મોસ્કો: ભારતીય સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવવા માટે રશિયાએ શિક્ષણ ક્ષેત્રે એક મોટો નિર્ણય લીધો છે. રશિયાના વિજ્ઞાન અને ઉચ્ચ શિક્ષણના ડેપ્યુટી મિનિસ્ટર કોન્સ્ટેન્ટિન મોગિલેવ્સ્કીએ જાહેરાત કરી છે કે યુનિવર્સિટી સ્તરે હિન્દીના અભ્યાસનો વ્યાપ વધારવામાં આવશે, કારણ કે રશિયન વિદ્યાર્થીઓમાં આ ભાષા પ્રત્યેનો રસ સતત વધી રહ્યો છે.
રશિયાની સમાચાર એજન્સી TASS સાથેની મુલાકાતમાં મોગિલેવ્સ્કીએ કહ્યું, "અમે ઇચ્છીએ છીએ કે અમારા વધુ વિદ્યાર્થીઓ હિન્દીનો અભ્યાસ કરે." તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે, ભારત હવે વિશ્વનો સૌથી વધુ વસ્તી ધરાવતો દેશ છે અને દૈનિક જીવનમાં અંગ્રેજી કરતાં વધુ લોકો હિન્દીનો ઉપયોગ કરે છે, તેથી "આપણે તેનો યોગ્ય પ્રતિસાદ આપવો જરૂરી છે."
મોસ્કો સહિત અનેક શહેરોમાં હિન્દીની વધતી માંગ
મોગિલેવ્સ્કીએ રશિયા ટુડેને જણાવ્યું કે, મોસ્કો અને અન્ય શહેરોમાં હિન્દી શીખતા વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. તેમણે કહ્યું કે, "આજે જે યુવાનો હિન્દીનો અભ્યાસ કરવા ઈચ્છે છે, તેમને પહેલા કરતાં વધુ તકો મળી રહી છે." મોસ્કોની પ્રતિષ્ઠિત યુનિવર્સિટીઓ જેવી કે MGIMO, RSUH, મોસ્કો સ્ટેટ યુનિવર્સિટીની ઇન્સ્ટિટ્યુટ ઑફ એશિયન એન્ડ આફ્રિકન સ્ટડીઝ અને મોસ્કો સ્ટેટ લિંગ્વિસ્ટિક યુનિવર્સિટીમાં પણ હિન્દીના કોર્સ ઉપલબ્ધ છે. તેમણે જણાવ્યું કે, હિન્દીમાં નોંધાયેલા વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા વધી રહી છે અને બેચની સંખ્યા પણ બમણી કે ત્રણ ગણી થઈ ગઈ છે. મોસ્કો ઉપરાંત, સેન્ટ પીટર્સબર્ગ સ્ટેટ યુનિવર્સિટી અને કાઝાન ફેડરલ યુનિવર્સિટી જેવી સંસ્થાઓમાં પણ હિન્દી ક્લાસમાં પ્રવેશ લેનારા વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં વધારો જોવા મળ્યો છે.
વ્યૂહાત્મક સંબંધોનું પ્રતિબિંબ
હિન્દી ભાષાને પ્રોત્સાહન આપવાનો આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે અમેરિકા સાથેના વધતા તણાવ છતાં ભારત અને રશિયા વચ્ચેની ભાગીદારી વધુ મજબૂત બની રહી છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના વહીવટીતંત્રે ૨૭ ઓગસ્ટના રોજ રશિયન તેલની ખરીદીના કારણે ભારતીય આયાત પર ટેરિફ બમણા કરીને ૫૦ ટકા કરી દીધા હતા. ૨૦૨૨ થી ભારત રશિયન ક્રૂડનો મુખ્ય ખરીદદાર બની ગયું છે. આ સાથે જ નવી દિલ્હીએ મોસ્કો, બેઇજિંગ અને ઉત્તર કોરિયા જેવા અમેરિકા સાથેના મતભેદ ધરાવતા દેશો સાથે પણ સંબંધો વધુ મજબૂત કર્યા છે. તાજેતરમાં ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ દ્વારા તિયાનજિનમાં યોજાયેલી એક સમિટમાં વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને રશિયન રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન હાથ મિલાવીને ઊભા રહ્યા હતા, જે તેમની ગાઢ ભાગીદારીનું પ્રતીક હતું. ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે પણ વારંવાર મોસ્કોને ભારતના સૌથી ભરોસાપાત્ર સહયોગી તરીકે વર્ણવ્યા છે. ક્રેમલિને પણ પુષ્ટિ કરી છે કે રાષ્ટ્રપતિ પુતિન ડિસેમ્બરમાં ભારતની સત્તાવાર મુલાકાત લેશે, જે સંબંધોને વધુ દૃઢ બનાવશે.