નવી દિલ્હી:: આ વખતે બ્રહ્માંડે વૈજ્ઞાનિકો સામે એક એવું રહસ્ય રજૂ કર્યું છે, જેનાથી તેઓ સંપૂર્ણપણે સ્તબ્ધ થઈ ગયા છે. જુલાઈમાં, સંશોધકોએ આકાશમાં એક અત્યંત વિચિત્ર અને લાંબા ગાળાનો વિસ્ફોટ જોયો, જેને ગામા-રે વિસ્ફોટ (Gamma-Ray Burst - GRB 250702BDE) નામ આપવામાં આવ્યું છે.

સામાન્ય રીતે, ગામા-રે વિસ્ફોટો (GRBs) થોડીક સેકન્ડો કે મિનિટો સુધી જ ચાલે છે. પરંતુ આ વિસ્ફોટ આખા દિવસ સુધી સતત ચાલતો રહ્યો! વૈજ્ઞાનિકો આ રેકોર્ડ-બ્રેકિંગ ઘટનાને સમજાવવા માટે મૂંઝવણમાં છે, કારણ કે તે પહેલાં જોવા મળેલા કોઈપણ GRB કરતાં વિપરીત છે.

યુનિવર્સિટી કૉલેજ ડબલિનના ખગોળ ભૌતિકશાસ્ત્રી એન્ટોનિયો માર્ટિન-કેરિલોએ કહ્યું:
"લાક્ષણિક ગામા-રે વિસ્ફોટોમાં, સ્ત્રોત નાશ પામે છે, તેથી તે ફક્ત એક જ વાર ફૂટે છે. પરંતુ આ વિસ્ફોટ સતત અને પુનરાવર્તિત થતો દેખાયો, જે પહેલાં ક્યારેય જોવા મળ્યો ન હતો."

વિસ્ફોટ પાછળની શક્યતાઓ: બ્લેક હોલનો રહસ્ય
નાસાના ફર્મી ગામા-રે સ્પેસ ટેલિસ્કોપે 2 જુલાઈના રોજ અને ચીનના આઈન્સ્ટાઈન પ્રોબે 1 જુલાઈના રોજ આ વિસ્ફોટની ગતિવિધિ રેકોર્ડ કરી હતી. વૈજ્ઞાનિકો હવે આ અસામાન્ય ઘટના પાછળના કારણોનું અનુમાન લગાવી રહ્યા છે:

1.    વિશાળ તારાનું મૃત્યુ: જો આ વિસ્ફોટ સૂર્ય કરતાં 40 ગણા ભારે વિશાળ તારાના મૃત્યુને કારણે થયો હોય, તો પણ કોઈ સામગ્રી સતત ઊર્જા પૂરી પાડતી હોવી જોઈએ જે વિસ્ફોટને ટકાવી રાખે.

2.    બ્લેક હોલ દ્વારા તારાનો નાશ: બીજી શક્યતા એ છે કે કોઈ તારો, જેમ કે સફેદ વામન, બ્લેક હોલ દ્વારા સંપૂર્ણપણે નાશ પામ્યો હોય.

મધ્યવર્તી-દળ બ્લેક હોલનો સંકેત?
સૌથી રોમાંચક અનુમાન એ છે કે આ સતત ઊર્જા પૂરી પાડતો સ્ત્રોત એક લાંબા સમયથી ઇચ્છિત "મધ્યવર્તી-દળ બ્લેક હોલ" હોઈ શકે છે.

મધ્યવર્તી-દળ બ્લેક હોલ (Intermediate-Mass Black Hole - IMBH) નાના સુપરમાસિવ અને મોટા તારા-દળ બ્લેક હોલ વચ્ચે આવે છે, અને તેમને શોધવા અત્યંત મુશ્કેલ રહ્યા છે. આ ઘટના માત્ર અનન્ય નથી, પરંતુ IMBH જેવા કોસ્મિક રહસ્યોને સમજવા તરફ એક મોટું પગલું પણ હોઈ શકે છે.

યુરોપિયન સધર્ન ઓબ્ઝર્વેટરી અને હબલ ટેલિસ્કોપે પુષ્ટિ આપી છે કે આ વિસ્ફોટ આપણી ગેલેક્સીની બહાર થયો હતો. સંશોધકો હવે તેના ચોક્કસ સ્થાન અને ઊર્જા માપન પર કામ કરી રહ્યા છે.