નવી દિલ્‍હી તા.૩: કેન્‍દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ ની અધ્‍યક્ષતામાં જીએસટી કાઉન્‍સિલની બે દિવસીય બેઠક આજે શરૂ થઈ  છે. આ બેઠકમાં ટેક્‍સ સ્‍લેબમાં ફેરફાર અંગે નિર્ણય લેવામાં આવી શકે છે. ૧૫ ઓગસ્‍ટના રોજ લાલ કિલ્‍લા પરથી વડા પ્રધાન  મોદીએ કરેલી જાહેરાત બાદ દેશમાં GST અથવા ગુડ્‍સ એન્‍ડ સર્વિસ ટેક્‍સમાં સુધારાની તૈયારીઓ પૂરજોશમાં ચાલી રહી છે. હવે GST કાઉન્‍સિલની બેઠક આજથી શરૂ થઈ રહી છે અને આ બે દિવસીય બેઠકમાં GST દરોમાં ફેરફાર અને ચારને બદલે બે ટેક્‍સ સ્‍લેબ પર અંતિમ મંજૂરી આપવામાં આવશે. GST સુધારા દ્વારા સરકારનો ધ્‍યેય કર માળખાને સરળ બનાવવાનો અને ગ્રાહકોને સીધો લાભ આપવાનો છે. એવી અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે નવા ફેરફારો પછી, દૂધ-ચીઝથી લઈને ટીવી-એસી અને કાર-બાઈક સુધીની રોજિંદા વસ્‍તુઓના ભાવમાં ઘટાડો થઈ શકે છે.

કેન્‍દ્ર સરકારે GST હેઠળના ચાર ટેક્‍સ સ્‍લેબ (૫%, ૧૨%, ૧૮% અને ૨૮%) ઘટાડવાની અને ૧૨% અને ૨૮% ટેક્‍સ દૂર કરવાની તૈયારી કરી છે. આનો અર્થ એ થયો કે ફક્‍ત ૫% અને ૧૮% GST સ્‍લેબ બાકી રહેશે. PM નરેન્‍દ્ર મોદીની જાહેરાત પછી યોજાયેલી મંત્રીઓના જૂથ (GoM) ની બેઠકમાં, ૧૨% અને ૨૮% સ્‍લેબ નાબૂદ કરવાના પ્રસ્‍તાવને પણ મંજૂરી આપવામાં આવી છે. પ્રધાનમંત્રીએ આ GST સુધારાને દેશવાસીઓ માટે દિવાળી ભેટ તરીકે સંબોધિત કર્યા છે. જોકે, સરકાર દ્વારા કરવામાં આવેલા GST દરોમાં આ ફેરફારોને કારણે લગભગ ૪૦,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાના મહેસૂલના નુકસાનનો અંદાજ છે, પરંતુ આ દેશના સામાન્‍ય માણસ માટે એક મોટો રાહત સુધારો સાબિત થશે.

જો GST સુધારા સંબંધિત દરખાસ્‍તો લાગુ કરવામાં આવે છે, તો રોજિંદા ઉપયોગની બધી વસ્‍તુઓ સસ્‍તી થશે, જેમાં દૂધ-ચીઝ, નમકીન, સાબુ, તેલ, કપડાંનો સમાવેશ થાય છે. આ સાથે, સ્‍લેબમાં ફેરફાર સાથે, જૂતા, ટીવી, એસી, મોબાઇલ અને કાર-બાઇકના ભાવમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળી શકે છે. પ્રસ્‍તાવ હેઠળ, જે વસ્‍તુઓ પર ઞ્‍લ્‍વ્‍ સ્‍લેબ ૧૨% થી ઘટાડીને ૫% કરવાનો છે, એટલે કે તેમને સસ્‍તા બનાવવાની યોજના છે, તેમાં પેકેજ્‍ડ ખોરાક જેવા કે નમકીન (ભૂજિયા), ચિપ્‍સ, પાસ્‍તા, નૂડલ્‍સ, જામ, કેચઅપ, પેકેજ્‍ડ જ્‍યુસ, કન્‍ડેન્‍સ્‍ડ મિલ્‍ક, ઘી, માખણ, ચીઝ અને દૂધમાંથી બનેલા પીણાંનો સમાવેશ થાય છે.

આ જીએસટી કાઉન્‍સિલની ૫૬મી બેઠક હશે, જે આજે સવારે ૧૧ વાગ્‍યે શરૂ થઈ છે. આ બેઠક  આવતીકાલે ૪ સપ્‍ટેમ્‍બરના રોજ પૂર્ણ થશે. દેશ અને દુનિયા આ અકાળ બેઠક પર ખાસ નજર રાખી રહી છે. કારણ કે વડાપ્રધાન મોદી દ્વારા GST સુધારાની જાહેરાત બાદ, તે દિશામાં પગલાં લેવામાં આવશે. આમાં, ગુડ્‍સ એન્‍ડ સર્વિસ ટેક્‍સમાં મહત્‍વાકાંક્ષી ફેરફારો કરીને દૈનિક ઉપયોગની વસ્‍તુઓ પર કર ઘટાડવાનો વિચાર કરી શકાય છે.

GST મીટિંગમાં, સરકાર ઝીરો GST સ્‍લેબનો વ્‍યાપ વધારવાની પણ અપેક્ષા રાખે છે અને આવી સ્‍થિતિમાં, આ યાદીમાં રોજિંદા ઉપયોગની ઘણી આવશ્‍યક વસ્‍તુઓનો સમાવેશ થઈ શકે છે, જે હાલમાં ૫% અને ૧૮% GST ના દાયરામાં આવે છે. તાજેતરમાં આવેલા બિઝનેસ ટુડેના એક અહેવાલ મુજબ, આ વસ્‍તુઓમાં ખાસ કરીને ખાદ્ય ઉત્‍પાદનોનો સમાવેશ થશે, જેમાં UHT દૂધ, પ્રી-પેકેજ્‍ડ ચીઝ, પિઝા બ્રેડ અને રોટલી ઝીરો GST સ્‍લેબમાં લાવી શકાય છે. આ ઉપરાંત, પરાઠાનો પણ સમાવેશ થઈ શકે છે, જેના પર ૧૮% GST લાગુ પડે છે. કોકો આધારિત ચોકલેટ, ફલેક્‍સ, પેસ્‍ટ્રીથી લઈને આઈસ્‍ક્રીમ સુધીના GST સ્‍લેબમાં ફેરફાર થઈ શકે છે અને તેને ૧૮% થી ઘટાડીને ૫% કરી શકાય છે.

સરકાર પાસે શિક્ષણ સંબંધિત બધી વસ્‍તુઓને GST મુક્‍ત કરવાનો પણ પ્રસ્‍તાવ છે. કાઉન્‍સિલની બેઠકમાં, નકશા, પાણી સર્વે ચાર્ટ, એટલાસ, દિવાલ નકશા, ગ્‍લોબ્‍સ, પ્રિન્‍ટેડ શૈક્ષણિક ચાર્ટ, પેન્‍સિલ-શાર્પનર્સ તેમજ પ્રેક્‍ટિસ બુક્‍સ, ગ્રાફ બુક્‍સ અને લેબોરેટરી નોટબુક્‍સને ઞ્‍લ્‍વ્‍માંથી મુક્‍તિ મળી શકે છે, જેના પર હાલમાં ૧૨% કર લાદવામાં આવે છે.

આ સાથે, હેન્‍ડલૂમ ઉત્‍પાદનો, રૂા. ૧,૦૦૦ થી ઓછી કિંમતના જૂતા, સિમેન્‍ટ, રેડી-મિક્‍સ કોંક્રિટ પર લાગુ દર ઘટાડવાનો પ્રસ્‍તાવ છે, જ્‍યારે મોટી વસ્‍તુઓ ઇલેક્‍ટ્રોનિક્‍સ અને ઘરગથ્‍થુ ઉપકરણોના દર જે હાલમાં ૨૮% થી ૧૮% સ્‍લેબમાં છે તેના દર બદલાઈ શકે છે, જેના કારણે AC, ટેલિવિઝન, ફ્રિજ, વોશિંગ મશીન, મોબાઇલ ફોનના ભાવ ઘટી શકે છે. નાની કાર, ટુ-વ્‍હીલર (૨૮% થી ૧૮%) પરના કરમાં લગભગ ૧૦% ઘટાડો કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવી શકે છે.

જીએસટી કાઉન્‍સિલ GST માળખા હેઠળ કર દર, મુક્‍તિ અને પાલન પગલાં નક્કી કરવા માટે જવાબદાર છે.

કેન્‍દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ ૫૬મી જીએસટી કાઉન્‍સિલની બેઠકની અધ્‍યક્ષતા કરશે. ૩૩ સભ્‍યોની આ પરિષદના અન્‍ય મુખ્‍ય સભ્‍યોમાં કેન્‍દ્રીય રાજ્‍ય મંત્રીઓ, અધિક સચિવો અને સેન્‍ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ઇન્‍ડાયરેક્‍ટ ટેક્‍સીસ એન્‍ડ કસ્‍ટમ્‍સ ના અધ્‍યક્ષનો સમાવેશ થાય છે. તેમાં તમામ રાજ્‍યો અને કેન્‍દ્રશાસિત પ્રદેશોના નાણાં મંત્રીઓ તેમજ કેન્‍દ્રના વરિષ્ઠ અધિકારીઓનો પણ સમાવેશ થશે.

ટેક્‍સ સ્‍લેબમાં ઘટાડો અને તેના પરિણામે કિંમતોમાં ઘટાડો સામાન્‍ય રીતે આવકારવામાં આવ્‍યો છે. પરંતુ વિપક્ષી પક્ષો દ્વારા શાસિત રાજ્‍યો આ ફેરફારને કારણે થયેલા મહેસૂલ નુકસાન માટે વળતરની માંગ કરી રહ્યા છે. વડા પ્રધાન નરેન્‍દ્ર મોદીએ ૧૫ ઓગસ્‍ટના રોજ સ્‍વતંત્રતા દિવસના ભાષણમાં ઞ્‍લ્‍વ્‍ સુધારાની યોજના વિશે વાત કરી હતી. આ પછી તરત જ, કેન્‍દ્ર સરકારે પ્રારંભિક સમીક્ષા માટે વિવિધ રાજ્‍યોના મંત્રીઓના જૂથ (GoM) સાથે પ્રસ્‍તાવિત સુધારાનો બ્‍લુપ્રિન્‍ટ શેર કર્યો. ઞ્‍ંપ્‍ કર દર ઘટાડવાના કેન્‍દ્રના પ્રસ્‍તાવ સાથે સંમત થયું છે. કાઉન્‍સિલ ૩-૪ સપ્‍ટેમ્‍બરના રોજ આ ભલામણો પર વિચાર કરશે.

હાલના જીએસટી સ્‍લેબમાં ફેરફાર ૫૬મી જીએસટી કાઉન્‍સિલની બેઠકમાં કરવામાં આવનારી સૌથી મોટી જાહેરાત હોઈ શકે છે. કેન્‍દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણની અધ્‍યક્ષતામાં આ જીએસટી કાઉન્‍સિલની બેઠક દરમિયાન જીએસટી સુધારા અંગે નિર્ણય લેવામાં આવશે. મુખ્‍ય પ્રસ્‍તાવિત સુધારાઓમાં ૧૨ ટકા અને ૨૮ ટકાના વર્તમાન ટેક્‍સ સ્‍લેબને દૂર કરવાનો અને ૫ ટકા અને ૧૮ ટકાના ફક્‍ત બે ટેક્‍સ દર રાખવાનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપરાંત, કેટલીક પસંદ કરેલી વસ્‍તુઓ પર ૪૦ ટકાના ખાસ દરે કર લાદવામાં આવશે.

જીએસટી ટેક્‍સ દરમાં ફેરફાર સાથે, ટૂથપેસ્‍ટ, શેમ્‍પૂ અને ટેલ્‍કમ પાવડર, ઇલેક્‍ટ્રોનિક્‍સ, જેમાં ટેલિવિઝન અને એર કન્‍ડીશનર અને કાર અને બાઇક સસ્‍તા થઈ શકે છે. તે જ સમયે, ખૂબ ઓછી વસ્‍તુઓ છે જેના પર કર દર વધી શકે છે અને તે મોંઘા થશે. આમાં ફલાઇટ ટિકિટનો સમાવેશ થાય છે.

વધુમાં, જીએસટી કાઉન્‍સિલ તમાકુ અને અન્‍ય લક્‍ઝરી ઉત્‍પાદનો જેવા ‘સીન‘ ઉત્‍પાદનો માટે ૪૦ ટકા કર ચાલુ રાખે તેવી અપેક્ષા છે