નવી દિલ્હી: જ્યારે ભારતીય ધ્વજ લહેરાશે ત્યારે આપણી છાતી ગર્વથી ફૂલી જશે, પરંતુ હવે સમય આવી ગયો છે કે અવકાશમાં પણ ગર્વથી ત્રિરંગો લહેરાવવો. ભારતે એવું સ્વપ્ન જોયું છે જે એક સમયે ફક્ત અમેરિકા, રશિયા અને ચીન જેવા દેશોનો ખેલ માનવામાં આવતું હતું. આ સ્વપ્નની પહેલી ઝલક દિલ્હીના ભારત મંડપમમાં જોવા મળી હતી, જ્યાં ISRO એ ભારતીય અવકાશ મથક (BAS) નું પહેલું મોડેલ બધાની સામે રજૂ કર્યું હતું. આ પ્રસંગ રાષ્ટ્રીય અવકાશ દિવસનો હતો અને આ મોડેલ સામે સૌથી મોટી ભીડ એકઠી થઈ હતી.

પહેલું મોડ્યુલ 2028 માં જશે

ISRO એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારત ફક્ત રોકેટ અને ઉપગ્રહો બનાવવા પર અટકશે નહીં. વર્ષ 2028 સુધીમાં, ભારતીય અવકાશ મથકનું પહેલું મોડ્યુલ અવકાશમાં મોકલવામાં આવશે. અર્થ સ્પષ્ટ છે, ભારત હવે એવા પસંદગીના દેશોની યાદીમાં જોડાવા જઈ રહ્યું છે જેમના પોતાના સ્પેસ સ્ટેશન છે.

અત્યાર સુધી આખી દુનિયામાં ફક્ત બે જ સ્પેસ સ્ટેશન છે. પહેલું નામ અમેરિકા, રશિયા, જાપાન અને યુરોપ જેવા પાંચ દેશોનું ઇન્ટરનેશનલ સ્પેસ સ્ટેશન (ISS) છે અને બીજું ચીનનું ટિઆંગોંગ સ્ટેશન છે. હવે ત્રીજું નામ હશે- ભારત.

યોજના વધુ મોટી છે. ISRO ઇચ્છે છે કે આવનારા સમયમાં કામ ફક્ત એક મોડ્યુલથી ન અટકે. 2035 સુધીમાં, આખું ભારતીય સ્પેસ સ્ટેશન પાંચ મોડ્યુલ સાથે તૈયાર થઈ જશે. તેનું પહેલું મોડ્યુલ, જેને BAS-01 નામ આપવામાં આવ્યું છે, તેનું વજન લગભગ 10 ટન હશે અને તે પૃથ્વીથી લગભગ 450 કિલોમીટર ઉપર ભ્રમણકક્ષામાં સ્થાપિત થશે.

આ સ્ટેશન નાના ઓરડા જેવું નહીં હોય, પરંતુ અહીં સંશોધન પણ કરવામાં આવશે અને અવકાશયાત્રીઓનું જીવન પણ આરામદાયક રહેશે. ભારતે તેમાં બધું જ જાતે ડિઝાઇન કર્યું છે - પર્યાવરણીય નિયંત્રણ અને જીવન સહાયક પ્રણાલી એટલે કે અવકાશયાત્રીઓના શ્વાસ અને સ્વાસ્થ્યની જવાબદારી ભારતની ડોકિંગ સિસ્ટમ અને બર્થિંગ મિકેનિઝમ સુધી. અહીં મોટા વ્યૂપોર્ટ હશે, જ્યાંથી અવકાશયાત્રીઓ સંશોધન કરી શકશે અને પૃથ્વીનું અવલોકન પણ કરી શકશે. ઉપરાંત, માઇક્રોગ્રેવિટી પ્લેટફોર્મ પર વિવિધ વિજ્ઞાન પ્રયોગો થશે.

સૌથી ખાસ વાત એ છે કે આ સ્ટેશનમાં ફક્ત વૈજ્ઞાનિકો જ નહીં રહે. આવનારા સમયમાં અહીં અવકાશ પ્રવાસન પણ શરૂ કરવામાં આવશે. એટલે કે, જો તમારી પાસે હિંમત અને પૈસા હશે, તો તમે ટિકિટ ખરીદીને અવકાશમાં મુસાફરી કરવાની તક મેળવી શકો છો.

ભારતીય અવકાશ મથક ફક્ત એક મશીન નહીં રહે. તે આવનારી પેઢીઓ માટે પ્રેરણા બનશે. અવકાશ વિજ્ઞાનથી લઈને તબીબી વિજ્ઞાન, જીવન વિજ્ઞાનથી લઈને આંતરગ્રહીય સંશોધન સુધી અહીં સંશોધન કરવામાં આવશે. દુનિયા પણ આમાંથી શીખશે અને ભારત પણ એક નવી ઉડાન ભરશે.

ભારત મંડપમમાં સ્થાપિત 3.8 મીટર x 8 મીટર BAS-01 મોડેલ સામે લોકોની આંખોમાં ચમક હતી. બાળકો પ્રશ્નો પૂછી રહ્યા હતા, પુખ્ત વયના લોકો ફોટા પાડી રહ્યા હતા અને દરેક વ્યક્તિ એક જ વાત વિચારી રહ્યા હતા - હવે સમય આવી ગયો છે, જ્યારે ભારત પૃથ્વીથી ઉપર ઉઠશે અને અવકાશનો રાજા બનશે.