નવી દિલ્હી : 8 સપ્ટેમ્બરના રોજ, નેપાળમાં ભ્રષ્ટાચાર અને સોશિયલ મીડિયા પર લાદવામાં આવેલા પ્રતિબંધને કારણે યુવાનોનો ગુસ્સો ફાટી નીકળ્યો. આ પછી, ભીડે સંસદ ભવનમાં ઘૂસીને તોડફોડ કરી અને આગ લગાવી દીધી. પોલીસ કાર્યવાહીમાં 20 લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા, જ્યારે 250 થી વધુ લોકો ઘાયલ થયા. વધતા જતા જાહેર વિરોધને કારણે, નેપાળના પીએમ કેપી શર્મા ઓલીને રાજીનામું આપવું પડ્યું. તમને જણાવી દઈએ કે વિશ્વભરમાં વિરોધ પ્રદર્શનો અને આંદોલનોને કારણે, ઘણી વખત રાષ્ટ્રપતિ, વડા પ્રધાન અને અન્ય મોટા નેતાઓને જનતાના ગુસ્સાનો ભોગ બનવું પડ્યું છે. આ આંદોલનો ભ્રષ્ટાચાર, અરાજકતા, આર્થિક ગેરવહીવટ અથવા તે દેશમાં ફેલાયેલી સત્તાના દુરુપયોગને કારણે થયા છે. જાણો દુનિયાના આવા 10 સૌથી મોટા આંદોલનો વિશે, જેણે રાજ્યોના વડાઓની ખુરશી હચમચાવી દીધી.

1. બાંગ્લાદેશ (2024: શેખ હસીના)
વિરોધ શા માટે થયો: વિદ્યાર્થીઓએ સરકારી નોકરીઓમાં અનામત અંગેના ભેદભાવ સામે વિરોધ શરૂ કર્યો, જે ધીમે ધીમે આંદોલનમાં ફેરવાઈ ગયો. આના કારણે દેશભરમાં હિંસા ફાટી નીકળી. વિરોધીઓએ તત્કાલીન વડા પ્રધાન શેખ હસીનાના સત્તાવાર નિવાસસ્થાન પર હુમલો કર્યો. આ પછી, તેમણે દેશ છોડીને ભારતમાં આશ્રય લેવો પડ્યો.

2. શ્રીલંકા (2022: ગોતાબાયા રાજપક્ષે)

વિરોધ શા માટે થયો: લોકો આર્થિક પતન, અર્થતંત્રના ગેરવહીવટ અને ભ્રષ્ટાચાર અંગે ગુસ્સે હતા, જે ધીમે ધીમે વધતો ગયો. મહિનાઓની અશાંતિ પછી, આંદોલનનું સ્વરૂપ લેતી ભીડે રાષ્ટ્રપતિ અને વડા પ્રધાનના સત્તાવાર નિવાસસ્થાનો પર હુમલો કર્યો. આને કારણે, તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ ગોતાબાયા રાજપક્ષેને દેશ છોડીને ભાગી જવું પડ્યું. તે જ સમયે, વડા પ્રધાન મહિન્દા રાજપક્ષેને પણ રાજીનામું આપવું પડ્યું, જેના પછી સત્તાનું હસ્તાંતરણ થયું.

3. સુદાન (2022: અબ્દુલ્લા હમદોક)

વિરોધ શા માટે થયો: 2021ના લશ્કરી બળવા પછી હજારો લોકોએ વિરોધ કર્યો અને નાગરિક શાસન પાછું લાવવાની માંગણી સાથે કૂચ કરી. લોકોનો ધ્યેય એક નાગરિક-લોકશાહી સરકાર સ્થાપિત કરવાનો હતો જે સુદાનના લોકોની સેવા કરે. જવાબમાં, તેમને સેના દ્વારા ઘાતક બળપ્રયોગનો સામનો કરવો પડ્યો, જેમાં 53 લોકો માર્યા ગયા અને સેંકડો ઘાયલ થયા. બાદમાં, સુદાનના 15મા વડા પ્રધાન અબ્દુલ્લા હમદોકે ખતરનાક રાજકીય કટોકટીની ચેતવણી આપતા તેમના પદ પરથી રાજીનામું આપ્યું.

4. અલ્જેરિયા (2019: અબ્દેલઅઝીઝ બુતેફ્લિકા)

વિરોધ શા માટે થયા: આ આંદોલનને હિરાક તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. ફેબ્રુઆરી 2019 માં ભ્રષ્ટાચારના મુદ્દા પર શરૂ કરાયેલ, આ આંદોલનનો હેતુ તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ અબ્દેલઅઝીઝ બુતેફ્લિકાને પાંચમા કાર્યકાળ માટે ચૂંટણી લડતા અટકાવવાનો હતો, જેઓ સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ હોવા છતાં પદ પર રહેવા માંગતા હતા. લાખો અલ્જેરિયનોએ વિરોધ પ્રદર્શનમાં ભાગ લીધો અને બુતેફ્લિકાને એપ્રિલ 2019 માં રાજીનામું આપવું પડ્યું.

5. કિર્ગિસ્તાન (2020: સૂરોનબે જીનબેકોવ)

વિરોધ શા માટે થયા: 2020 કિર્ગિસ્તાન આંદોલન મુખ્યત્વે સંસદીય ચૂંટણીઓમાં ગોટાળાના વિરોધમાં હતું. ચૂંટણીમાં ગોટાળાના આરોપો પછી, ઘણા દિવસો સુધી અશાંતિ રહી અને ભીડે સરકારી ઇમારતો પર કબજો કર્યો. આ પછી, તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ જીનબેકોવે રાજીનામું આપ્યું અને સાદિર જાપારોવે કાર્યકારી રાષ્ટ્રપતિ તરીકેનો કાર્યભાર સંભાળ્યો.

૬. લેબનોન (૨૦૧૯: સાદ હરીરી)

વિરોધ શા માટે થયો: લેબનોનના લોકોએ સરકારી ભ્રષ્ટાચારને નિશાન બનાવીને ૧૩ દિવસ સુધી સતત વિરોધ કર્યો. વિરોધને કારણે, લેબનોનના તત્કાલીન વડા પ્રધાન સાદ હરીરીએ ૨૯ ઓક્ટોબર ૨૦૧૯ ના રોજ રાજીનામું આપ્યું. આ આંદોલનો દેશના આર્થિક પતન, મોટા પાયે ભ્રષ્ટાચાર અને સાંપ્રદાયિક રાજકીય વ્યવસ્થા સામે શરૂ થયા હતા.

૭. બોલિવિયા (નવેમ્બર ૨૦૧૯: ઇવો મોરાલેસ)

વિરોધ શા માટે થયો: બોલિવિયામાં, સમાજવાદી રાષ્ટ્રપતિ ઇવો મોરાલેસને વિરોધીઓ અને સેનાના દબાણ સામે ઝૂકવું પડ્યું. લગભગ ૧૪ વર્ષ સુધી સત્તામાં રહ્યા બાદ, તેમણે ૧૦ નવેમ્બર ૨૦૧૯ ના રોજ પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપવું પડ્યું. વિરોધીઓએ મોરાલેસ પર ચૂંટણીમાં ગોટાળા કરવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો.

8. નેપાળ (2025: કેપી શર્મા ઓલી)

વિરોધ શા માટે થયો: નેપાળમાં ભ્રષ્ટાચાર અને 26 સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર પ્રતિબંધને લઈને હજારો યુવાનોએ સંસદ ભવન પર હુમલો કર્યો. આના પર પોલીસે લોકો પર ગોળીબાર કર્યો, જેમાં 20 લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા અને 200 થી વધુ લોકો ઘાયલ થયા. જનતાના ગુસ્સાને જોઈને વડા પ્રધાન કેપી શર્મા ઓલીએ રાજીનામું આપ્યું. એટલું જ નહીં, નાયબ વડા પ્રધાન વિષ્ણુ પ્રસાદનો ટોળાએ પીછો કર્યો અને માર માર્યો.

9. થાઈલેન્ડ (2025: પટોંગટાર્ન શિનાવાત્રા)

વિરોધ શા માટે થયો: કંબોડિયા સાથે લીક થયેલી વાતચીત અને લશ્કરી ગેરવહીવટના આરોપોને લઈને જુલાઈ 2025માં હજારો લોકોએ પટોંગટાર્ન શિનાવાત્રાના રાજીનામાની માંગ કરી. તેમની પાર્ટી સત્તામાં આવ્યા પછી આ સૌથી મોટી રેલી હતી. બાદમાં ઓગસ્ટ 2025માં, તેમને વડા પ્રધાન પદ પરથી દૂર કરવામાં આવ્યા. તમને જણાવી દઈએ કે 1 જુલાઈ, 2025ના રોજ થાઈ કોર્ટે શિનાવાત્રાને સસ્પેન્ડ કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો.

૧૦. સર્બિયા (૨૦૨૫: મિલોસ વુસેવિક)

આ વિરોધ શા માટે થયો: આ આંદોલન મુખ્યત્વે ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી વિરોધ હતો, જે જાન્યુઆરી ૨૦૨૫માં એક સ્ટેશનની છત તૂટી પડવાને કારણે શરૂ થયો હતો. આ આંદોલનને કારણે, તત્કાલીન વડા પ્રધાન મિલોસ વુસેવિકે ૨૮ જાન્યુઆરી ૨૦૨૫ના રોજ રાજીનામું આપવું પડ્યું હતું. વિરોધીઓએ સત્તામાં રહેલા લોકો પર ભ્રષ્ટાચાર અને શાસનની નિષ્ફળતાનો આરોપ લગાવતા રાજીનામાની માંગ કરી હતી.