નવી દિલ્હી : ટેક જાયન્ટ એપલને મોટો ઝટકો લાગ્યો છે. યુકેમાં એપ સ્ટોર ફી માટે કંપનીને ભારે દંડ ફટકારવામાં આવ્યો છે. કોમ્પિટિશન અપીલ ટ્રિબ્યુનલ (CAT)એ કંપનીને તેની બજાર શક્તિનો દુરુપયોગ કરવા અને ડેવલપર્સ પાસેથી અન્યાયી કમિશન વસૂલવા બદલ દોષિત ઠેરવ્યા છે. આ નિર્ણય હેઠળ, એપલને આશરે £1.5 બિલિયન (આશરે રૂ. 1,75,43,34,00,000 )નો દંડ ફટકારવામાં આવ્યો છે.

કોમ્પિટિશન અપીલ ટ્રિબ્યુનલ (CAT)એ જણાવ્યું હતું કે એપલે ઓક્ટોબર 2015થી ડિસેમ્બર 2020 સુધી એપ વિતરણ બજારમાં સ્પર્ધાને પ્રતિબંધિત કરી હતી . કંપનીએ ડેવલપર્સ પાસેથી અન્યાયી અને વધુ પડતું કમિશન વસૂલ્યું, જેનાથી ગ્રાહકો પર વધારાનો બોજ પણ પડ્યો. આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે અમેરિકા અને યુરોપ બંનેમાં મોટી ટેક કંપનીઓ સામે દેખરેખ અને નિયમનકારી દબાણ વધી રહ્યું છે.

એપલે જાહેરાત કરી છે કે તે આ નિર્ણયને ખોટી અર્થઘટન ગણાવીને અપીલ કરશે. કંપનીનું કહેવું છે કે એપ સ્ટોર ડેવલપર્સને સફળ થવામાં મદદ કરે છે અને વપરાશકર્તાઓને સુરક્ષિત અનુભવ પૂરો પાડે છે. એપલના પ્રવક્તાએ જણાવ્યું હતું કે- આ નિર્ણય એપ સ્ટોર ડેવલપર્સ અને વપરાશકર્તાઓ બંને માટે સલામત અને વિશ્વસનીય પ્લેટફોર્મ કેવી રીતે પૂરું પાડે છે તેને નબળી પાડે છે. આ કેસમાં આગામી સુનાવણી આવતા મહિને યોજાશે જેમાં એ નક્કી કરવામાં આવશે કે એપલને કુલ કેટલું વળતર ચૂકવવું પડશે અને તેની અપીલ સ્વીકારવામાં આવશે કે નહીં.

બ્રિટિશ શૈક્ષણિક રશેલ કેન્ટ દ્વારા દાખલ કરવામાં આવ્યો હતો. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે એપલે એપ સ્ટોર અને ઇન-એપ ખરીદી સિસ્ટમમાં સ્પર્ધાને દબાવીને નફો કર્યો. કેન્ટના વકીલોએ દલીલ કરી હતી કે એપલની 100% એકાધિકાર સ્થિતિએ વિકાસકર્તાઓને વધુ કમિશન ચૂકવવાની ફરજ પાડી હતી. જ્યારે એપલે દાવો કર્યો હતો કે તેણે ફક્ત 17.5% જેટલું વાજબી કમિશન વસૂલ્યું હતું, ત્યારે CATએ શોધી કાઢ્યું કે કંપની ખરેખર 30% જેટલી ફી વસૂલતી હતી. બ્રિટનની ક્લાસ-એક્શન સ્ટાઇલ સિસ્ટમ હેઠળ ટેક કંપની સામે આ પહેલો મોટો મુકદ્દમો છે, જે ભવિષ્યના ઘણા કેસ માટે એક મિસાલ સ્થાપિત કરી શકે છે.

આ નિર્ણયને એપલ વિરુદ્ધ એક ઐતિહાસિક પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે. આ ફક્ત કંપનીની નીતિને જ નહીં પરંતુ સમગ્ર ઉદ્યોગને અસર કરી શકે છે. હવે ગૂગલ સામે એક મોટો કેસ પેન્ડિંગ છે, જે 2026માં શરૂ થવા જઈ રહ્યો છે, જેમાં ડેવલપર ફી અંગે સમાન આરોપો લગાવવામાં આવ્યા છે. આ ઉપરાંત, એપિક ગેમ્સ પણ અમેરિકામાં એપલ સામે આવો જ કેસ લડી રહી છે.