથે મળીને ભવિષ્યનું નિર્માણ કરશે. ઊંડી શૈક્ષણિક સૂઝ અને વૈશ્વિક ઉદ્યોગના અનુભવને જોડીને આપણે વધુ સ્માર્ટ અને ટકાઉ સપ્લાય ચેઇન બનાવી શકીએ છીએ."

આઈઆઈટી મદ્રાસના ડિરેક્ટર પ્રો. વી. કામકોટીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે, આ પ્રયાસો માત્ર લોજિસ્ટિક્સની જટિલ સમસ્યાઓ જ નહીં, પરંતુ માનવ સંસાધન અને માળખાગત સુવિધાઓ સંબંધિત મુદ્દાઓને પણ ઉકેલશે.

આઈઆઈટી મદ્રાસના પ્રો. અરશિન્દર કૌરે જણાવ્યું કે, આ સહયોગનો ઉદ્દેશ ઇલેક્ટ્રિક વાહનો, ડ્રોન, અને ડિજિટલ ફ્રેમવર્ક જેવી ઉભરતી ટેકનોલોજીને અપનાવીને સપ્લાય ચેઇન અને લોજિસ્ટિક્સ ઉદ્યોગના ભવિષ્યને બદલવાનો છે.

આ પહેલ ભારતમાં લોજિસ્ટિક્સ ક્ષેત્રને વધુ કાર્યક્ષમ અને પર્યાવરણને અનુકૂળ બનાવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે, જ્યારે વિદ્યાર્થીઓ માટે નવી તકો પણ ઊભી કરશે.