અમેરિકાના ‘‘સુરતાલ'' બદલાયા : હવે સમાધાનના ઢોલ વગાડયા
મોદીની ચીનની મુલાકાત બાદ અમેરિકા ટાઢુ પડયું હોવાના નિર્દેશોઃ અમેરિકી નાણામંત્રી કહે છે... ભારત-અમેરિકા મહાન દેશઃ સમાધાન શોધી લેશેઃ સંબંધો સુધરી જશે : મોદી-ટ્રમ્પ વચ્ચે સારા સંબંધો છેઃ પ્રશ્ન માત્ર રૂસી ક્રુડનો જ નથીઃ ભારત અને અમેરિકા સાથે કામ કરશેઃ અમેરિકી નાણામંત્રી સ્કોટ બેસેન્ટ
વોશીંગ્ટન તા.૨: અમેરિકાના નાણામંત્રી સ્કોટ બેસન્ટે ભારત સાથે તણાવ ઘટાડવાની વાત કરી છે. તેમણે કહ્યું કે ભારત અને અમેરિકા આખરે આ સમસ્યાનો ઉકેલ શોધી કાઢશે. ચીનમાં યોજાયેલી SCO બેઠક પર બેસન્ટે કહ્યું કે આ લાંબા સમયથી ચાલતી બેઠક છે. મને લાગે છે કે તે મોટાભાગે ઔપચારિક બેઠક છે. ટ્રમ્પના મંત્રીનું આ નિવેદન અમેરિકાના વલણમાં ફેરફારનો સંકેત આપે છે.
બેસન્ટે ફોક્સ ન્યૂઝ સાથેની મુલાકાતમાં ભારત સાથેના સંબંધો વિશે વાત કરી હતી. તેમને પૂછવામાં આવ્યું હતું કે શું ટ્રમ્પ દ્વારા ૫૦ ટકા ટેરિફ લાદવામાં આવ્યા પછી ભારત ચીન અને રશિયા તરફ ઝુકાવ્યું છે. આના પર તેમણે આશા વ્યક્ત કરી કે અમેરિકા અને ભારત વચ્ચેના વેપાર મતભેદો ઉકેલાઈ જશે. તેમણે કહ્યું કે બે મહાન દેશો સાથે મળીને વસ્તુઓનો ઉકેલ લાવશે. તેમણે કહ્યું કે ભારત વિશ્વનું સૌથી વધુ વસ્તી ધરાવતું લોકશાહી છે. તેમના મૂલ્યો ચીન કરતાં આપણા મૂલ્યોની ખૂબ નજીક છે અને તેઓ રશિયા કરતાં પણ આપણી નજીક છે.
બેસન્ટે એ વાતનો ઇનકાર કર્યો હતો કે અમેરિકા વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન અને ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ સાથેની મુલાકાત અંગે ચિંતિત છે. તેમણે કહ્યું કે SCO એક લાંબા ગાળાની બેઠક છે અને તે મોટાભાગે ઔપચારિક છે. વર્ષોથી યોજાતી આ બેઠકની કોઈ નોંધપાત્ર અસર જમીન પર જોવા મળશે નહીં.
અમેરિકાના નાણામંત્રી સ્કોટ બેસન્ટે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે બંને મહાન દેશોૅ આખરે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે વધતા વેપાર તણાવનો ઉકેલ શોધી કાઢશે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર છેલ્લા કેટલાક સમયથી ભારત વિરુદ્ધ ખૂબ જ કઠોર ભાષાનો ઉપયોગ કરી રહ્યું છે. પરંતુ નાણામંત્રી હજુ પણ ભારત-અમેરિકા સંબંધોમાં સકારાત્મક પાસું જુએ છે. અગાઉ, અમેરિકાના નાણામંત્રી સ્કોટ બેસન્ટે બુધવારે ભારત-અમેરિકા સંબંધોને ખૂબ જ જટિલ ગણાવ્યા હતા અને આશા વ્યક્ત કરી હતી કે આપણે અંતે સાથે આવીશું. બેસન્ટે કહ્યું હતું કે, આ સંબંધ ખૂબ જ જટિલ છે. રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વચ્ચે સારા સંબંધો છે. અને આ મામલો ફક્ત રશિયન તેલનો નથી. બેસન્ટે કહ્યું હતું કે ભારત વિશ્વનું સૌથી મોટું લોકશાહી છે અને અમેરિકા સૌથી મોટું અર્થતંત્ર છે. મને લાગે છે કે અંતે આપણે સાથે આવીશું. જોકે, તેમણે ચીનના તિયાનજિનમાં યોજાયેલી શાંઘાઈ સહકાર સંગઠન (SCO) સમિટના મહત્વને ઓછો અંદાજ આપ્યો હતો, જ્યાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન અને ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગને મળ્યા હતા. ફોક્સ ન્યૂઝ સાથે વાત કરતા, બેસન્ટે કહ્યું, આ શાંઘાઈ કોઓપરેશન ઓર્ગેનાઇઝેશન નામની એક જૂની પરિષદ છે, અને મને લાગે છે કે તે મોટાભાગે એક બનાવટી છે. મને લાગે છે કે, આખરે, ભારત વિશ્વનું સૌથી વધુ વસ્તી ધરાવતું લોકશાહી છે. તેમના મૂલ્યો રશિયા-ચીન કરતાં આપણા મૂલ્યોની નજીક છે.
જ્યારે યુએસ નાણામંત્રીને રશિયા સાથે ભારતના વધતા ઉર્જા સંબંધો, ખાસ કરીને ડિસ્કાઉન્ટેડ દરે ક્રૂડ તેલ ખરીદવા અને તેને ફરીથી નિકાસ કરવાના મુદ્દા પર પ્રશ્ન કરવામાં આવ્યો, ત્યારે તેમણે તેને યુક્રેન યુદ્ધને નાણાં આપવાનું પગલુંૅ ગણાવ્યું. તેમણે કહ્યું, મને લાગે છે કે અંતે બંને મહાન દેશો આ મુદ્દાને ઉકેલશે. પરંતુ ભારતે રશિયન તેલ ખરીદવા અને તેને ફરીથી વેચવાના સંદર્ભમાં સારું વર્તન કર્યું નથી, જે યુક્રેનમાં રશિયાના યુદ્ધ પ્રયાસોને નાણાં આપવામાં મદદ કરી રહ્યું છે.
બેસન્ટે પુષ્ટિ આપી કે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ રશિયા સામે વધુ કડક પ્રતિબંધો લાદવાનું વિચારી રહ્યા છે. તેમણે કહ્યું, રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ સાથે, બધા વિકલ્પો ખુલ્લા છે. રશિયા યુક્રેન પર સતત હુમલાઓ વધારી રહ્યું છે, તેથી અમે આ અઠવાડિયે આ પગલાંઓની સંપૂર્ણ સમીક્ષા કરીશું.
આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે રશિયાએ કિવ પર મિસાઇલ અને ડ્રોન હુમલાઓનો નવો ધમધમાટ શરૂ કર્યો છે, જેમાં ચાર બાળકો સહિત ઓછામાં ઓછા ૧૭ લોકો માર્યા ગયા છે. બેસન્ટે કહ્યું હતું કે પુતિને શાંતિની વાટાઘાટો કરવાને બદલે ઘૃણાસ્પદ રીતૅ બોમ્બમારો તીવ્ર બનાવ્યો છે.
અગાઉ, રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પર ભારત-અમેરિકા સંબંધોને સંપૂર્ણપણે એકતરફી ગણાવ્યા હતા અને નવી દિલ્હી પર ૅવિશ્વમાં સૌથી વધુ ટેરિફ લાદવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. ભારતે પહેલાથી જ આ આરોપોને અન્યાયી અને અવ્યવહારુ ગણાવ્યા છે. નવી દિલ્હી કહે છે કે તેની ઉર્જા સુરક્ષા અને કૃષિ હિતો સાથે કોઈ સમાધાન શક્ય નથી. તે જ સમયે, ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના વાણિજ્ય સલાહકાર પીટર નાવારોએ ભારતીય રિફાઇનરીઓ પર રશિયા માટે તેલ મની લોન્ડરિંગ હબ બનવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. નાવારોએ તો એમ પણ કહ્યું હતું કે બ્રાહ્મણો ભારતીય લોકોના ભોગે નફાખોરી કરી રહ્યા છે.
ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે પહેલાથી જ ભારતીય માલ પર ૨૫% પારસ્પરિક ડ્યુટી અને રશિયાથી તેલ આયાત પર ૨૫% વધારાની ડ્યુટી લાદી છે. આનાથી ભારતીય નિકાસ અને તેલ આયાત પર કુલ ડ્યુટી ૫૦% થઈ ગઈ છે, જે વિશ્વના સૌથી વધુ ડ્યુટીઓમાંનો એક છે. નવારોએ વડા પ્રધાન મોદીને મહાન નેતા ગણાવતા ચેતવણી પણ આપી હતી કે પુતિન અને શી જિનપિંગ સાથે ભારતની નિકટતા વિશ્વના સૌથી મોટા લોકશાહીના ઓળખપત્રોૅ ને નબળી પાડે છે.(૩૮.૧૭)
(10:52 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
