નવી દિલ્‍હી, તા.૨૨: ભારત સરકાર દ્વારા રિયલ-મની ગેમિંગ (RMG) પર લાદવામાં આવેલા કડક પ્રતિબંધથી ઓનલાઈન ગેમિંગ ક્ષેત્રમાં ખળભળાટ મચી ગયો છે. પ્રતિબંધને કારણે બજારમાં ગભરાટ ફેલાયો છે, જેના કારણે આ ક્ષેત્રની લિસ્‍ટેડ કંપનીઓના શેરમાં તીવ્ર ઘટાડો થયો છે. રોકાણકારોના કરોડો રૂપિયા ડૂબી ગયા છે. નઝારા ટેકનોલોજીના શેર બે દિવસમાં ૧૪% ઘટયા છે, જ્‍યારે ડેલ્‍ટા કોર્પ અને ઓનમોબાઈલ ગ્‍લોબલના શેરમાં પણ અનુક્રમે ૨% અને ૩%નો ઘટાડો જોવા મળ્‍યો છે.

એક રસપ્રદ હકીકત જે પ્રકાશમાં આવી છે તે એ છે કે નાના રોકાણકારો છેલ્લા એક વર્ષથી ગેમિંગ સ્‍ટોક્‍સમાં તેમનો હિસ્‍સો સતત ઘટાડી રહ્યા હતા અને પ્રતિબંધ પહેલા જ બજારમાંથી બહાર નીકળી ગયા હતા. છૂટક રોકાણકારો (જેઓ રૂ.૨ લાખ સુધીની ઇક્‍વિટી ધરાવે છે) એ સતત ચાર ક્‍વાર્ટર માટે નઝારા ટેકનોલોજીસમાં તેમનો હિસ્‍સો ઘટાડ્‍યો હતો.

ફક્‍ત જૂન ક્‍વાર્ટરમાં, ૧૧,૨૭૨ છૂટક રોકાણકારોએ સ્‍ટોક છોડી દીધો, જેના કારણે માર્ચમાં રોકાણકારોનો આધાર ૧૨૫,૬૯૨ થી ઘટીને જૂનમાં ૧૧૪,૪૨૦ થઈ ગયો. પ્રતિબંધ પછીના બે ટ્રેડિંગ સત્રોમાં આ રોકાણકારોની સંપત્તિમાં લગભગ રૂ.૨૦૦ કરોડનો ઘટાડો થયો હોવા છતાં, જૂન ક્‍વાર્ટર દરમિયાન સ્‍ટોક છોડી દેનારા રોકાણકારો લગભગ ૩૭% ના મોટા નફા સાથે બહાર નીકળી ગયા હતા.

નઝારા ટેકનોલોજીસે તાત્‍કાલિક રોકાણકારોને ખાતરી આપી હતી કે ઓનલાઈન ગેમિંગ બિલ, ૨૦૨૫ ના પ્રમોશન અને નિયમનની તેના એકીકળત આવક અથવા EBITDA પર કોઈ સીધી અસર થશે નહીં.

કંપનીએ સ્‍પષ્ટતા કરી છે કે મૂનશાઇન ટેક્રોલોજીસ (પોકરબાઝી) માં તેના ૪૬.૦૭% હિસ્‍સા દ્વારા, તે વાસ્‍તવિક પૈસાના ગેમિંગમાં ફક્‍ત પરોક્ષ એક્‍સપોઝર ધરાવે છે. મૂનશાઇન ટેકનોલોજીસની ચોખ્‍ખી આવક વાર્ષિક ધોરણે ૫૪% વધીને ૨૦૨૬ માં રૂ.૧૯૧.૮ કરોડ થઈ, જે તેનું અત્‍યાર સુધીનું શ્રેષ્ઠ ત્રિમાસિક પ્રદર્શન દર્શાવે છે.

જોકે, ચિંતાનો વિષય ભાવના છે. ઇન્‍વાસેટ પીએમએસના બિઝનેસ હેડ હર્ષલ દાસાણીએ જણાવ્‍યું હતું કે, જ્‍યારે નઝારાનો ઈ-સ્‍પોર્ટ્‍સ, એડટેક અને ગેમિફાઇડ ર્લનિંગમાં મુખ્‍ય વ્‍યવસાય મજબૂત રહે છે, ત્‍યારે ભાવનાને કારણે સ્‍ટોક દબાણ હેઠળ છે.

કંપનીના ખાતરી છતાં, રોકાણકારોને ડર છે કે સંભવિત નિયમનકારી કાર્યવાહી મૂનશાઇન ગેમ્‍સમાં તેના ૪૬% હિસ્‍સામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો કરવાની ફરજ પાડી શકે છે, જેનું મૂલ્‍ય રૂ.૧,૦૦૦ કરોડથી વધુ છે. નિયમનકારી આંચકો

સંસદે ઓનલાઈન ગેમિંગના પ્રમોશન અને રેગ્‍યુલેશન એક્‍ટ, ૨૦૨૫ પસાર કર્યો છે જે સ્‍પષ્ટ રેખા દોરે છે, ઈ-સ્‍પોર્ટ્‍સ, શૈક્ષણિક રમતો અને સામાજિક રમતોને મંજૂરી છે. જ્‍યારે, કૌશલ્‍ય આધારિત હોય કે તક આધારિત, બધી વાસ્‍તવિક પૈસાવાળી ઓનલાઈન રમતો સંપૂર્ણપણે પ્રતિબંધિત છે.

બિલ કંપનીઓને RMG ઓફર કરવા અથવા જાહેરાત કરવા પર પ્રતિબંધ મૂકે છે, અને બેંકોને સંબંધિત ચુકવણીઓ પર પ્રક્રિયા કરવા પર પ્રતિબંધ છે. કાયદાનું ઉલ્લંઘન કરનારાઓને રૂ.૧ કરોડ સુધીના દંડ અને ત્રણ વર્ષ સુધીની જેલની સજાનો સામનો કરવો પડી શકે છે.

લાઈવ મિન્‍ટના અહેવાલ મુજબ, નિષ્‍ણાતો માને છે કે નિયમનકારી સ્‍પષ્ટતા બહાર ન આવે ત્‍યાં સુધી શેરોમાં અસ્‍થિરતા ચાલુ રહી શકે છે. જોકે નઝારા જેવી કંપનીઓનો વ્‍યવસાય વૈવિધ્‍યસભર છે અને મજબૂત બેલેન્‍સ શીટ છે, રોકાણકારોનું મનોબળ હાલમાં નિયમનકારી અનિશ્‍ચિતતાથી પ્રભાવિત છે.

ઓનમોબાઇલ ગ્‍લોબલ જેવી કંપનીઓ પ્રતિબંધથી પ્રમાણમાં ઓછી પ્રભાવિત છે કારણ કે તેઓ મોબાઇલ મનોરંજન અને ગેમિંગ સબ્‍સ્‍ક્રિપ્‍શન્‍સ પર ધ્‍યાન કેન્‍દ્રિત કરે છે, અને સીધા વાસ્‍તવિક પૈસાવાળી ગેમિંગ પર નહીં. જો કે, ગેમિંગ બાસ્‍કેટનો ભાગ હોવાને કારણે, તેઓ પણ કોલેટરલ સેલ-ઓફનો સામનો કરી શકે છે.