ન્યૂયોર્ક, તા. ૨૫ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૫ : સોનાની કિંમતોમાં છેલ્લા નવ સપ્તાહથી ચાલી રહેલો વધારો આ સપ્તાહે અટક્યો છે. અમેરિકામાં અપેક્ષા કરતાં ઓછી ફુગાવાની (મહगाई) ની રિપોર્ટ આવ્યા બાદ શુક્રવારે સોના-ચાંદીના બજારમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો. આ વર્ષે સોનાની કિંમતોમાં ૫૭% નો વધારો થયો હતો અને આ સપ્તાહની શરૂઆતમાં સોનું $૪,૩૮૧.૫૨ પ્રતિ ઔંસ ની નવી ટોચે પહોંચી ગયું હતું.
બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ મુજબ, ન્યૂયોર્કમાં શુક્રવારે સાંજે ૫ વાગ્યે સોનાનો હાજર ભાવ ૦.૩% ઘટીને $૪,૧૧૩.૦૫ પ્રતિ ઔંસ પર બંધ થયો. એક સપ્તાહમાં સોનું ૩.૩% લપસી ગયું છે, જ્યારે ચાંદીમાં પણ ૬% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.
કિંમતો ઘટવાના મુખ્ય કારણો
સોનાની કિંમતમાં તીવ્ર ઘટાડા પાછળના મુખ્ય કારણો નીચે મુજબ છે:
૧. અમેરિકા-ચીન તણાવમાં રાહતની સંભાવના:
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ વચ્ચે નવા સપ્તાહમાં દક્ષિણ કોરિયામાં બેઠક થવાની છે. બંને દેશો વેપાર અને ટેરિફ પર સમજૂતી પર પહોંચવાનો પ્રયાસ કરશે. આ સમાચારે રોકાણકારોને થોડી રાહત આપી હતી, જેના કારણે ડોલરમાં તેજી આવી અને સેફ એસેટ (Safe Asset) તરીકે સોનાની માંગમાં ઘટાડો થયો.
નોંધનીય છે કે, ૧ નવેમ્બરથી ચીન દ્વારા રેર અર્થ એલિમેન્ટ્સની નિકાસ પર નિયંત્રણ અને તેના જવાબમાં અમેરિકા દ્વારા ચીન પર ૧૦૦% વધારાના ટેરિફની જાહેરાત બાદ બંને દેશો વચ્ચે તણાવ વધ્યો હતો.
૨. પ્રોફિટ-બુકિંગ (નફાવસૂલી):
મોટો ઉછાળો નોંધાયા બાદ અને કિંમતો નવા રેકોર્ડ ઉચ્ચ સ્તરે પહોંચ્યા પછી, રોકાણકારો દ્વારા સોનામાં મોટા પાયે નફાવસૂલી શરૂ થઈ. આને કારણે સોના પર આધારિત એક્સચેન્જ-ટ્રેડેડ ફંડ્સ (ETFs) માંથી પણ મોટા પ્રમાણમાં ભંડોળ પાછું ખેંચવામાં આવ્યું.
ભવિષ્યમાં ફરી ઉછાળાની આશા
અમેરિકામાં ફુગાવામાં રાહત મળવાથી અમેરિકાના સેન્ટ્રલ બેંક ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા મુખ્ય વ્યાજ દરોમાં ઘટાડો કરવાની અપેક્ષાઓ વધુ મજબૂત બની છે. જો ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા રેટ કટ કરવામાં આવે તો સોનાની કિંમતોમાં ફરીથી ઉછાળો આવી શકે છે, કારણ કે વ્યાજદર ઘટવાથી બોન્ડ ઓછા આકર્ષક બની જાય છે અને રોકાણકારો સોના તરફ વળે છે.
આ વર્ષે સોનાની કિંમતમાં ૫૭% ની જબરદસ્ત વૃદ્ધિ પાછળ વિશ્વભરના કેન્દ્રીય બેંકો દ્વારા કરવામાં આવેલી મોટા પાયે ખરીદી નો પણ મોટો ફાળો રહ્યો છે.