<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Sunday, 12th October 2025

રૂ. ૪૯.૭૭ કરોડની કસ્ટમ ડ્યુટીની કથિત ચોરી મામલો : સુપ્રીમ કોર્ટે અદાણી એન્ટરપ્રાઇઝિસ, તેના એમડી રાજેશ અદાણી અને અન્યને નોટિસ ફટકારી

કસ્ટમ્સ વિભાગે ટ્રિબ્યુનલ (CESTAT)ના આદેશને પડકારતી અરજી દાખલ કરી : વિભાગનો આરોપ છે કે કંપનીએ ૨૦૦૮-૨૦૧૦ દરમિયાન ડ્યુટી-ફ્રી ક્રેડિટનો દુરુપયોગ કરી સોના-ચાંદીની આયાત કરી, જે તેના નિકાસ ઉત્પાદન (કટ અને પોલિશ્ડ હીરા) સાથે સંબંધિત ન હતી

નવી દિલ્હી : કસ્ટમ્સ વિભાગ દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અરજી પર સુપ્રીમ કોર્ટે અદાણી એન્ટરપ્રાઇઝિસ લિમિટેડ, તેના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર રાજેશ અદાણી અને અન્યને નોટિસ જારી કરી છે. કસ્ટમ્સ, એક્સાઇઝ અને સર્વિસ ટેક્સ એપેલેટ ટ્રિબ્યુનલ (CESTAT) ના નિર્ણયને પડકારતી આ અરજીમાં કંપની સામેની શો-કોઝ નોટિસ અને સંબંધિત કાર્યવાહીને રદ્દ કરવાના ટ્રિબ્યુનલના આદેશને પડકારવામાં આવ્યો છે.
શુક્રવાર, ૧૦ ઑક્ટોબરના રોજ સુપ્રીમ કોર્ટે આ મામલે સુનાવણી હાથ ધરીને કહ્યું હતું કે, "નોટિસ ઇશ્યૂ કરો. અમે આગામી સુનાવણીની તારીખે તેનો નિકાલ કરીશું."
કસ્ટમ્સ વિભાગના મુખ્ય આક્ષેપો:
કસ્ટમ્સ વિભાગે આક્ષેપ કર્યો છે કે, અદાણી એન્ટરપ્રાઇઝિસે ડિરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ ફોરેન ટ્રેડ (DGFT), અમદાવાદ પાસેથી ડ્યુટી-ફ્રી ક્રેડિટ એન્ટાઇટલમેન્ટ (DFCE) સર્ટિફિકેટ મેળવ્યા હતા.
 * કથિત ડ્યુટી ચોરી: વિભાગે જણાવ્યું કે ૨૦૦૮ થી ૨૦૧૦ દરમિયાન અદાણી એન્ટરપ્રાઇઝિસે લગભગ ૩૧,૨૧૯.૭૯ કિલોગ્રામ ચાંદી અને ૨૫,૪૩૨.૮૪ કિલોગ્રામ સોનાના બારની કસ્ટમ ડ્યુટી ચૂકવ્યા વિના આયાત કરી હતી. આનાથી સરકારને આશરે ₹૪૯૭.૭૭ મિલિયન (લગભગ ₹૪૯.૭૭ કરોડ)ની ડ્યુટીનું નુકસાન થયું હતું.
 * યોજનાની શરતોનું ઉલ્લંઘન: કસ્ટમ્સ વિભાગની દલીલ છે કે, ઇન્ક્રીમેન્ટલ એક્સપોર્ટ પ્રમોશન સ્કીમ (૨૦૦૩-૦૪માં રજૂ કરાઈ) હેઠળ DFCE લાઇસન્સનો ઉપયોગ કરીને આયાત થતા માલની નિકાસ કરાયેલા ઉત્પાદનો સાથે સંબંધ હોવો જરૂરી છે.
વિભાગે દલીલ કરી હતી કે અદાણી એન્ટરપ્રાઇઝિસનું નિકાસ ઉત્પાદન કટ અને પોલિશ્ડ હીરા છે, તેથી સોના અને ચાંદીના બારની આયાત કરવા માટે કંપની હકદાર ન હતી. વિભાગે ઉમેર્યું હતું કે આવા બારને હીરાની નિકાસ માટે ઇનપુટ કે રિપ્લેનિશમેન્ટ તરીકે ગણી શકાય નહીં.
ટ્રિબ્યુનલનો અગાઉનો ચુકાદો:
૨૦૧૨માં, કસ્ટમ્સ વિભાગે ડ્યુટીની માંગણી કરતી અને કસ્ટમ્સ એક્ટ, ૧૯૬૨ ની કલમ ૨૯ હેઠળ દંડ અને જપ્તીની દરખાસ્ત કરતી નોટિસ જારી કરી હતી. જોકે, CESTAT (ટ્રિબ્યુનલ) એ પાછળથી આ કેસને રદ્દ કરવાના એડજુડિકેટિંગ ઓથોરિટીના મંતવ્યને સમર્થન આપ્યું હતું. ટ્રિબ્યુનલે તેના ચુકાદામાં જણાવ્યું હતું કે, "...પ્રતિવાદીઓ (અદાણી એન્ટરપ્રાઇઝિસ) દ્વારા માલની આયાત માટે માન્ય DFCE લાઇસન્સનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે, તેથી, અમે ડ્યુટીની માંગણી કરવા, માલસામાનની જપ્તી કરવા અથવા દંડ લાદવાનું કોઈ કારણ જોતા નથી."
હવે કસ્ટમ્સ વિભાગે આ નિર્ણયને સુપ્રીમ કોર્ટમાં પડકાર્યો છે.

 

(1:31 PM IST)