સરકારની શ્રમ નીતિના મુસદ્દામાં મનુસ્મૃતિ ના ઉલ્લેખથી વિવાદ
ડ્રાફ્ટમાં જણાવાયું છે કે વેતન કેવી રીતે નક્કી કરવું જોઈએ અને કામદારોના હિતોનું રક્ષણ કેવી રીતે કરવું જોઈએ તેનો મનુસ્મૃતિમાં પણ ઉલ્લેખ છે : કોંગ્રેસે કહ્યું છે કે આરએસએસ આ જ ઇચ્છે છે
નવી દિલ્હી, તા.૩૦: મનુસ્મૃતિ જે ઘણીવાર રાજકીય ચર્ચાનોસ્ત્રોત બને છે તે ફરી એકવાર સમાચારમાં છે. આનું કારણ એ છે કે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા તૈયાર કરાયેલ શ્રમ નીતિ ૨૦૨૫ ના ડ્રાફ્ટમાં તેનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. આ ડ્રાફ્ટમાં જણાવાયું છે કે મનુસ્મળતિમાં વેતન કેવી રીતે નક્કી કરવું જોઈએ અને કામદારોના હિતોનું રક્ષણ કેવી રીતે કરવું જોઈએ તેનો પણ ઉલ્લેખ છે. ડ્રાફ્ટમાં ઘણા ગ્રંથો ટાંકવામાં આવ્યા છે, પરંતુ મનુસ્મળતિની આસપાસનો વિવાદ ચિંતા પેદા કરે છે કે તે ચર્ચાને વેગ આપી શકે છે.
ડ્રાફ્ટમાં જણાવાયું છે કે ભારતની શ્રમ પ્રત્યેની સમજ તેના આર્થિક પરિમાણથી ઘણી આગળ છે. તે એક પવિત્ર અને નૈતિક ફરજનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે જે સામાજિક સંવાદિતા, આર્થિક સુખાકારી અને સામૂહિક સમળદ્ધિ જાળવી રાખે છે. ભારતીય વિશ્વ દૃષ્ટિકોણમાં, કાર્ય ફક્ત આજીવિકાનું સાધન નથી પરંતુ તેને ધાર્મિક ફરજ તરીકે અર્થઘટન કરવામાં આવે છે, જે ધર્મની વ્યાપક વ્યવસ્થામાં ફાળો આપે છે. આ અભિગમ દરેક કાર્યકરને સામાજિક સર્જનના ચક્રમાં આવશ્યક સહભાગી તરીકે ઓળખે છે. કારીગર, ખેડૂત, શિક્ષક કે ઔદ્યોગિક કાર્યકર, બધાને આ વ્યવસ્થાના ભાગ રૂપે સ્વીકારવામાં આવે છે.
ગ્રંથોને ટાંકીને, તે જણાવે છે કે, પ્રાચીન ગ્રંથો જેમ કે મનુસ્મળતિ, યાજ્ઞવલ્કય સ્મળતિ, નારદ સ્મળતિ, શુક્રાણિતિ અને અર્થશાષા રાજધર્મની વિભાવના દ્વારા શ્રમને વ્યાખ્યાયિત કરે છે. આ ગ્રંથો ન્યાય, વાજબી વેતન અને કામદારોને શોષણથી બચાવવા માટેની ફરજો પર ભાર મૂકે છે. આ પ્રારંભિક ગ્રંથોએ આધુનિક શ્રમ કાયદાના ઉદય પહેલા સદીઓ પહેલા ભારતના સભ્યતાના માળખામાં શ્રમ શાસનના નૈતિક પાયાને સમાવિષ્ટ કર્યો હતો. ડ્રાફ્ટમાં જણાવાયું છે કે આપણા શાસ્ત્રોએ ન્યાયીપણા પર ભાર મૂકયો હતો, સમજાવ્યું હતું કે કામદારને સમયસર તેનું વેતન કેવી રીતે મળવું જોઈએ, અને આ ન્યાયનું નિર્માણ કરે છે. આમ કરવામાં નિષ્ફળતાને અન્યાય માનવામાં આવતો હતો.
વધુમાં, શુક્રાણિતિનો ઉલ્લેખ કરીને, તે જણાવે છે કે કર્મચારીને સલામત અને માનવીય વાતાવરણ પૂરું પાડવું એ નોકરીદાતાની ફરજ છે. વિપક્ષે આ મુદ્દા પર હુમલો શરૂ કર્યો છે. ઘણા કોંગ્રેસ નેતાઓએ વાંધો ઉઠાવ્યો છે, અને કહ્યું છે કે જાતિ-ભેદભાવવાળી મનુસ્મળતિનો ઉલ્લેખ કરવો ખોટું છે. આ તેમના મૂલ્યો અને તેઓ કેવા પ્રકારનો સમાજ બનાવવા માંગે છે તે દર્શાવે છે. કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા જયરામ રમેશે હુમલો કરતા કહ્યું કે મનુસ્મળતિના સિદ્ધાંતો તરફ આ વાપસી આરએસએસની સૌથી પ્રિય પરંપરાઓ સાથે સુસંગત છે. છેવટે, બંધારણ અપનાવ્યા પછી તરત જ, આરએસએસએ તેના પર આ આધાર પર હુમલો કર્યો કે ભારતીય બંધારણ મનુસ્મળતિમાં સમાવિષ્ટ મનુના આદર્શો અને મૂલ્યોમાંથી પ્રેરણા લેતું નથી.
(10:24 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
